ភាគទី២១
ទុតិយភាគ
នមោ តស្ស ភគវតោ អរហតោ សម្មាសម្ពុទ្ធស្ស។
ឱបម្មវគ្គោ
បឋមំ កកចូបមសុត្តំ
[១] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន អាយស្មា មោលិយផគ្គុនោ ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ អតិវេលំ សំសដ្ឋោ វិហរតិ។ ឯវំ សំសដ្ឋោ អាយស្មា មោលិយផគ្គុនោ ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ វិហរតិ។ សចេ កោចិ ភិក្ខុ អាយស្មតោ មោលិយផគ្គុនស្ស សម្មុខា តាសំ ភិក្ខុនីនំ អវណ្ណំ ភាសតិ តេនាយស្មា មោលិយផគ្គុនោ កុបិតោ អនត្តមនោ អធិករណម្បិ ករោតិ។ សចេ បន កោចិ ភិក្ខុ តាសំ ភិក្ខុនីនំ សម្មុខា អាយស្មតោ មោលិយផគ្គុនស្ស អវណ្ណំ ភាសតិ តេន ភិក្ខុនិយោ កុបិតា អនត្តមនា អធិករណម្បិ ករោន្តិ។ ឯវំ សំសដ្ឋោ អាយស្មា មោលិយផគ្គុនោ ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ វិហរតិ។ អថខោ អញ្ញតរោ ភិក្ខុ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។ ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ សោ ភិក្ខុ ភគវន្តំ ឯតទវោច អាយស្មា ភន្តេ មោលិយផគ្គុនោ ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ អតិវេលំ សំសដ្ឋោ វិហរតិ ឯវំ សំសដ្ឋោ ភន្តេ អាយស្មា មោលិយផគ្គុនោ ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ វិហរតិ សចេ កោចិ ភិក្ខុ អាយស្មតោ មោលិយផគ្គុនស្ស សម្មុខា តាសំ ភិក្ខុនីនំ អវណ្ណំ ភាសតិ តេនាយស្មា មោលិយផគ្គុនោ កុបិតោ អនត្តមនោ អធិករណម្បិ ករោតិ សចេ បន កោចិ ភិក្ខុ តាសំ ភិក្ខុនីនំ សម្មុខា អាយស្មតោ មោលិយផគ្គុនស្ស អវណ្ណំ ភាសតិ តេន តា ភិក្ខុនិយោ កុបិតា អនត្តមនា អធិករណម្បិ ករោន្តិ ឯវំ សំសដ្ឋោ ភន្តេ អាយស្មា មោលិយផគ្គុនោ ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ វិហរតីតិ។
[២] អថខោ ភគវា អញ្ញតរំ ភិក្ខុំ អាមន្តេសិ ឯហិ ត្វំ ភិក្ខុ មម វចនេន មោលិយផគ្គុនំ ភិក្ខុំ អាមន្តេហិ សត្ថា តំ អាវុសោ មោលិយផគ្គុន អាមន្តេតីតិ។ ឯវម្ភន្តេតិ ខោ សោ ភិក្ខុ ភគវតោ បដិស្សុត្វា យេនាយស្មា មោលិយផគ្គុនោ តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា អាយស្មន្តំ មោលិយផគ្គុនំ ឯតទវោច សត្ថា តំ អាវុសោ មោលិយផគ្គុន អាមន្តេតីតិ។ ឯវមាវុសោតិ ខោ អាយស្មា មោលិយផគ្គុនោ តស្ស ភិក្ខុនោ បដិស្សុត្វា យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។ ឯកមន្តំ និសិន្នំ ខោ អាយស្មន្តំ មោលិយផគ្គុនំ ភគវា ឯតទវោច សច្ចំ កិរ ត្វំ ផគ្គុន ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ អតិវេលំ សំសដ្ឋោ វិហរសិ ឯវំ សំសដ្ឋោ ត្វំ [ឱ.ម. កិរ ត្វំ។] ផគ្គុន ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ វិហរសិ សចេ កោចិ ភិក្ខុ តុយ្ហំ សម្មុខា តាសំ ភិក្ខុនីនំ អវណ្ណំ ភាសតិ តេន ត្វំ កុបិតោ អនត្តមនោ អធិករណម្បិ ករោសិ សចេ បន កោចិ ភិក្ខុនីនំ [ឱ.ម. សចេ បន កោចិ ភិក្ខុ តាសំ ភិក្ខុនីនំ។] សម្មុខា តុយ្ហំ អវណ្ណំ ភាសតិ តេន តា ភិក្ខុនិយោ កុបិតា អនត្តមនា អធិករណម្បិ ករោន្តិ ឯវំ សំសដ្ឋោ កិរ ត្វំ ផគ្គុន ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ វិហរសីតិ។ ឯវំ ភន្តេ។ ននុ ត្វំ ផគ្គុន កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោតិ។ ឯវំ ភន្តេ។ ន ខោ តេ ឯតំ ផគ្គុន បដិរូបំ កុលបុត្តស្ស សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតស្ស យំ ត្វំ ភិក្ខុនីហិ សទ្ធឹ អតិវេលំ សំសដ្ឋោ វិហរេយ្យាសិ។ តស្មាតិហ ផគ្គុន តវ ចេបិ កោចិ សម្មុខា តាសំ ភិក្ខុនីនំ អវណ្ណំ ភាសេយ្យ តត្រាបិ ត្វំ ផគ្គុន យេ គេហសិតា ឆន្ទា យេ គេហសិតា វិតក្កា តេ បជហេយ្យាសិ តត្រាបិ [ឱ.ម. តត្រាបិ តេ។] ផគ្គុន ឯវំ សិក្ខិតព្វំ ន ចេវ មេ ចិត្តំ វិបរិណតំ ភវិស្សតិ ន ច បាបិកំ វាចំ និច្ឆារេស្សាមិ ហិតានុកម្បី ច វិហរិស្សាមិ មេត្តចិត្តោ ន ទោសន្តរោតិ ឯវញ្ហិ តេ ផគ្គុន សិក្ខិតព្វំ។ តស្មាតិហ ផគ្គុន តវ ចេបិ កោចិ សម្មុខា តាសំ ភិក្ខុនីនំ បាណិនា បហារំ ទទេយ្យ លេឌ្ឌុនា បហារំ ទទេយ្យ ទណ្ឌេន បហារំ ទទេយ្យ សត្ថេន បហារំ ទទេយ្យ តត្រាបិ ត្វំ ផគ្គុន យេ គេហសិតា ឆន្ទា យេ គេហសិតា វិតក្កា តេ បជហេយ្យាសិ តត្រាបិ តេ ផគ្គុន ឯវំ សិក្ខិតព្វំ ន ចេវ មេ ចិត្តំ វិបរិណតំ ភវិស្សតិ ន ច បាបិកំ វាចំ និច្ឆារេស្សាមិ ហិតានុកម្បី ច វិហរិស្សាមិ មេត្តចិត្តោ ន ទោសន្តរោតិ ឯវញ្ហិ តេ ផគ្គុន សិក្ខិតព្វំ។ តស្មាតិហ ផគ្គុន តវ ចេបិ កោចិ សម្មុខា អវណ្ណំ ភាសេយ្យ តត្រាបិ ត្វំ ផគ្គុន យេ គេហសិតា ឆន្ទា យេ គេហសិតា វិតក្កា តេ បជហេយ្យាសិ តត្រាបិ តេ ផគ្គុន ឯវំ សិក្ខិតព្វំ ន ចេវ មេ ចិត្តំ វិបរិណតំ ភវិស្សតិ ន ច បាបិកំ វាចំ និច្ឆារេស្សាមិ ហិតានុកម្បី ច វិហរិស្សាមិ មេត្តចិត្តោ ន ទោសន្តរោតិ ឯវញ្ហិ តេ ផគ្គុន សិក្ខិតព្វំ។ តស្មាតិហ ផគ្គុន តវ ចេបិ កោចិ បាណិនា បហារំ ទទេយ្យ លេឌ្ឌុនា បហារំ ទទេយ្យ ទណ្ឌេន បហារំ ទទេយ្យ សត្ថេន បហារំ ទទេយ្យ តត្រាបិ ត្វំ ផគ្គុន យេ គេហសិតា ឆន្ទា យេ គេហសិតា វិតក្កា តេ បជហេយ្យាសិ តត្រាបិ តេ ផគ្គុន ឯវំ សិក្ខិតព្វំ ន ចេវ មេ ចិត្តំ វិបរិណតំ ភវិស្សតិ ន ច បាបិកំ វាចំ និច្ឆារេស្សាមិ ហិតានុកម្បី ច វិហរិស្សាមិ មេត្តចិត្តោ ន ទោសន្តរោតិ ឯវញ្ហិ តេ ផគ្គុន សិក្ខិតព្វន្តិ។
[៣] អថខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ អារាធយឹសុ វត មេ ភិក្ខវេ ភិក្ខូ ឯកំ សមយំ ចិត្តំ។ ឥធាហំ ភិក្ខវេ ភិក្ខូ អាមន្តេសឹ អហំ ខោ ភិក្ខវេ ឯកាសនភោជនំ ភុញ្ជាមិ ឯកាសនភោជនំ ខោ អហំ ភិក្ខវេ ភុញ្ជមានោ អប្បាពាធតញ្ច សញ្ជានាមិ អប្បាតង្កតញ្ច លហុដ្ឋានញ្ច ពលញ្ច ផាសុវិហារញ្ច។ ឯថ តុម្ហេបិ ភិក្ខវេ ឯកាសនភោជនំ ភុញ្ជថ ឯកាសនភោជនំ ខោ ភិក្ខវេ តុម្ហេបិ ភុញ្ជមានា អប្បាពាធតញ្ច សញ្ជានិស្សថ អប្បាតង្កតញ្ច លហុដ្ឋានញ្ច ពលញ្ច ផាសុវិហារញ្ចាតិ។ ន មេ ភិក្ខវេ តេសុ ភិក្ខូសុ អនុសាសនី ករណីយា អហោសិ សតុប្បាទករណីយមេវ [ឱ.ម. ឯត្ថន្តរេ មេតិ ទិស្សតិ។] ភិក្ខវេ តេសុ ភិក្ខូសុ អហោសិ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ សុភូមិយំ ចតុម្មហាបថេ អាជញ្ញរថោ សុទន្តោ [ឱ.ម. សុទន្តោតិ ន ទិស្សតិ។] យុត្តោ អស្ស ឋិតោ ឱធស្តបតោទោ តមេនំ ទក្ខោ យោគ្គាចរិយោ អស្សទម្មសារថិ អភិរូហិត្វា វាមេន ហត្ថេន រស្មិយោ គហេត្វា ទក្ខិណេន ហត្ថេន បតោទំ គហេត្វា យេនិច្ឆកំ យទិច្ឆកំ សារេយ្យបិ បច្ចាសារេយ្យបិ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ន មេ តេសុ ភិក្ខូសុ អនុសាសនី ករណីយា អហោសិ សតុប្បាទករណីយមេវ ភិក្ខវេ តេសុ ភិក្ខូសុ អហោសិ។ តស្មាតិហ ភិក្ខវេ តុម្ហេបិ [ឱ. បិសទ្ទោ ន ទិស្សតិ។] អកុសលំ បជហថ កុសលេសុ ធម្មេសុ អាយោគំ ករោថ ឯវញ្ហិ តុម្ហេបិ ឥមស្មឹ ធម្មវិនយេ វុឌ្ឍឹ វិរូឡ្ហឹ វេបុល្លំ អាបជ្ជិស្សថ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ គាមស្ស វា និគមស្ស វា អវិទូរេ មហន្តំ សាលវនំ តញ្ចស្ស ឯលណ្ឌេហិ សញ្ឆន្នំ តស្ស កោចិទេវ បុរិសោ ឧប្បជ្ជេយ្យ អត្ថកាមោ ហិតកាមោ យោគក្ខេមកាមោ សោ យា តា សាលលដ្ឋិយោ កុដិលា ឱជសារណីយោ [ឱ. ឱជាបហរណីយោ។ ម. ឱជហរណីយោ។] តា តច្ឆេត្វា ពហិទ្ធា នីហរេយ្យ អន្តោវនំ សុសោធិតំ [ឱ.ម. សុវិសោធិតំ។] វិសោធេយ្យ យា បន តា សាលលដ្ឋិយោ ឧជុកា សុជាតា [ឱ.ម. ឯត្ថន្តរេ តាតិ បាឋោ ទិស្សតិ។] សម្មា បរិហរេយ្យ ឯវញ្ហិ តំ ភិក្ខវេ សាលវនំ អបរេន សមយេន វុឌ្ឍឹ វិរូឡ្ហឹ វេបុល្លំ អាបជ្ជេយ្យ ឯវម្មេវ ខោ ភិក្ខវេ តុម្ហេបិ អកុសលំ បជហថ កុសលេសុ ធម្មេសុ អាយោគំ ករោថ ឯវញ្ហិ តុម្ហេបិ ឥមស្មឹ ធម្មវិនយេ វុឌ្ឍឹ វិរូឡ្ហឹ វេបុល្លំ អាបជ្ជថ [ឱ.ម. អាបជ្ជិស្សថ។]។
[៤] ភូតបុព្វំ ភិក្ខវេ ឥមិស្សាយេវ សាវត្ថិយា វេទេហិកា នាម គហបតានី អហោសិ។ វេទេហិកាយ ភិក្ខវេ គហបតានិយា ឯវំ កល្យាណោ កិត្តិសទ្ទោ អព្ភុគ្គតោ សោរតា វេទេហិកា គហបតានី និវាតា វេទេហិកា គហបតានី ឧបសន្តា វេទេហិកា គហបតានីតិ។ វេទេហិកាយ ខោ បន ភិក្ខវេ គហបតានិយា កាឡី នាម ទាសី អហោសិ ទក្ខា អនលសា សុសំវិហិតកម្មន្តា។ អថខោ ភិក្ខវេ កាឡិយា ទាសិយា ឯតទហោសិ មយ្ហំ ខោ អយ្យាយ ឯវំ កល្យាណោ កិត្តិសទ្ទោ អព្ភុគ្គតោ សោរតា វេទេហិកា គហបតានី និវាតា វេទេហិកា គហបតានី ឧបសន្តា វេទេហិកា គហបតានីតិ កិន្នុខោ មេ អយ្យា សន្តំយេវ នុ ខោ អជ្ឈត្តំ កោបំ ន បាតុករោតិ ឧទាហុ អសន្តំ ឧទាហុ មយ្ហំបេតេ [ឱ. មយ្ហេវេតេ។ ម. មយ្ហេមេវេតេ។] កម្មន្តា សុសំវិហិតា យេន មេ អយ្យា សន្តំយេវ អជ្ឈត្តំ កោបំ ន បាតុករោតិ នោ អសន្តំ យន្នូនាហំ អយ្យំ វីមំសេយ្យន្តិ អថខោ ភិក្ខវេ កាឡី ទាសី ទិវា ឧដ្ឋាសិ។ អថខោ ភិក្ខវេ វេទេហិកា គហបតានី កាឡឹ ទាសឹ ឯតទវោច ហេ ជេ កាឡីតិ។ កឹ អយ្យេតិ។ កឹ ជេ ទិវា ឧដ្ឋាសីតិ។ ន ខ្វយ្យេ កិញ្ចីតិ [ឱ. ន ខោ អយ្យេ កិញ្ចិ។]។ នោ វត រេ កិញ្ចិ បាបទាសិ [ឱ.ម. បាបិ ទាសិ។] ទិវា ឧដ្ឋាសីតិ កុបិតា អនត្តមនា ភកុដិមកាសិ [ហមនភកុដឹ អកាសិ។]។ អថខោ ភិក្ខវេ កាឡិយា ទាសិយា ឯតទហោសិ សន្តំយេវ [ឱ. សន្តំយេវ ខោ។] មេ អយ្យា អជ្ឈត្តំ កោបំ ន បាតុករោតិ នោ អសន្តំ មយ្ហំបេតេ កម្មន្តា សុសំវិហិតា យេន មេ អយ្យា សន្តំយេវ អជ្ឈត្តំ កោបំ ន បាតុករោតិ នោ អសន្តំ យន្នូនាហំ ភិយ្យោសោ មត្តាយ អយ្យំ វីមំសេយ្យន្តិ។ អថខោ ភិក្ខវេ កាឡី ទាសី ទិវាតរំយេវ [ឱ. ទិវាតរំ។] ឧដ្ឋាសិ។ អថខោ ភិក្ខវេ វេទេហិកា គហបតានី កាឡឹ ទាសឹ ឯតទវោច ហេ ជេ កាឡីតិ។ កឹ អយ្យេតិ។ កឹ ជេ ទិវា ឧដ្ឋាសីតិ។ ន ខ្វយ្យេ កិញ្ចីតិ។ នោ វត រេ កិញ្ចិ បាបទាសិ ទិវា ឧដ្ឋាសីតិ កុបិតា អនត្តមនា អនត្តមនវាចំ និច្ឆារេតិ [ឱ. និច្ឆារេសិ។]។ អថខោ ភិក្ខវេ កាឡិយា ទាសិយា ឯតទហោសិ សន្តំយេវ មេ អយ្យា អជ្ឈត្តំ កោបំ ន បាតុករោតិ នោ អសន្តំ មយ្ហំបេតេ កម្មន្តា សុសំវិហិតា យេន មេ អយ្យា សន្តំយេវ អជ្ឈត្តំ កោបំ ន បាតុករោតិ នោ អសន្តំ យន្នូនាហំ ភិយ្យោសោ មត្តាយ អយ្យំ វីមំសេយ្យន្តិ។ អថខោ ភិក្ខវេ កាឡី ទាសី ទិវាតរំយេវ ឧដ្ឋាសិ។ អថខោ ភិក្ខវេ វេទេហិកា គហបតានី កាឡឹ ទាសឹ ឯតទវោច ហេ ជេ កាឡីតិ។ កឹ អយ្យេតិ។ កឹ ជេ ទិវាតរំ ឧដ្ឋាសីតិ។ ន ខ្វយ្យេ កិញ្ចីតិ។ នោ វត រេ កិញ្ចិ បាបទាសិ ទិវាតរំ ឧដ្ឋាសីតិ កុបិតា អនត្តមនា អគ្គឡសូចឹ គហេត្វា សីសេ បហារំ អទាសិ សីសំ តេ ភិន្ទិស្សាមីតិ [ឱ. សីសំ វោ ភិន្ទិ។ ម. សីសំ ទ្វេធា ភិន្ទិ។]។ អថខោ ភិក្ខវេ កាឡី ទាសី ភិន្នេន សីសេន លោហិតេន គឡន្តេន បដិវិស្សកានំ ឧជ្ឈាបេសិ បស្សថយ្យេ សោរតាយ កម្មំ បស្សថយ្យេ និវាតាយ កម្មំ បស្សថយ្យេ ឧបសន្តាយ កម្មំ កថំ ហិ នាម ឯកទាសិយា [ឱ.ម. ឯកទាសិកាយ។] ទិវា ឧដ្ឋាសីតិ កុបិតា អនត្តមនា អគ្គឡសូចឹ គហេត្វា សីសេ បហារំ ទស្សតិ សីសំ តេ ភិន្ទិស្សាមីតិ [ឱ.ម. សីសំ វោ ភិន្ទិស្សតីតិ។]។ អថខោ ភិក្ខវេ វេទេហិកាយ គហបតានិយា អបរេន សមយេន ឯវំ បាបកោ កិត្តិសទ្ទោ អព្ភុគ្គច្ឆិ ចណ្ឌី វេទេហិកា គហបតានី អនិវាតា វេទេហិកា គហបតានី អនុបសន្តា វេទេហិកា គហបតានីតិ។ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ឥធេកច្ចោ ភិក្ខុ តាវទេវ សោរតសោរតោ ហោតិ និវាតនិវាតោ ហោតិ ឧបសន្តូបសន្តោ ហោតិ យាវ ន អមនាបា វចនបថា ផុសន្តិ យតោ ច ខោ [ម. ខោសទ្ទោ នត្ថិ។] ភិក្ខវេ ភិក្ខុំ អមនាបា វចនបថា ផុសន្តិ អថខោ ភិក្ខវេ សោរតោតិ វេទិតព្វោ និវាតោតិ វេទិតព្វោ ឧបសន្តោតិ វេទិតព្វោ។ នាហន្តំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុំ សុវចោតិ វទាមិ យោ ចីវរបិណ្ឌបាតសេនាសនគិលានប្បច្ចយភេសជ្ជបរិក្ខារហេតុ សុវចោ ហោតិ សោវចស្សតំ អាបជ្ជតិ តំ កិស្ស ហេតុ តញ្ហិ [ឱ.ម. តំ ហិ។] សោ ភិក្ខវេ ចីវរបិណ្ឌបាតសេនាសនគិលានប្បច្ចយភេសជ្ជបរិក្ខារំ អលភមានោ ន សុវចោ ហោតិ ន សោវចស្សតំ អាបជ្ជតិ។ យោ ច ខោ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ ធម្មំយេវ សក្ករោន្តោ ធម្មំ គរុករោន្តោ ធម្មំ អបចាយមានោ [ម. ធម្មំយេវ សក្ករោន្តោ ធម្មំយេវ គរុករោន្តោ ធម្មំយេវ មានេន្តោ បូជេន្តោ អបចាយមានោ។] សុវចោ ហោតិ សោវចស្សតំ អាបជ្ជតិ តមហំ សុវចោតិ វទាមិ។ តស្មាតិហ ភិក្ខវេ ធម្មំយេវ សក្ករោន្តា ធម្មំ គរុករោន្តា ធម្មំ អបចាយមានា សុវចា ភវិស្សាម សោវចស្សតំ អាបជ្ជិស្សាមាតិ ឯវញ្ហិ វោ ភិក្ខវេ សិក្ខិតព្វំ។
[៥] បញ្ចិមេ ភិក្ខវេ វចនកថា យេហិ វោ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ កាលេន វា អកាលេន វា ភូតេន វា អភូតេន វា សណ្ហេន វា ផរុសេន វា អត្ថសញ្ហិតេន វា អនត្ថសញ្ហិតេន វា មេត្តចិត្តា វា ទោសន្តរា វា។ កាលេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ អកាលេន វា ភូតេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ អភូតេន វា សណ្ហេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ ផរុសេន វា អត្ថសញ្ហិតេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ អនត្ថសញ្ហិតេន វា មេត្តចិត្តា វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ ទោសន្តរា វា។ តត្រាបិ វោ [ឱ. ខោ។] ភិក្ខវេ ឯវំ សិក្ខិតព្វំ ន ចេវ នោ ចិត្តំ វិបរិណតំ ភវិស្សតិ ន ច បាបិកំ វាចំ និច្ឆារេស្សាម ហិតានុកម្បី ច វិហរិស្សាម មេត្តចិត្តា ន ទោសន្តរា តញ្ច បុគ្គលំ មេត្តាសហគតេន ចេតសា ផរិត្វា វិហរិស្សាម តទារម្មណញ្ច សព្វាវន្តំ លោកំ មេត្តាសហគតេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាបជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរិស្សាមាតិ ឯវញ្ហិ វោ ភិក្ខវេ សិក្ខិតព្វំ។
[៦] សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ អាគច្ឆេយ្យ កុទ្ទាលបិដកំ អាទាយ សោ ឯវំ វទេយ្យ អហំ ឥមំ មហាបឋវឹ អប្បឋវឹ ករិស្សាមីតិ។ សោ តត្រ តត្រ ខនេយ្យ តត្រ តត្រ វិកីរេយ្យ តត្រ តត្រ ឱដ្ឋុភេយ្យ តត្រ តត្រ ឱមុត្តេយ្យ អប្បឋវី ភវសិ អប្បឋវី ភវិសីតិ។ តំ កឹ មញ្ញថ ភិក្ខវេ អបិ នុ សោ បុរិសោ ឥមំ មហាបឋវឹ អប្បឋវឹ ករេយ្យាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ តំ កិស្ស ហេតុ អយញ្ហិ ភន្តេ មហាបឋវឹ គម្ភីរា អប្បមេយ្យា សា ន សុករា អប្បឋវឹ [ឱ.ម. អបឋវី។] កាតុំ យាវទេវ ច បន សោ បុរិសោ កិលមថស្ស វិឃាតស្ស ភាគី អស្សាតិ។ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ បញ្ចិមេ វចនបថា យេហិ វោ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ កាលេន វា អកាលេន វា ភូតេន វា អភូតេន វា សណ្ហេន វា ផរុសេន វា អត្ថសញ្ហិតេន វា អនត្ថសញ្ហិតេន វា មេត្តចិត្តា វា ទោសន្តរា វា។ កាលេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ អកាលេន វា ភូតេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ អភូតេន វា សណ្ហេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ ផរុសេន វា អត្ថសញ្ហិតេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ អនត្ថសញ្ហិតេន វា មេត្តចិត្តា វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ ទោសន្តរា វា។ តត្រាបិ វោ [ឱ. ខោ។] ភិក្ខវេ ឯវំ សិក្ខិតព្វំ ន ចេវ នោ ចិត្តំ វិបរិណតំ ភវិស្សតិ ន ច បាបិកំ វាចំ និច្ឆារេស្សាម ហិតានុកម្បី ច វិហរិស្សាម មេត្តចិត្តា ន ទោសន្តរា តញ្ច បុគ្គលំ មេត្តាសហគតេន ចេតសា ផរិត្វា វិហរិស្សាម តទារម្មណញ្ច សព្វាវន្តំ លោកំ បឋវិសមេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាបជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរិស្សាមាតិ ឯវញ្ហិ វោ ភិក្ខវេ សិក្ខិតព្វំ។
[៧] សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ អាគច្ឆេយ្យ លាខំ វា ហលិទ្ទំ វា នីលំ វា មញ្ជេដ្ឋំ វា អាទាយ សោ ឯវំ វទេយ្យ អហំ ឥមស្មឹ អាកាសេ រូបានិ លិខិស្សាមិ រូបបាតុភាវំ [ម. រូបំ។] ករិស្សាមីតិ។ តំ កឹ មញ្ញថ ភិក្ខវេ អបិ នុ សោ បុរិសោ ឥមស្មឹ អាកាសេ រូបានិ [ឱ.ម. រូបំ។] លិខេយ្យ រូបបាតុភាវំ ករេយ្យាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ តំ កិស្ស ហេតុ អយញ្ហិ ភន្តេ អាកាសោ អរូបី អនិទស្សនោ តត្ថ ន សុករំ រូបំ លិខិតុំ រូបបាតុភាវំ កាតុំ យាវទេវ ច បន សោ បុរិសោ កិលមថស្ស វិឃាតស្ស ភាគី អស្សាតិ។ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ បញ្ចិមេ វចនបថា យេហិ វោ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ កាលេន វា អកាលេន វា។បេ។ តទារម្មណញ្ច សព្វាវន្តំ លោកំ អាកាសសមេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាបជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរិស្សាមាតិ ឯវញ្ហិ វោ ភិក្ខវេ សិក្ខិតព្វំ។
[៨] សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ អាគច្ឆេយ្យ អាទិត្តំ តិណុក្កំ អាទាយ សោ ឯវំ វទេយ្យ អហំ ឥមាយ អាទិត្តាយ តិណុក្កាយ គង្គំ នទឹ សន្តាបេស្សាមិ សម្បរិតាបេស្សាមីតិ។ តំ កឹ មញ្ញថ ភិក្ខវេ អបិ នុ សោ បុរិសោ អាទិត្តាយ តិណុក្កាយ គង្គំ នទឹ សន្តាបេយ្យ សម្បរិតាបេយ្យាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ តំ កិស្ស ហេតុ គង្គា ហិ ភន្តេ នទី គម្ភីរា អប្បមេយ្យា សា ន សុករា អាទិត្តាយ តិណុក្កាយ សន្តាបេតុំ សម្បរិតាបេតុំ យាវទេវ ច បន សោ បុរិសោ កិលមថស្ស វិឃាតស្ស ភាគី អស្សាតិ។ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ បញ្ចិមេ វចនបថា យេហិ វោ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ កាលេន វា អកាលេន វា។បេ។ តទារម្មណញ្ច សព្វាវន្តំ លោកំ គង្គាសមេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាបជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរិស្សាមាតិ ឯវញ្ហិ វោ ភិក្ខវេ សិក្ខិតព្វំ។
[៩] សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ វិឡារភស្តា [ឱ.ម. ពិឡារភស្តា។] មទ្ទិតា សុមទ្ទិតា សុបរិមទ្ទិតា មុទុកា តូលិនី ឆិន្នសស្សរា ឆិន្នបព្ភរា អថ បុរិសោ អាគច្ឆេយ្យ កដ្ឋំ វា កឋលំ វា អាទាយ សោ ឯវំ វទេយ្យ អហំ ឥមំ វិឡារភស្តំ មទ្ទិតំ សុមទ្ទិតំ សុបរិមទ្ទិតំ មុទុកំ តូលិនឹ ឆិន្នសស្សរំ ឆិន្នបព្ភរំ កដ្ឋេន វា កឋលេន វា សរសរំ ករិស្សាមិ ភរភរំ ករិស្សាមីតិ។ តំ កឹ មញ្ញថ ភិក្ខវេ អបិ នុ សោ បុរិសោ ឥមំ វិឡារភស្តំ មទ្ទិតំ សុមទ្ទិតំ សុបរិមទ្ទិតំ មុទុកំ តូលិនឹ ឆិន្នសស្សរំ ឆិន្នបព្ភរំ កដ្ឋេន វា កឋលេន វា សរសរំ ករេយ្យ ភរភរំ ករេយ្យាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ តំ កិស្ស ហេតុ អយញ្ហិ [ឱ. អសុ ហិ។ ម. អមុ ហិ។] ភន្តេ វិឡារភស្តា មទ្ទិតា សុមទ្ទិតា សុបរិមទ្ទិតា មុទុកា តូលិនី ឆិន្នសស្សរា ឆិន្នបព្ភរា សា ន សុករា កដ្ឋេន វា កឋលេន វា សរសរំ កាតុំ ភរភរំ កាតុំ យាវទេវ ច បន បុរិសោ [ឱ.ម. សោ បុរិសោ។] កិលមថស្ស វិឃាតស្ស ភាគី អស្សាតិ។ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ បញ្ចិមេ វចនបថា យេហិ វោ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ កាលេន វា អកាលេន វា ភូតេន វា អភូតេន វា សណ្ហេន វា ផរុសេន វា អត្ថសញ្ហិតេន វា អនត្ថសញ្ហិតេន វា មេត្តចិត្តា វា ទោសន្តរា វា។ កាលេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ អកាលេន វា ភូតេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ អភូតេន វា សណ្ហេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ ផរុសេន វា អត្ថសញ្ហិតេន វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ អនត្ថសញ្ហិតេន វា មេត្តចិត្តា វា ភិក្ខវេ បរេ វទមានា វទេយ្យុំ ទោសន្តរា វា។ តត្រាបិ វោ ភិក្ខវេ ឯវំ សិក្ខិតព្វំ ន ចេវ នោ ចិត្តំ វិបរិណតំ ភវិស្សតិ ន ច បាបិកំ វាចំ និច្ឆារេស្សាម ហិតានុកម្បី ច វិហរិស្សាម មេត្តចិត្តា ន ទោសន្តរា តញ្ច បុគ្គលំ មេត្តាសហគតេន ចេតសា ផរិត្វា វិហរិស្សាម តទារម្មណញ្ច សព្វាវន្តំ លោកំ វិឡារភស្តសមេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាបជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរិស្សាមាតិ ឯវញ្ហិ វោ ភិក្ខវេ សិក្ខិតព្វំ។
[១០] ឧភតោ ទណ្ឌកេនបិ ចេ [ឱ.ម. ឧភតោ ទណ្ឌកេន ចេបិ។] ភិក្ខវេ កកចេន ចោរា វោចរកា [ឱ.ម. ឱចរកា។] អង្គមង្គានិ ឱកន្តេយ្យុំ តត្រាបិ យោ មនោ បទូសេយ្យ ន មេ សោ តេន សាសនករោ។ តត្រាបិ វោ ភិក្ខវេ សិក្ខិតព្វំ ន ចេវ នោ ចិត្តំ វិបរិណតំ ភវិស្សតិ ន ច បាបិកំ វាចំ និច្ឆារេស្សាម ហិតានុកម្បី ច វិហរិស្សាម មេត្តចិត្តា ន ទោសន្តរា តញ្ច បុគ្គលំ មេត្តាសហគតេន ចេតសា ផរិត្វា វិហរិស្សាម តទារម្មណញ្ច សព្វាវន្តំ លោកំ មេត្តាសហគតេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាបជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរិស្សាមាតិ ឯវញ្ហិ វោ ភិក្ខវេ សិក្ខិតព្វំ។
[១១] ឥមញ្ច តុម្ហេ ភិក្ខវេ កកចូបមំ ឱវាទំ អភិក្ខណំ មនសិករេយ្យាថ បស្សថ នោ តុម្ហេ ភិក្ខវេ តញ្ច វចនបថំ អណុំ វា ថូលំ វា យំ តុម្ហេ នាធិវាសេយ្យាថាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេតិ។ តស្មាតិហ ភិក្ខវេ ឥមំ កកចូបមំ ឱវាទំ អភិក្ខណំ មនសិករោថ តំ វោ ភវិស្សតិ ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយាតិ។ ឥទមវោច ភគវា អត្តមនា តេ ភិក្ខូ ភគវតោ ភាសិតំ អភិនន្ទុន្តិ។
កកចូបមសុត្តំ បឋមំ និដ្ឋិតំ។
ទុតិយំ អលគទ្ទូបមសុត្តំ
[១២] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន អរិដ្ឋស្ស នាម ភិក្ខុនោ គន្ធវាធិបុព្វស្ស [ឱ. គទ្ធពាធិបុព្វស្ស។ ម. គន្ធពាធិបុព្វស្ស។] ឯវរូបំ បាបកំ ទិដ្ឋិគតំ ឧប្បន្នំ ហោតិ តថាហំ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ។ អស្សោសុំ ខោ សម្ពហុលា ភិក្ខូ អរិដ្ឋស្ស កិរ នាម ភិក្ខុនោ គទ្ធវាធិបុព្វស្ស ឯវរូបំ បាបកំ ទិដ្ឋិគតំ ឧប្បន្នំ តថាហំ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ។ អថខោ តេ ភិក្ខូ យេន អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ តេនុបសង្កមឹសុ ឧបសង្កមិត្វា អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ ឯតទវោចុំ សច្ចំ កិរ តេ អាវុសោ អរិដ្ឋ ឯវរូបំ បាបកំ ទិដ្ឋិគតំ ឧប្បន្នំ តថាហំ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ។ ឯវំ ព្យា ខោ អហំ អាវុសោ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ។ អថខោ តេ ភិក្ខូ អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ ឯតស្មា បាបកា ទិដ្ឋិគតា វិវេចេតុកាមា សមនុយុញ្ជន្តិ សមនុគ្គាហន្តិ សមនុភាសន្តិ មា ហេវំ អាវុសោ អរិដ្ឋ អវច មា ភគវន្តំ អព្ភាចិក្ខ [ឱ.ម. អព្ភាចិក្ខិ។] ន ហិ សាធុ ភគវតោ អព្ភក្ខានំ ន ហិ ភគវា ឯវំ វទេយ្យ អនេកបរិយាយេន អាវុសោ [ឱ. អនេកបរិយាយេន ហាវុសោ។ ម. អនេកបរិយាយេនាវុសោ។] អរិដ្ឋ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា អលញ្ច បន តេ បដិសេវតោ អន្តរាយាយ អប្បស្សាទា កាមា វុត្តា ភគវតា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ អដ្ឋិកង្ខលូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ មំសបេសូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា…។ តិណុក្កូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា…។ អង្គារកាសូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា…។ សុបិនកូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា…។ យាចិតកូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា…។ រុក្ខផលូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា…។ អសិសូនូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា…។ សត្តិសូលូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា…។ សប្បសិរូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោតិ។ ឯវម្បិ ខោ អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ តេហិ ភិក្ខូហិ សមនុយុញ្ជិយមានោ សមនុគ្គាហិយមានោ សមនុភាសិយមានោ តទេវ បាបកំ ទិដ្ឋិគតំ ថាមសា បរាមាសា [បរាមស្សាតិបិ បាឋោ។] អភិនិវិស្ស វោហរតិ ឯវំ ព្យា ខោ អហំ អាវុសោ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ។
[១៣] យតោ ខោ តេ ភិក្ខូ នាសក្ខឹសុ អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ ឯតស្មា បាបកា ទិដ្ឋិគតា វិវេចេតុំ អថ តេ ភិក្ខូ [ឱ. តេ ភិក្ខូតិ ន ទិស្សតិ។] យេន ភគវា តេនុបសង្កមឹសុ ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទឹសុ។ ឯកមន្តំ និសិន្នា ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវន្តំ ឯតទវោចុំ អរិដ្ឋស្ស នាម ភន្តេ ភិក្ខុនោ គន្ធវាធិបុព្វស្ស ឯវរូបំ បាបកំ ទិដ្ឋិគតំ ឧប្បន្នំ តថាហំ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ អស្សុម្ហា ខោ មយំ ភន្តេ អរិដ្ឋស្ស កិរ នាម ភិក្ខុនោ គន្ធវាធិបុព្វស្ស ឯវរូបំ បាបកំ ទិដ្ឋិគតំ ឧប្បន្នំ តថាហំ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ អថ ខោ មយំ ភន្តេ យេន អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ តេនុបសង្កមិម្ហា ឧបសង្កមិត្វា អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ ឯតទវោចុម្ហា សច្ចំ កិរ តេ អាវុសោ អរិដ្ឋ ឯវរូបំ បាបកំ ទិដ្ឋិគតំ ឧប្បន្នំ តថាហំ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ ឯវំ វុត្តេ [ឱ.ម. ឯវំ វុត្តេ ភន្តេ។] អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ អម្ហេ ឯតទវោច ឯវំ ព្យា ខោ អហំ អាវុសោ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ អថខោ មយំ ភន្តេ អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ ឯតស្មា បាបកា ទិដ្ឋិគតា វិវេចេតុកាមា សមនុយុញ្ជិម្ហា សមនុគាហិម្ហា សមនុភាសិម្ហា មា ហេវំ [ឱ. មា ឯវំ។] អាវុសោ អរិដ្ឋ អវច មា ភគវន្តំ អព្ភាចិក្ខ ន ហិ សាធុ ភគវតោ អព្ភក្ខានំ ន ហិ ភគវា ឯវំ វទេយ្យ អនេកបរិយាយេន អាវុសោ អរិដ្ឋ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា អលញ្ច បន តេ បដិសេវតោ អន្តរាយាយ អប្បស្សាទា កាមា វុត្តា ភគវតា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ អដ្ឋិកង្ខលូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ។បេ។ សប្បសិរូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោតិ ឯវម្បិ ខោ ភន្តេ អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ អម្ហេហិ សមនុយុញ្ជិយមានោ សមនុគ្គាហិយមានោ សមនុភាសិយមានោ តទេវ បាបកំ ទិដ្ឋិគតំ ថាមសា បរាមាសា អភិនិវិស្ស វោហរតិ ឯវំ ព្យា ខោ អហំ អាវុសោ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ យតោ ខោ មយំ ភន្តេ នាសក្ខិម្ហា អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ ឯតស្មា បាបកា ទិដ្ឋិគតា វិវេចេតុំ អថ មយំ ឯតមត្ថំ ភគវតោ អារោចេមាតិ។
[១៤] អថខោ ភគវា អញ្ញតរំ ភិក្ខុំ អាមន្តេសិ ឯហិ ត្វំ ភិក្ខុ មម វចនេន អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ អាមន្តេហិ សត្ថា តំ អាវុសោ អរិដ្ឋ អាមន្តេតីតិ។ ឯវំ ភន្តេតិ ខោ សោ ភិក្ខុ ភគវតោ បដិស្សុត្វា យេន អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ ឯតទវោច សត្ថា តំ អាវុសោ អរិដ្ឋ អាមន្តេតីតិ។ ឯវមាវុសោតិ ខោ អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ តស្ស ភិក្ខុនោ បដិស្សុត្វា យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។ ឯកមន្តំ និសិន្នំ ខោ អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ ភគវា ឯតទវោច សច្ចំ កិរ តេ អរិដ្ឋ ឯវរូបំ បាបកំ ទិដ្ឋិគតំ ឧប្បន្នំ តថាហំ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ។ ឯវំ ព្យា ខោ អហំ ភន្តេ ភគវតា ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាមិ យថា យេមេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា តេ បដិសេវតោ នាលំ អន្តរាយាយាតិ។ កស្ស ខោ នាម ត្វំ មោឃបុរិស មយា ឯវំ ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាសិ។ ននុ មយា មោឃបុរិស អនេកបរិយាយេន អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា អលញ្ច បន តេ បដិសេវតោ អន្តរាយាយ អប្បស្សាទា កាមា វុត្តា មយា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ អដ្ឋិកង្ខលូបមា កាមា វុត្តា មយា…។ មំសបេសូបមា កាមា វុត្តា មយា…។ តិណុក្កូបមា កាមា វុត្តា មយា…។ អង្គារកាសូបមា កាមា វុត្តា មយា…។ សុបិនកូបមា កាមា វុត្តា មយា…។ យាចិតកូបមា កាមា វុត្តា មយា…។ រុក្ខផលូបមា កាមា វុត្តា មយា…។ អសិសូនូបមា កាមា វុត្តា មយា…។ សត្តិសូលូបមា កាមា វុត្តា មយា…។ សប្បសិរូបមា កាមា វុត្តា មយា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ អថ ច បន [ឱ.ម. ឯត្ថន្តរេ ត្វន្តិ ទិស្សតិ។] មោឃបុរិស អត្តនា ទុគ្គហិតេន អម្ហេ ចេវ អព្ភាចិក្ខសិ អត្តានញ្ច ខនសិ ពហុញ្ច អបុញ្ញំ បសវសិ តញ្ហិ តេ មោឃបុរិស ភវិស្សតិ ទីឃរត្តំ អហិតាយ ទុក្ខាយាតិ។ អថខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ តំ កឹ មញ្ញថ ភិក្ខវេ អបិនាយំ អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ ឧស្មិកតោបិ ឥមស្មឹ ធម្មវិនយេតិ។ កិញ្ចិ [ឱ.ម. កឹ ហិ។] សិយា ភន្តេ នោ ហេតំ ភន្តេតិ។ ឯវំ វុត្តេ អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ តុណ្ហីភូតោ មង្កុភូតោ បត្តក្ខន្ធោ អធោមុខោ បជ្ឈាយន្តោ អប្បដិភាណោ និសីទិ។
[១៥] អថខោ ភគវា អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ តុណ្ហីភូតំ មង្កុភូតំ បត្តក្ខន្ធំ អធោមុខំ បជ្ឈាយន្តំ អប្បដិភាណំ វិទិត្វា អរិដ្ឋំ ភិក្ខុំ គន្ធវាធិបុព្វំ ឯតទវោច បញ្ញាយិស្សសិ ខោ ត្វំ មោឃបុរិស ឯតេន សកេន បាបកេន ទិដ្ឋិគតេន ឥធាហំ ភិក្ខូ បដិបុច្ឆិស្សាមីតិ។ អថខោ ភគវា ភិក្ខុ អាមន្តេសិ តុម្ហេបិ មេ ភិក្ខវេ ឯវំ ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាថ យថាយំ អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ អត្តនា ទុគ្គហិតេន អម្ហេ ចេវ អព្ភាចិក្ខតិ អត្តានញ្ច ខនតិ ពហុញ្ច អបុញ្ញំ បសវតីតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ អនេកបរិយាយេន ហិ នោ ភន្តេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា ភគវតា អលញ្ច បន តេ បដិសេវតោ អន្តរាយាយ អប្បស្សាទា កាមា វុត្តា ភគវតា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ អដ្ឋិកង្ខលូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ។បេ។ សប្បសិរូបមា កាមា វុត្តា ភគវតា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោតិ។ សាធុ [ឱ. សាធុ ភិក្ខវេ។] ខោ មេ តុម្ហេ ភិក្ខវេ ឯវំ ធម្មំ ទេសិតំ អាជានាថ អនេកបរិយាយេន ហិ វោ ភិក្ខវេ អន្តរាយិកា ធម្មា វុត្តា មយា អលញ្ច បន តេ បដិសេវតោ អន្តរាយាយ អប្បស្សាទា កាមា វុត្តា មយា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ អដ្ឋិកង្ខលូបមា កាមា វុត្តា មយា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ។បេ។ សប្បសិរូបមា កាមា វុត្តា មយា ពហុទុក្ខា ពហូបាយាសា អាទីនវោ ឯត្ថ ភិយ្យោ អថ ច បនាយំ អរិដ្ឋោ ភិក្ខុ គន្ធវាធិបុព្វោ អត្តនា ទុគ្គហិតេន អម្ហេ ចេវ អព្ភាចិក្ខតិ អត្តានញ្ច ខនតិ ពហុញ្ច អបុញ្ញំ បសវតិ តញ្ហិ តស្ស មោឃបុរិស ភវិស្សតិ ទីឃរត្តំ អហិតាយ ទុក្ខាយ។ សោ វត ភិក្ខវេ អញ្ញត្រេវ កាមេហិ អញ្ញត្រ កាមសញ្ញាយ អញ្ញត្រ កាមវិតក្កេហិ កាមេ បដិសេវិស្សតីតិ នេតំ ឋានំ វិជ្ជតិ។
[១៦] ឥធ ភិក្ខវេ ឯកច្ចេ មោឃបុរិសា ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ សុត្តំ គេយ្យំ វេយ្យាករណំ គាថំ ឧទានំ ឥតិវុត្តកំ ជាតកំ អព្ភូតធម្មំ វេទល្លំ តេ តំ ធម្មំ បរិយាបុណិត្វា តេសំ ធម្មានំ បញ្ញាយ អត្ថំ ន ឧបបរិក្ខន្តិ តេសំ តេ ធម្មា បញ្ញាយ អត្ថំ អនុបបរិក្ខតំ ន និជ្ឈានំ ខមន្តិ តេ ឧបារម្ភានិសំសា ចេវ ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ ឥតិវាទប្បមោក្ខានិសំសា ច យស្សត្ថាយ [ឱ.ម. យស្ស ចត្ថាយ។] ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភោន្តិ តេសំ តេ ធម្មា ទុគ្គហិតា ទីឃរត្តំ អហិតាយ ទុក្ខាយ សំវត្តន្តិ តំ កិស្ស ហេតុ ទុគ្គហិតត្តា ភិក្ខវេ ធម្មានំ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ អលគទ្ទត្ថិកោ អលគទ្ទគវេសី អលគទ្ទបរិយេសនំ ចរមានោ សោ បស្សេយ្យ មហន្តំ អលគទ្ទំ តមេនំ ភោគេ វា នង្គុដ្ឋេ វា គណ្ហេយ្យ តស្ស សោ អលគទ្ទោ បដិនិវត្តិត្វា ហត្ថេ វា ពាហាយ វា អញ្ញតរស្មឹ វា អង្គប្បច្ចង្គេ ឌំសេយ្យ សោ តតោនិទានំ មរណំ វា និគ្គច្ឆេយ្យ មរណមត្តំ វា ទុក្ខំ តំ កិស្ស ហេតុ ទុគ្គហិតត្តា ភិក្ខវេ អលគទ្ទស្ស ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ឥធេកច្ចេ មោឃបុរិសា ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ សុត្តំ គេយ្យំ វេយ្យាករណំ គាថំ ឧទានំ ឥតិវុត្តកំ ជាតកំ អព្ភុតធម្មំ វេទល្លំ តេ តំ ធម្មំ បរិយាបុណិត្វា តេសំ ធម្មានំ បញ្ញាយ អត្ថំ ន ឧបបរិក្ខន្តិ តេសំ តេ ធម្មា បញ្ញាយ អត្ថំ អនុបបរិក្ខតំ ន និជ្ឈានំ ខមន្តិ តេ ឧបារម្ភានិសំសា ចេវ ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ ឥតិវាទប្បមោក្ខានិសំសា ច យស្សត្ថាយ ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភោន្តិ តេសំ តេ ធម្មា ទុគ្គហិតា ទីឃរត្តំ អហិតាយ ទុក្ខាយ សំវត្តន្តិ តំ កិស្ស ហេតុ ទុគ្គហិតត្តា ភិក្ខវេ ធម្មានំ។
[១៧] ឥធ បន ភិក្ខវេ ឯកច្ចេ កុលបុត្តា ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ សុត្តំ គេយ្យំ វេយ្យាករណំ គាថំ ឧទានំ ឥតិវុត្តកំ ជាតកំ អព្ភុតធម្មំ វេទល្លំ តេ តំ ធម្មំ បរិយាបុណិត្វា តេសំ ធម្មានំ បញ្ញាយ អត្ថំ ឧបបរិក្ខន្តិ តេសំ តេ ធម្មា បញ្ញាយ អត្ថំ ឧបបរិក្ខតំ និជ្ឈានំ ខមន្តិ តេ ន ចេវ ឧបារម្ភានិសំសា ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ ន ឥតិវាទប្បមោក្ខានិសំសា ច យស្សត្ថាយ ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ តញ្ចស្ស អត្ថំ អនុភោន្តិ តេសំ តេ ធម្មា សុគ្គហិតា ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ សំវត្តន្តិ តំ កិស្ស ហេតុ សុគហិតត្តា ភិក្ខវេ ធម្មានំ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ អលគទ្ទត្ថិកោ អលគទ្ទគវេសី អលគទ្ទបរិយេសនំ ចរមានោ សោ បស្សេយ្យ មហន្តំ អលគទ្ទំ តមេនំ អជបទេន ទណ្ឌេន សុនិគ្គហិតំ និគ្គណ្ហេយ្យ អជបទេន ទណ្ឌេន សុនិគ្គហិតំ និគ្គហេត្វា គីវាយំ សុគហិតំ គណ្ហេយ្យ កិញ្ចាបិ សោ ភិក្ខវេ អលគទ្ទោ តស្ស បុរិសស្ស ហត្ថំ វា ពាហំ វា អញ្ញតរំ វា អង្គប្បច្ចង្គំ ភោគេហិ បលិវេធេយ្យ អថខោ សោ នេវ តតោនិទានំ មរណំ វា និគ្គច្ឆេយ្យ មរណមត្តំ វា ទុក្ខំ តំ កិស្ស ហេតុ សុគហិតត្តា ភិក្ខវេ អលគទ្ទស្ស ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ឥធេកច្ចេ កុលបុត្តា ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ សុត្តំ គេយ្យំ វេយ្យាករណំ គាថំ ឧទានំ ឥតិវុត្តកំ ជាតកំ អព្ភូតធម្មំ វេទល្លំ តេ តំ ធម្មំ បរិយាបុណិត្វា តេសំ ធម្មានំ បញ្ញាយ អត្ថំ ឧបបរិក្ខន្តិ តេសំ តេ ធម្មា បញ្ញាយ អត្ថំ ឧបបរិក្ខតំ និជ្ឈានំ ខមន្តិ តេ ន ចេវ ឧបារម្ភានិសំសា ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ ន ឥតិវាទប្បមោក្ខានិសំសា ច យស្សត្ថាយ ធម្មំ បរិយាបុណន្តិ តញ្ចស្ស អត្ថំ អនុភោន្តិ តេសំ តេ ធម្មា សុគហិតា ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ សំវត្តន្តិ តំ កិស្ស ហេតុ សុគហិតត្តា ភិក្ខវេ ធម្មានំ។ តស្មាតិហ ភិក្ខវេ យស្ស មេ ភាសិតស្ស អត្ថំ អាជានេយ្យាថ តថា នំ ធារេយ្យាថ យស្ស ច បន មេ ភាសិតស្ស អត្ថំ ន អាជានេយ្យាថ អហំ វោ តត្ថេវ [ឱ. តត្ថ។] បដិបុច្ឆិតព្វោ យេ វា បនស្ស វិយត្តា ភិក្ខូ កុល្លូបមំ វោ ភិក្ខវេ ធម្មំ ទេសិស្សាមិ និត្ថរណត្ថាយ នោ គហណត្ថាយ តំ សុណាថ សាធុកំ មនសិករោថ ភាសិស្សាមីតិ។ ឯវំ ភន្តេតិ ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ បច្ចស្សោសុំ។
[១៨] ភគវា ឯតទវោច សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ អទ្ធានមគ្គប្បដិបន្នោ សោ បស្សេយ្យ មហន្តំ ឧទកណ្ណវំ ឱរិមតីរំ [ឱ. ឱរិមន្តីរំ។ ម. ឱរិមំ តីរំ។] សាសង្កំ សប្បដិភយំ បារិមតីរំ ខេមំ អប្បដិភយំ ន ចាស្ស នាវា សន្តារណី ឧត្តរសេតុ វា អបារា បារំ គមនាយ តស្ស ឯវមស្ស អយំ ខោ មហា ឧទកណ្ណវោ ឱរិមតីរំ [ឱ. ឱរិមញ្ច តីរំ។ ម. ឱរិមំ ច តីរំ។] សាសង្កំ សប្បដិភយំ បារិមតីរំ ខេមំ អប្បដិភយំ នត្ថិ ច នាវា សន្តារណី ឧត្តរសេតុ វា អបារា បារំ គមនាយ យន្នូនាហំ តិណកដ្ឋសាខាបលាសំ សង្កឌ្ឍិត្វា កុល្លំ ពន្ធិត្វា តំ កុល្លំ និស្សាយ ហត្ថេហិ ច បាទេហិ ច វាយមមានោ សោត្ថិនា បារំ ឧត្តរេយ្យន្តិ។ អថខោ សោ ភិក្ខវេ បុរិសោ តិណកដ្ឋសាខាបលាសំ សង្កឌ្ឍិត្វា កុល្លំ ពន្ធិត្វា តំ កុល្លំ និស្សាយ ហត្ថេហិ ច បាទេហិ ច វាយមមានោ សោត្ថិនា បារំ ឧត្តរេយ្យ តស្ស ឧត្តិណ្ណស្ស បារគតស្ស [ឱ. តស្ស តិណ្ណស្ស បារំ គតស្ស។ ម. តស្ស បុរិសស្ស តិណ្ណស្ស បារំ គតស្ស។] ឯវមស្ស ពហុការោ ខោ មេ អយំ កុល្លោ ឥមាហំ កុល្លំ និស្សាយ ហត្ថេហិ ច បាទេហិ ច វាយមមានោ សោត្ថិនា បារំ ឧត្តិណ្ណោ យន្នូនាហំ ឥមំ កុល្លំ សីសេ វា អារោបេត្វា ខន្ធេ វា ឧច្ចារោបេត្វា [ឱ. ឧច្ចារេត្វា។] យេនកាមំ បក្កមេយ្យន្តិ។ តំ កឹ មញ្ញថ ភិក្ខវេ អបិ នុ សោ បុរិសោ ឯវំការី តស្មឹ កុល្លេ កិច្ចការី អស្សាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ។ កថំការី ច សោ ភិក្ខវេ បុរិសោ តស្មឹ កុល្លេ កិច្ចការី អស្ស។ ឥធ ភិក្ខវេ តស្ស បុរិសស្ស បារគតស្ស [ឱ.ម. តិណ្ណស្ស បារំ គតស្ស។] ឯវមស្ស ពហុការោ ខោ មេ អយំ កុល្លោ ឥមាហំ កុល្លំ និស្សាយ ហត្ថេហិ ច បាទេហិ ច វាយមមានោ សោត្ថិនា បារំ ឧត្តិណ្ណោ យន្នូនាហំ ឥមំ កុល្លំ ថលេ វា ឧស្សាបេត្វា [ឱ. ឧស្សាទេត្វា។ ម. ឧស្សារេត្វា។] ឧទកេ វា ឱបិលាបេត្វា យេនកាមំ បក្កមេយ្យន្តិ។ ឯវំការី ខោ សោ ភិក្ខវេ បុរិសោ តស្មឹ កុល្លេ កិច្ចការី អស្ស។ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ កុល្លូបមោ មយា ធម្មោ ទេសិតោ និត្ថរណត្ថាយ នោ គហណត្ថាយ កុល្លូបមំ វោ ភិក្ខវេ ធម្មំ ទេសិតំ [ឱ. ធម្មំ ទេសិតន្តិ ន ទិស្សតិ។] អាជានន្តេហិ ធម្មាបិ វោ បហាតព្វា បគេវ អធម្មា។
[១៩] ឆយិមានិ ភិក្ខវេ ទិដ្ឋិដ្ឋានានិ។ កតមានិ ឆ។ ឥធ ភិក្ខវេ អស្សុតវា បុថុជ្ជនោ អរិយានំ អទស្សាវី អរិយធម្មស្ស អកោវិទោ អរិយធម្មេ អវិនីតោ សប្បុរិសានំ អទស្សាវី សប្បុរិសធម្មស្ស អកោវិទោ សប្បុរិសធម្មេ អវិនីតោ រូបំ ឯតំ មម ឯសោហមស្មិ ឯសោ មេ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ វេទនំ ឯតំ មម ឯសោហមស្មិ ឯសោ មេ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ សញ្ញំ ឯតំ មម ឯសោហមស្មិ ឯសោ មេ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ សង្ខារេ ឯតំ មម ឯសោហមស្មិ ឯសោ មេ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ យម្បិទំ ទិដ្ឋំ សុតំ មុតំ វិញ្ញាតំ បត្តំ បរិយេសិតំ អនុវិចរិតំ មនសា តម្បិ ឯតំ មម ឯសោហមស្មិ ឯសោ មេ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ យម្បិទំ ទិដ្ឋិដ្ឋានំ សោ លោកោ សោ អត្តា សោ បេច្ច ភវិស្សាមិ និច្ចោ ធុវោ សស្សតោ អវិបរិណាមធម្មោ សស្សតិសមំ តថេវ ឋស្សាមីតិ តម្បិ ឯតំ មម ឯសោហមស្មិ ឯសោ មេ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ។ សុតវា ច ខោ ភិក្ខវេ អរិយស្សាវកោ អរិយានំ ទស្សាវី អរិយធម្មស្ស កោវិទោ អរិយធម្មេ សុវិនីតោ សប្បុរិសានំ ទស្សាវី សប្បុរិសធម្មស្ស កោវិទោ សប្បុរិសធម្មេ សុវិនីតោ រូបំ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ វេទនំ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ សញ្ញំ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ សង្ខារេ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ យម្បិទំ ទិដ្ឋំ សុតំ មុតំ វិញ្ញាតំ បត្តំ បរិយេសិតំ អនុវិចរិតំ មនសា តម្បិ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ យម្បិទំ ទិដ្ឋិដ្ឋានំ សោ លោកោ សោ អត្តា សោ បេច្ច ភវិស្សាមិ និច្ចោ ធុវោ សស្សតោ អវិបរិណាមធម្មោ សស្សតិសមំ តថេវ ឋស្សាមីតិ តម្បិ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ សមនុបស្សតិ សោ ឯវំ សមនុបស្សន្តោ អសតិ ន បរិតស្សតីតិ។
[២០] ឯវំ វុត្តេ អញ្ញតរោ ភិក្ខុ ភគវន្តំ ឯតទវោច សិយា នុ ខោ ភន្តេ ពហិទ្ធា អសតិ បរិតស្សនាតិ។ សិយា ភិក្ខូតិ ភគវា អវោច ឥធ ភិក្ខុ ឯកច្ចស្ស ឯវំ ហោតិ អហុ វត មេ តំ វត មេ នត្ថិ សិយា វត មេ តំ វតាហំ ន លភាមីតិ សោ សោចតិ កិលមតិ បរិទេវតិ ឧរត្តាឡឹ កន្ទតិ សម្មោហំ អាបជ្ជតិ ឯវំ ខោ ភិក្ខុ ពហិទ្ធា អសតិ បរិតស្សនា ហោតីតិ។ សិយា បន ភន្តេ ពហិទ្ធា អសតិ អបរិតស្សនាតិ។ សិយា ភិក្ខូតិ ភគវា អវោច ឥធ ភិក្ខុ ឯកច្ចស្ស ន ឯវំ ហោតិ អហុ វត មេ តំ វត មេ នត្ថិ សិយា វត មេ តំ វតាហំ ន លភាមីតិ សោ ន សោចតិ ន កិលមតិ ន បរិទេវតិ ឧរត្តាឡឹ កន្ទតិ ន សម្មោហំ អាបជ្ជតិ ឯវំ ខោ ភិក្ខុ ពហិទ្ធា អសតិ អបរិតស្សនា ហោតីតិ។ សិយា នុ ខោ ភន្តេ អជ្ឈត្តំ អសតិ បរិតស្សនាតិ។ សិយា ភិក្ខូតិ ភគវា អវោច ឥធ ភិក្ខុ ឯកច្ចស្ស ឯវំ ទិដ្ឋិ ហោតិ សោ លោកោ សោ អត្តា សោ បេច្ច ភវិស្សាមិ និច្ចោ ធុវោ សស្សតោ អវិបរិណាមធម្មោ សស្សតិសមំ តថេវ ឋស្សាមីតិ សោ សុណាតិ តថាគតស្ស វា តថាគតស្សាវកស្ស វា សព្វេសំ ទិដ្ឋិដ្ឋានាធិដ្ឋានបរិយុដ្ឋានាភិនិវេសានុសយានំ សមុគ្ឃាតាយ សព្វសង្ខារសមថាយ សព្វូបធិប្បដិនិស្សគ្គាយ តណ្ហក្ខយាយ វិរាគាយ និរោធាយ និព្វានាយ ធម្មំ ទេសេន្តស្ស។ តស្សេវំ [ឱ. តស្ស ឯវំ។] ហោតិ ឧច្ឆិជ្ជិស្សាមិ នាមស្សុ វិនស្សិស្សាមិ នាមស្សុ នស្សុ នាម ភវិស្សាមីតិ សោ សោចតិ កិលមតិ បរិទេវតិ ឧរត្តាឡឹ កន្ទតិ សម្មោហំ អាបជ្ជតិ ឯវំ ខោ ភិក្ខុ អជ្ឈត្តំ អសតិ បរិតស្សនា ហោតីតិ។ សិយា បន ភន្តេ អជ្ឈត្តំ អសតិ អបរិតស្សនាតិ។ សិយា ភិក្ខូតិ ភគវា អវោច ឥធ ភិក្ខុ ឯកច្ចស្ស ន ឯវំ ទិដ្ឋិ ហោតិ សោ លោកោ សោ អត្តា សោ បេច្ច ភវិស្សាមិ និច្ចោ ធុវោ សស្សតោ អវិបរិណាមធម្មោ សស្សតិសមំ តថេវ ឋស្សាមីតិ សោ សុណាតិ តថាគតស្ស វា តថាគតស្សាវកស្ស វា សព្វេសំ ទិដ្ឋិដ្ឋានាធិដ្ឋានបរិយុដ្ឋានាភិនិវេសានុសយានំ សមុគ្ឃាតាយ សព្វសង្ខារសមថាយ សព្វូបធិប្បដិនិស្សគ្គាយ តណ្ហក្ខយាយ វិរាគាយ និរោធាយ និព្វានាយ ធម្មំ ទេសេន្តស្ស។ តស្ស ន ឯវំ ហោតិ ឧច្ឆិជ្ជិស្សាមិ នាមស្សុ វិនស្សិស្សាមិ នាមស្សុ នស្សុ នាម ភវិស្សាមីតិ សោ ន សោចតិ ន កិលមតិ ន បរិទេវតិ ន ឧរត្តាឡឹ កន្ទតិ ន សម្មោហំ អាបជ្ជតិ ឯវំ ខោ ភិក្ខុ អជ្ឈត្តំ អសតិ អបរិតស្សនា ហោតិ។
[២១] តំ [ម. តញ្ហិ។] ភិក្ខវេ បរិគ្គហំ បរិគ្គណ្ហេយ្យាថ យ្វាស្ស បរិគ្គហោ និច្ចោ ធុវោ សស្សតោ អវិបរិណាមធម្មោ សស្សតិសមំ តថេវ តិដ្ឋេយ្យ បស្សថ នោ តុម្ហេ ភិក្ខវេ តំ បរិគ្គហំ យ្វាស្ស បរិគ្គហោ និច្ចោ ធុវោ សស្សតោ អវិបរិណាមធម្មោ សស្សតិសមំ តថេវ តិដ្ឋេយ្យាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ។ សាធុ ភិក្ខវេ អហម្បិ ខោ តំ ភិក្ខវេ បរិគ្គហំ ន សមនុបស្សាមិ យ្វាស្ស បរិគ្គហោ និច្ចោ ធុវោ សស្សតោ អវិបរិណាមធម្មោ សស្សតិសមំ តថេវ តិដ្ឋេយ្យ។ តំ [ម. តំ ហិ។] ភិក្ខវេ អត្តវាទុបាទានំ ឧបាទិយេថ យស្ស [ឱ. យំ អស្ស។] អត្តវាទុបាទានំ ឧបាទិយតោ ន ឧប្បជ្ជេយ្យុំ សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសា បស្សថ នោ តុម្ហេ ភិក្ខវេ តំ អត្តវាទុបាទានំ យស្ស អត្តវាទុបាទានំ ឧបាទិយតោ ន ឧប្បជ្ជេយ្យុំ សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ។ សាធុ ភិក្ខវេ អហម្បិ ខោ តំ ភិក្ខវេ អត្តវាទុបាទានំ ន សមនុបស្សាមិ យស្ស អត្តវាទុបាទានំ ឧបាទិយតោ ន ឧប្បជ្ជេយ្យុំ សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសា។ តំ ភិក្ខវេ ទិដ្ឋិនិស្សយំ និស្សយេថ យស្ស ទិដ្ឋិនិស្សយំ និស្សយតោ ន ឧប្បជ្ជេយ្យុំ សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសា បស្សថ នោ តុម្ហេ ភិក្ខវេ តំ ទិដ្ឋិនិស្សយំ យស្ស ទិដ្ឋិនិស្សយំ និស្សយតោ ន ឧប្បជ្ជេយ្យុំ សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ។ សាធុ ភិក្ខវេ អហម្បិ ខោ តំ ភិក្ខវេ ទិដ្ឋិនិស្សយំ ន សមនុបស្សាមិ យស្ស ទិដ្ឋិនិស្សយំ និស្សយតោ ន ឧប្បជ្ជេយ្យុំ សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសា។
[២២] អត្តនិ វា ភិក្ខវេ សតិ អត្តនិយំ មេតិ អស្សាតិ។ ឯវំ ភន្តេ។ អត្តនិយេ វា ភិក្ខវេ សតិ អត្តា មេតិ អស្សាតិ។ ឯវំ ភន្តេ។ អត្តនិ ច ភិក្ខវេ អត្តនិយេ ច សច្ចតោ ថេតតោ អនុបលព្ភិយមានេ [ឱ.ម. អនុបលព្ភមានេ។] យម្បិទំ ទិដ្ឋិដ្ឋានំ សោ លោកោ សោ អត្តា សោ បេច្ច ភវិស្សាមិ និច្ចោ ធុវោ សស្សតោ អវិបរិណាមធម្មោ សស្សតិសមំ តថេវ ឋស្សាមីតិ ននាយំ ភិក្ខវេ កេវលោ បរិបូរោ ពាលធម្មោតិ។ កិញ្ហិ នោ សិយា ភន្តេ កេវលោ ហិ [ឱ. អយំ បាឋោ នត្ថិ។] ភន្តេ [ឱ. អយំ បាឋោ នត្ថិ។] បរិបូរោ ពាលធម្មោតិ។ តំ កឹ មញ្ញថ ភិក្ខវេ រូបំ និច្ចំ វា អនិច្ចំ វាតិ។ អនិច្ចំ ភន្តេ។ យម្បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វា តំ សុខំ វាតិ។ ទុក្ខំ ភន្តេ។ យម្បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ កល្លំ នុ តំ សមនុបស្សិតុំ ឯតំ មម ឯសោហមស្មិ ឯសោ មេ អត្តាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ។ តំ កឹ មញ្ញថ ភិក្ខវេ វេទនា។បេ។ សញ្ញា… សង្ខារា… វិញ្ញាណំ និច្ចំ វា អនិច្ចំ វាតិ។ អនិច្ចំ ភន្តេ។ យម្បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វា តំ សុខំ វាតិ។ ទុក្ខំ ភន្តេ។ យម្បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ កល្លំ នុ តំ សមនុបស្សិតុំ ឯតំ មម ឯសោហមស្មិ ឯសោ មេ អត្តាតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ។ តស្មាតិហ ភិក្ខវេ យង្កិញ្ចិ រូបំ អតីតានាគតបច្ចុប្បន្នំ អជ្ឈត្តំ វា ពហិទ្ធា វា ឱឡារិកំ វា សុខុមំ វា ហីនំ វា បណីតំ វា យំ ទូរេ សន្តិកេ វា សព្វំ រូបំ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទដ្ឋព្វំ។ យា កាចិ វេទនា។បេ។ យាកាចិ សញ្ញា… យេកេចិ សង្ខារា… យង្កិញ្ចិ វិញ្ញាណំ អតីតានាគតបច្ចុប្បន្នំ អជ្ឈត្តំ វា ពហិទ្ធា វា ឱឡារិកំ វា សុខុមំ វា ហីនំ វា បណីតំ វា យំ ទូរេ សន្តិកេ វា សព្វំ វិញ្ញាណំ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទដ្ឋព្វំ។
[២៣] ឯវំ បស្សំ ភិក្ខវេ សុតវា អរិយស្សាវកោ រូបស្មឹបិ និព្វិន្ទតិ វេទនាយបិ និព្វិន្ទតិ សញ្ញាយបិ និព្វិន្ទតិ សង្ខារេសុបិ និព្វិន្ទតិ វិញ្ញាណស្មឹបិ [ឱ. បញ្ចសុ ឋានេសុ បិសទ្ទោ ន ទិស្សតិ។] និព្វិន្ទតិ និព្វិន្ទំ វិរជ្ជតិ វិរាគា វិមុច្ចតិ វិមុត្តស្មឹ វិមុត្តមិតិ [ម. វិមុត្តម្ហីតិ។] ញាណំ ហោតិ ខីណា ជាតិ វុសិតំ ព្រហ្មចរិយំ កតំ ករណីយំ នាបរំ ឥត្ថត្តាយាតិ បជានាតីតិ។ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ ឧក្ខិត្តបលិឃោ ឥតិបិ សង្កិណ្ណបរិក្ខោ [សង្កិណ្ណបរិខោតិប្យត្ថិ។] ឥតិបិ អព្ភូឡ្ហេសិកោ ឥតិបិ និរគ្គឡោ ឥតិបិ អរិយោ បន្នទ្ធជោ បន្នភារោ វិសំយុត្តោ ឥតិបិ។ កថញ្ច ភិក្ខវេ ភិក្ខុ ឧក្ខិត្តបលិឃោ ហោតិ។ ឥធ ភិក្ខវេ ភិក្ខុនោ អវិជ្ជា បហីនា ហោតិ ឧច្ឆិន្នមូលា តាលាវត្ថុកតា អនភាវង្គតា អាយតឹ អនុប្បាទធម្មា ឯវំ ខោ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ ឧក្ខិត្តបលិឃោ ហោតិ។ កថញ្ច ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សង្កិណ្ណបរិក្ខោ ហោតិ។ ឥធ ភិក្ខវេ ភិក្ខុនោ បោនោព្ភវិកោ ជាតិសង្ខារោ បហីនោ ហោតិ ឧច្ឆិន្នមូលោ តាលាវត្ថុកតោ អនភាវង្គតោ អាយតឹ អនុប្បាទធម្មោ ឯវំ ខោ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សង្កិណ្ណបរិក្ខោ ហោតិ។ កថញ្ច ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អព្ភូឡ្ហេសិកោ ហោតិ។ ឥធ ភិក្ខវេ ភិក្ខុនោ តណ្ហា បហីនា ហោតិ ឧច្ឆិន្នមូលា តាលាវត្ថុកតា អនភាវង្គតា អាយតឹ អនុប្បាទធម្មា ឯវំ ខោ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អព្ភូឡ្ហេសិកោ ហោតិ។ កថញ្ច ភិក្ខវេ ភិក្ខុ និរគ្គឡោ ហោតិ។ ឥធ ភិក្ខវេ ភិក្ខុនោ បញ្ចោរម្ភាគិយានិ សញ្ញោជនានិ បហីនានិ ហោន្តិ ឧច្ឆិន្នមូលានិ តាលាវត្ថុកតានិ អនភាវង្គតានិ អាយតឹ អនុប្បាទធម្មានិ ឯវំ ខោ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ និរគ្គឡោ ហោតិ។ កថញ្ច ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អរិយោ បន្នទ្ធជោ បន្នភារោ វិសំយុត្តោ ហោតិ។ ឥធ ភិក្ខវេ ភិក្ខុនោ អស្មិមានោ បហីនោ ហោតិ ឧច្ឆិន្នមូលោ តាលាវត្ថុកតោ អនភាវង្គតោ អាយតឹ អនុប្បាទធម្មោ ឯវំ ខោ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អរិយោ បន្នទ្ធជោ បន្នភារោ វិសំយុត្តោ ហោតិ។
[២៤] ឯវំ វិមុត្តចិត្តំ ខោ ភិក្ខវេ ភិក្ខុំ សឥន្ទា ទេវា សព្រហ្មា សបជាបតិកា អន្វេសន្តា [ឱ.ម. អន្វេសំ។] នាធិគច្ឆន្តិ ឥទំ និស្សិតំ តថាគតស្ស វិញ្ញាណន្តិ តំ កិស្ស ហេតុ ទិដ្ឋេវាហំ ភិក្ខវេ ធម្មេ តថាគតំ អននុវិជ្ជោតិ [ឱ. អននុវេជ្ជោតិ។ អននុវិជ្ជោតិ។] វទាមិ។ ឯវំវាទឹ ខោ មំ ភិក្ខវេ ឯវមក្ខាយឹ ឯកេ សមណព្រាហ្មណា អសតា តុច្ឆា មុសា អភូតេន អព្ភាចិក្ខន្តិ វេនយិកោ សមណោ គោតមោ សតោ សត្តស្ស ឧច្ឆេទំ វិនាសំ វិភវំ បញ្ញាបេតីតិ។ យថា ចាហំ ភិក្ខវេ ន យថា ចាហំ ន វទាមិ តថា មំ តេ ភោន្តោ សមណព្រាហ្មណា អសតា តុច្ឆា មុសា អភូតេន អព្ភាចិក្ខន្តិ វេនយិកោ សមណោ គោតមោ សតោ សត្តស្ស ឧច្ឆេទំ វិនាសំ វិភវំ បញ្ញាបេតីតិ។ បុព្វេ ចាហំ ភិក្ខវេ ឯតរហិ ច ទុក្ខញ្ចេវ បញ្ញាបេមិ ទុក្ខស្ស ច និរោធំ។ តត្រ ចេ ភិក្ខវេ បរេ តថាគតំ អក្កោសន្តិ បរិភាសន្តិ រោសេន្តិ វិហេសេន្តិ ឃដ្តេន្តិ [ឱ. វិហេសេន្តិ ឃដ្តេន្តីតិ បទទ្វយំ ន ទិស្សតិ។] តត្រ ភិក្ខវេ តថាគតស្ស ន ហោតិ អាឃាតោ ន អប្បច្ចយោ ន ចេតសោ អនភិនន្ទិ [ឱ.ម. អនភិរទ្ធិ។]។ តត្រ ចេ ភិក្ខវេ បរេ តថាគតំ សក្ករោន្តិ គរុករោន្តិ មានេន្តិ បូជេន្តិ តត្រ ភិក្ខវេ តថាគតស្ស ន ហោតិ អានន្ទោ ន សោមនស្សំ ន ចេតសោ ឧព្វិលាវិតត្តំ។ តត្រ ចេ ភិក្ខវេ បរេ តថាគតំ សក្ករោន្តិ គរុករោន្តិ មានេន្តិ បូជេន្តិ តត្រ ភិក្ខវេ តថាគតស្ស ឯវំ ហោតិ យំ ខោ ឥទំ បុព្វេ បរិញ្ញាតំ តត្ថ មេ ឯវរូបា ការា ករីយន្តីតិ។
[២៥] តស្មាតិហ ភិក្ខវេ តុម្ហេ ចេបិ បរេ អក្កោសេយ្យុំ បរិភាសេយ្យុំ រោសេយ្យុំ វិហេសេយ្យុំ ឃដ្តេយ្យុំ [ឱ.ម. ឃដ្តេយ្យុន្តិ បាឋោ ន ទិស្សតិ។] តត្រ តុម្ហេហិ ន អាឃាតោ ន អប្បច្ចយោ ន ចេតសោ អនភិនន្ទិ ករណីយា។ តស្មាតិហ ភិក្ខវេ តុម្ហេ ចេបិ បរេ សក្ករេយ្យុំ គរុករេយ្យុំ មានេយ្យុំ បូជេយ្យុំ តត្រ តុម្ហេហិ ន អានន្ទោ ន សោមនស្សំ ន ចេតសោ ឧព្វិលាវិតត្តំ ករណីយំ។ តស្មាតិហ ភិក្ខវេ តុម្ហេ ចេបិ បរេ សក្ករេយ្យុំ គរុករេយ្យុំ មានេយ្យុំ បូជេយ្យុំ តត្រ តុម្ហាកំ ឯវមស្ស យំ ខោ ឥទំ បុព្វេ បរិញ្ញាតំ តត្ថ នោ ឯវរូបា ការា ករីយន្តីតិ។ តស្មាតិហ ភិក្ខវេ យំ ន តុម្ហាកំ តំ បជហថ តំ វោ បហីនំ ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ ភវិស្សតិ។ កិញ្ច ភិក្ខវេ ន តុម្ហាកំ រូបំ ភិក្ខវេ ន តុម្ហាកំ តំ បជហថ តំ វោ បហីនំ ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ ភវិស្សតិ។ វេទនា ភិក្ខវេ ន តុម្ហាកំ តំ បជហថ សា វោ បហីនា ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ ភវិស្សតិ។ សញ្ញា ភិក្ខវេ ន តុម្ហាកំ តំ បជហថ សា វោ បហីនា ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ ភវិស្សតិ។ សង្ខារា ភិក្ខវេ ន តុម្ហាកំ តេ បជហថ តេ វោ បហីនា ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ ភវិស្សន្តិ។ វិញ្ញាណំ ភិក្ខវេ ន តុម្ហាកំ តំ បជហថ តំ វោ បហីនំ ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ ភវិស្សតិ។ តំ កឹ មញ្ញថ ភិក្ខវេ យំ ឥមស្មឹ ជេតវនេ តិណកដ្ឋសាខាបលាសំ តំ ជនោ ហរេយ្យ វា ឌហេយ្យ វា យថាបច្ចយំ វា ករេយ្យ អបិ នុ តុម្ហាកំ ឯវមស្ស អម្ហេ ជនោ ហរតិ វា ឌហតិ វា យថាបច្ចយំ វា ករោតីតិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ តំ កិស្ស ហេតុ ន ហិ នោ ឯតំ ភន្តេ អត្តា វា អត្តនិយំ វាតិ។ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ យំ ន តុម្ហាកំ តំ បជហថ តំ វោ បហីនំ ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ ភវិស្សតិ។ កិញ្ច ភិក្ខវេ ន តុម្ហាកំ រូបំ ភិក្ខវេ ន តុម្ហាកំ តំ បជហថ តំ វោ បហីនំ ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ ភវិស្សតិ។ វេទនា ភិក្ខវេ។បេ។ សញ្ញា ភិក្ខវេ។បេ។ សង្ខារា ភិក្ខវេ។បេ។ វិញ្ញាណំ ភិក្ខវេ ន តុម្ហាកំ តំ បជហថ តំ វោ បហីនំ ទីឃរត្តំ ហិតាយ សុខាយ ភវិស្សតិ។
[២៦] ឯវំ ស្វាក្ខាតោ ភិក្ខវេ មយា ធម្មោ ឧត្តានោ វិវដោ បកាសិតោ ឆិន្នបិលោតិកោ ឯវំ ស្វាក្ខាតេ ភិក្ខវេ មយា ធម្មេ ឧត្តានេ វិវដេ បកាសិតេ ឆិន្នបិលោតិកេ យេ តេ ភិក្ខូ អរហន្តោ ខីណាសវា វុសិតវន្តោ កតករណីយា ឱហិតភារា អនុប្បត្តសទត្ថា បរិក្ខីណភវសញ្ញោជនា សម្មទញ្ញាវិមុត្តា វដ្ដន្តេសំ នត្ថិ បញ្ញាបនាយ។ ឯវំ ស្វាក្ខាតោ ភិក្ខវេ មយា ធម្មោ ឧត្តានោ វិវដោ បកាសិតោ ឆិន្នបិលោតិកោ ឯវំ ស្វាក្ខាតេ ភិក្ខវេ មយា ធម្មេ ឧត្តានេ វិវដេ បកាសិតេ ឆិន្នបិលោតិកេ យេសំ ភិក្ខូនំ បញ្ចោរម្ភាគិយានិ សញ្ញោជនានិ បហីនានិ សព្វេ តេ ឱបបាតិកា តត្ថ បរិនិព្វាយិនោ អនាវត្តិធម្មា តស្មា លោកា។ ឯវំ ស្វាក្ខាតោ ភិក្ខវេ មយា ធម្មោ ឧត្តានោ វិវដោ បកាសិតោ ឆិន្នបិលោតិកោ ឯវំ ស្វាក្ខាតេ ភិក្ខវេ មយា ធម្មេ ឧត្តានេ វិវដេ បកាសិតេ ឆិន្នបិលោតិកេ យេសំ ភិក្ខូនំ តីណិ សញ្ញោជនានិ បហីនានិ រាគទោសមោហតនុភូតា សព្វេ តេ សកទាគាមិនោ សកិទេវ ឥមំ លោកំ អាគន្ត្វា ទុក្ខស្សន្តំ ករិស្សន្តិ។ ឯវំ ស្វាក្ខាតោ ភិក្ខវេ មយា ធម្មោ ឧត្តានោ វិវដោ បកាសិតោ ឆិន្នបិលោតិកោ ឯវំ ស្វាក្ខាតេ ភិក្ខវេ មយា ធម្មេ ឧត្តានេ វិវដេ បកាសិតេ ឆិន្នបិលោតិកេ យេសំ ភិក្ខូនំ តីណិ សញ្ញោជនានិ បហីនានិ សព្វេ តេ សោតាបន្នា អវិនិបាតធម្មា និយតា សម្ពោធិបរាយនា។ ឯវំ ស្វាក្ខាតោ ភិក្ខវេ មយា ធម្មោ ឧត្តានោ វិវដោ បកាសិតោ ឆិន្នបិលោតិកោ ឯវំ ស្វាក្ខាតេ ភិក្ខវេ មយា ធម្មេ ឧត្តានេ វិវដេ បកាសិតេ ឆិន្នបិលោតិកេ យេ តេ ភិក្ខូ ធម្មានុសារិនោ សទ្ធានុសារិនោ សព្វេ តេ សម្ពោធិបរាយនា។ ឯវំ ស្វាក្ខាតោ ភិក្ខវេ មយា ធម្មោ ឧត្តានោ វិវដោ បកាសិតោ ឆិន្នបិលោតិកោ ឯវំ ស្វាក្ខាតេ ភិក្ខវេ មយា ធម្មេ ឧត្តានេ វិវដេ បកាសិតេ ឆិន្នបិលោតិកេ យេសំ មយិ សទ្ធាមត្តំ បេមមត្តំ សព្វេ តេ សគ្គបរាយនាតិ។ ឥទមវោច ភគវា អត្តមនា តេ ភិក្ខូ ភគវតោ ភាសិតំ អភិនន្ទុន្តិ។
អលគទ្ទូបមសុត្តំ ទុតិយំ និដ្ឋិតំ។
តតិយំ វម្មិកសុត្តំ
[២៧] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន អាយស្មា កុមារកស្សបោ អន្ធវនេ វិហរតិ។ អថខោ អញ្ញតរា ទេវតា អភិក្កន្តាយ រត្តិយា អភិក្កន្តវណ្ណា កេវលកប្បំ អន្ធវនំ ឱភាសេត្វា យេនាយស្មា កុមារកស្សបោ តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ឯកមន្តំ អដ្ឋាសិ។ ឯកមន្តំ ឋិតា ខោ សា ទេវតា អាយស្មន្តំ កុមារកស្សបំ ឯតទវោច ភិក្ខុ ភិក្ខុ អយំ វម្មិកោ រត្តឹ ធូមាយតិ ទិវា បជ្ជលតិ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស បលិង្គំ បលិង្គា ភន្តេតិ [ឱ. លង្គឹ លង្គី ភន្តេតិ។]។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ ឧក្ខិប បលិង្គំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស ឧទ្ធុមាយិកំ ឧទ្ធុមាយិកា ភន្តេតិ។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ ឧក្ខិប ឧទ្ធុមាយិកំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស ទ្វិធាបថំ ទ្វិធាបថោ ភន្តេតិ។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ ឧក្ខិប ទ្វិធាបថំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស បង្កវារំ [ឱ. ចង្គវារំ។] បង្កវារោ ភន្តេតិ។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ ឧក្ខិប បង្កវារំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស កុម្មំ កុម្មោ ភន្តេតិ។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ ឧក្ខិប កុម្មំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស អសិសូនំ អសិសូនា ភន្តេតិ។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ ឧក្ខិប អសិសូនំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស មំសបេសឹ មំសបេសិ ភន្តេតិ។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ ឧក្ខិប មំសបេសឹ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស នាគំ នាគោ ភន្តេតិ។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ តិដ្ឋតុ នាគោ មា នាគំ ឃដ្ដេសិ នមោ ករោហិ នាគស្សាតិ។ ឥមេ ខោ ត្វំ ភិក្ខុ បណ្ណរស បញ្ហេ ភគវន្តំ ឧបសង្កមិត្វា បុច្ឆេយ្យាសិ យថា តេ ភគវា ព្យាករោតិ តថា នំ ធារេយ្យាសិ។ នាហន្តំ ភិក្ខុ បស្សាមិ សទេវកេ លោកេ សមារកេ សព្រហ្មកេ សស្សមណព្រាហ្មណិយា បជាយ សទេវមនុស្សាយ យោ ឥមេសំ បញ្ហានំ វេយ្យាករណេន ចិត្តំ អារាធេយ្យ អញ្ញត្រ តថាគតេន វា តថាគតស្សាវកេន វា ឥតោ វា បន សុត្វាតិ។ ឥទមវោច សា ទេវតា ឥទំ វត្វា តត្ថេវ អន្តរធាយិ។
[២៨] អថខោ អាយស្មា កុមារកស្សបោ តស្សា រត្តិយា អច្ចយេន យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។ ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ អាយស្មា កុមារកស្សបោ ភគវន្តំ ឯតទវោច ឥមំ ភន្តេ រត្តឹ អញ្ញតរា ទេវតា អភិក្កន្តាយ រត្តិយា អភិក្កន្តវណ្ណា កេវលកប្បំ អន្ធវនំ ឱភាសេត្វា យេនាហំ តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ឯកមន្តំ អដ្ឋាសិ។ ឯកមន្តំ ឋិតា ខោ ភន្តេ សា ទេវតា មំ ឯតទវោច ភិក្ខុ ភិក្ខុ អយំ វម្មិកោ រត្តឹ ធូមាយតិ ទិវា បជ្ជលតិ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស បលិង្គំ បលិង្គា ភន្តេតិ។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ ឧក្ខិប បលិង្គំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ។ អភិក្ខនន្តោ សុមេធោ សត្ថំ អាទាយ អទ្ទស ឧទ្ធុមាយិកំ ឧទ្ធុមាយិកា ភន្តេតិ។បេ។ អទ្ទស នាគំ នាគោ ភន្តេតិ។ ព្រាហ្មណោ ឯវមាហ តិដ្ឋតុ នាគោ មា នាគំ ឃដ្តេសិ នមោ ករោហិ នាគស្សាតិ។ ឥមេ ខោ ត្វំ ភិក្ខុ បណ្ណរស បញ្ហេ ភគវន្តំ ឧបសង្កមិត្វា បុច្ឆេយ្យាសិ យថា តេ ភគវា ព្យាករោតិ តថា នំ ធារេយ្យសិ។ នាហន្តំ ភិក្ខុ បស្សាមិ សទេវកេ លោកេ សមារកេ សព្រហ្មកេ សស្សមណព្រាហ្មណិយា បជាយ សទេវមនុស្សាយ យោ ឥមេសំ បញ្ហានំ វេយ្យាករណេន ចិត្តំ អារាធេយ្យ អញ្ញត្រ តថាគតេន វា តថាគតស្សាវកេន វា ឥតោ វា បន សុត្វាតិ។ ឥទមវោច ភន្តេ សា ទេវតា ឥទំ វត្វា តត្ថេវ អន្តរធាយិ កោ នុ ខោ ភន្តេ វម្មិកោ កា រត្តឹ ធូមាយនា កា ទិវា បជ្ជលនា កោ ព្រាហ្មណោ កោ សុមេធោ កឹ សត្ថំ កា អភិក្ខនា [ឱ.ម. កឹ អភិក្ខណន្តិ ទិស្សតិ។] កា បលិង្គី កា ឧទ្ធុមាយិកា កោ ទ្វិធាបថោ កឹ បង្កវារំ កោ កុម្មោ កា អសិសូនា កា មំសបេសិ កោ នាគោតិ។
[២៩] វម្មិកោតិ ខោ ភិក្ខុ ឥមស្សេតំ ចាតុម្មហាភូតិកស្ស កាយស្ស អធិវចនំ មាតាបេត្តិកសម្ភវស្ស ឱទនកុម្មាសូបចយស្ស អនិច្ចុច្ឆាទនបរិមទ្ទនភេទនវិធំសនធម្មស្ស។ កា រត្តឹ ធូមាយនាតិ យំ ខោ ភិក្ខុ ទិវា កម្មន្តេ អារព្ភ រត្តឹ អនុវិតក្កេតិ អនុវិចារេតិ អយំ រត្តឹ ធូមាយនា។ កា ទិវា បជ្ជលនាតិ យំ ខោ ភិក្ខុ រត្តឹ អនុវិតក្កេត្វា អនុវិចារេត្វា ទិវា កម្មន្តេ បយោជេតិ កាយេន វាចាយ អយំ ទិវា បជ្ជលនា។ ព្រាហ្មណោតិ ខោ ភិក្ខុ តថាគតស្សេតំ អធិវចនំ អរហតោ សម្មាសម្ពុទ្ធស្ស។ សុមេធោតិ ខោ ភិក្ខុ សេក្ខស្សេតំ ភិក្ខុនោ អធិវចនំ។ សត្ថន្តិ ខោ ភិក្ខុ អរិយាយេតំ បញ្ញាយ អធិវចនំ។ អភិក្ខនាតិ ខោ ភិក្ខុ វីរិយារម្ភស្សេតំ អធិវចនំ។ បលិង្គីតិ ខោ ភិក្ខុ អវិជ្ជាយេតំ អធិវចនំ។ ឧក្ខិប បលិង្គំ បជហ អវិជ្ជំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ អយមេតស្ស អត្ថោ។ ឧទ្ធុមាយិកាតិ ខោ ភិក្ខុ កោធុបាយាសស្សេតំ អធិវចនំ។ ឧក្ខិប ឧទ្ធុមាយិកំ បជហ កោធុបាយាសំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ អយមេតស្ស អត្ថោ។ ទ្វិធាបថោតិ ខោ ភិក្ខុ វិចិកិច្ឆាយេតំ អធិវចនំ។ ឧក្ខិប ទ្វិធាបថំ បជហ វិចិកិច្ឆំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ អយមេតស្ស អត្ថោ។ បង្កវារន្តិ ខោ ភិក្ខុ បញ្ចន្នេតំ នីវរណានំ អធិវចនំ កាមច្ឆន្ទនីវរណស្ស ព្យាបាទនីវរណស្ស ថីនមិទ្ធនីវរណស្ស ឧទ្ធច្ចកុក្កុច្ចនីវរណស្ស វិចិកិច្ឆានីវរណាយ។ ឧក្ខិប បង្កវារំ បជហ បញ្ច នីវរណេ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ អយមេតស្ស អត្ថោ។ កុម្មោតិ ខោ ភិក្ខុ បញ្ចន្នេតំ ឧបាទានក្ខន្ធានំ អធិវចនំ សេយ្យថីទំ រូបូបាទានក្ខន្ធស្ស វេទនូបាទានក្ខន្ធស្ស សញ្ញូបាទានក្ខន្ធស្ស សង្ខារូបាទានក្ខន្ធស្ស វិញ្ញាណូបាទានក្ខន្ធស្ស។ ឧក្ខិប កុម្មំ បជហ បញ្ចុបាទានក្ខន្ធេ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ អយមេតស្ស អត្ថោ។ អសិសូនាតិ ខោ ភិក្ខុ បញ្ចន្នេតំ កាមគុណានំ អធិវចនំ ចក្ខុវិញ្ញេយ្យានំ រូបានំ ឥដ្ឋានំ កន្តានំ មនាបានំ បិយរូបានំ កាមូបសញ្ហិតានំ រជនីយានំ សោតវិញ្ញេយ្យានំ សទ្ទានំ… ឃានវិញ្ញេយ្យានំ គន្ធានំ… ជិវ្ហាវិញ្ញេយ្យានំ រសានំ… កាយវិញ្ញេយ្យានំ ផោដ្ឋព្វានំ ឥដ្ឋានំ កន្តានំ មនាបានំ បិយរូបានំ កាមូបសញ្ហិតានំ រជនីយានំ។ ឧក្ខិប អសិសូនំ បជហ បញ្ច កាមគុណេ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ អយមេតស្ស អត្ថោ។ មំសបេសីតិ ខោ ភិក្ខុ នន្ទិរាគស្សេតំ អធិវចនំ។ ឧក្ខិប មំសបេសឹ បជហ នន្ទិរាគំ អភិក្ខន សុមេធ សត្ថំ អាទាយាតិ អយមេតស្ស អត្ថោ។ នាគោតិ ខោ ភិក្ខុ ខីណាសវស្សេតំ ភិក្ខុនោ អធិវចនំ។ តិដ្ឋតុ នាគោ មា នាគំ ឃដ្ដេសិ នមោ ករោហិ នាគស្សាតិ អយមេតស្ស អត្ថោតិ។ ឥទមវោច ភគវា អត្តមនោ អាយស្មា កុមារកស្សបោ ភគវតោ ភាសិតំ អភិនន្ទីតិ។
វម្មិកសុត្តំ តតិយំ និដ្ឋិតំ។
ចតុត្ថំ រថវិនីតសុត្តំ
[៣០] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា រាជគហេ វិហរតិ វេឡុវនេ កលន្ទកនិវាបេ។ អថខោ សម្ពហុលា ជាតិភូមិកា [ឱ.ម. ជាតិភូមកា។] ភិក្ខូ ជាតិភូមិយំ វស្សំ វុដ្ឋា យេន ភគវា តេនុបសង្កមឹសុ ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទឹសុ។ ឯកមន្តំ និសិន្នេ ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវា ឯតទវោច កោ នុ ខោ ភិក្ខវេ ជាតិភូមិយំ ជាតិភូមិកានំ ភិក្ខូនំ សព្រហ្មចារីនំ ឯវំ សម្ភាវិតោ អត្តនា ច អប្បិច្ឆោ អប្បិច្ឆកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា អត្តនា ច សន្តុដ្ឋោ សន្តុដ្ឋិកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា អត្តនា ច បវិវិត្តោ វិវេកកថញ្ច ភិក្ខូនំ [ឱ.ម. បវិវេកកថញ្ច។] កត្តា អត្តនា ច អសំសដ្ឋោ អសំសគ្គកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា អត្តនា ច អារទ្ធវីរិយោ វីរិយារម្ភកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា អត្តនា ច សីលសម្បន្នោ សីលសម្បទាកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា អត្តនា ច សមាធិសម្បន្នោ សមាធិសម្បទាកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា អត្តនា ច បញ្ញាសម្បន្នោ បញ្ញាសម្បទាកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា អត្តនា ច វិមុត្តិសម្បន្នោ វិមុត្តិសម្បទាកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា អត្តនា ច វិមុត្តិញ្ញាណទស្សនសម្បន្នោ វិមុត្តិញ្ញាណទស្សនសម្បទាកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា ឱវាទកោ វិញ្ញាបកោ សន្ទស្សកោ សមាទបកោ សមុត្តេជកោ សម្បហំសកោ សព្រហ្មចារីនន្តិ។ បុណ្ណោ នាម ភន្តេ អាយស្មា មន្តាណីបុត្តោ ជាតិភូមិយំ ជាតិភូមិកានំ ភិក្ខូនំ សព្រហ្មចារីនំ ឯវំ សម្ភាវិតោ អត្តនា ច អប្បិច្ឆោ អប្បិច្ឆកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា អត្តនា ច សន្តុដ្ឋោ។បេ។ អត្តនា ច បវិវិត្តោ… អត្តនា ច អសំសដ្ឋោ… អត្តនា ច អារទ្ធវីរិយោ… អត្តនា ច សីលសម្បន្នោ… អត្តនា ច សមាធិសម្បន្នោ… អត្តនា ច បញ្ញាសម្បន្នោ… អត្តនា ច វិមុត្តិសម្បន្នោ… អត្តនា ច វិមុត្តិញ្ញាណទស្សនសម្បន្នោ វិមុត្តិញ្ញាណទស្សនសម្បទាកថញ្ច ភិក្ខូនំ កត្តា ឱវាទកោ វិញ្ញាបកោ សន្ទស្សកោ សមាទបកោ សមុត្តេជកោ សម្បហំសកោ សព្រហ្មចារីនន្តិ។
[៣១] តេន ខោ បន សមយេន អាយស្មា សារីបុត្តោ ភគវតោ អវិទូរេ និសិន្នោ ហោតិ។ អថខោ អាយស្មតោ សារីបុត្តស្ស ឯតទហោសិ លាភា អាយស្មតោ បុណ្ណស្ស មន្តាណីបុត្តស្ស សុលទ្ធំ អាយស្មតោ បុណ្ណស្ស មន្តាណីបុត្តស្ស យស្ស វិញ្ញូ សព្រហ្មចារី សត្ថុ សម្មុខា អនុមាស្ស អនុមាស្ស វណ្ណំ ភាសន្តិ តញ្ច សត្ថា អព្ភនុមោទតិ អប្បេវ នាម មយម្បិ [ឱ. អប្បេវ ច នាម មយំបិ។ អប្បេវ នាម មយំបិ។] កទាចិ ករហចិ អាយស្មតា បុណ្ណេន មន្តាណីបុត្តេន សទ្ធឹ សមាគមំ គច្ឆេយ្យាម [ឱ. សមាគច្ឆេយ្យាម។] អប្បេវ នាម សិយា កោចិទេវ កថាសល្លាបោតិ។
[៣២] អថខោ ភគវា រាជគហេ យថាភិរន្តំ វិហរិត្វា យេន សាវត្ថី តេន ចារិកំ បក្កាមិ អនុបុព្វេន ចារិកញ្ចរមានោ យេន សាវត្ថី តទវសរិ។ តត្រ សុទំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ អស្សោសិ ខោ អាយស្មា បុណ្ណោ មន្តាណីបុត្តោ ភគវា កិរ សាវត្ថឹ អនុប្បត្តោ។ សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេតិ។ អថខោ អាយស្មា បុណ្ណោ មន្តាណីបុត្តោ សេនាសនំ សំសាមេត្វា បត្តចីវរំ អាទាយ យេន សាវត្ថី តេន ចារិកំ បក្កាមិ អនុបុព្វេន ចារិកញ្ចរមានោ យេន សាវត្ថី ជេតវនំ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។ ឯកមន្តំ និសិន្នំ ខោ អាយស្មន្តំ បុណ្ណំ មន្តាណីបុត្តំ ភគវា ធម្មិយា កថាយ សន្ទស្សេសិ សមាទបេសិ សមុត្តេជេសិ សម្បហំសេសិ។ អថខោ អាយស្មា បុណ្ណោ មន្តាណីបុត្តោ ភគវតា ធម្មិយា កថាយ សន្ទស្សិតោ សមាទបិតោ សមុត្តេជិតោ សម្បហំសិតោ ភគវតោ ភាសិតំ អភិនន្ទិត្វា អនុមោទិត្វា ឧដ្ឋាយាសនា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា បទក្ខិណំ កត្វា យេន អន្ធវនំ តេនុបសង្កមិ ទិវាវិហារាយ។
[៣៣] អថខោ អញ្ញតរោ ភិក្ខុ យេនាយស្មា សារីបុត្តោ តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា អាយស្មន្តំ សារីបុត្តំ ឯតទវោច យស្ស ខោ ត្វំ អាវុសោ សារីបុត្ត បុណ្ណស្ស នាម ភិក្ខុនោ មន្តាណីបុត្តស្ស អភិណ្ហំ កិត្តយមានោ អហោសិ សោ ភគវតា ធម្មិយា កថាយ សន្ទស្សិតោ សមាទបិតោ សមុត្តេជិតោ សម្បហំសិតោ ភគវតោ ភាសិតំ អភិនន្ទិត្វា អនុមោទិត្វា ឧដ្ឋាយាសនា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា បទក្ខិណំ កត្វា យេន អន្ធវនំ តេន បក្កន្តោ ទិវាវិហារាយាតិ។ អថខោ អាយស្មា សារីបុត្តោ តរមានរូបោ និសីទនំ អាទាយ អាយស្មន្តំ បុណ្ណំ មន្តាណីបុត្តំ បិដ្ឋិតោ បិដ្ឋិតោ អនុពន្ធិ សីសានុលោកី។ អថខោ អាយស្មា បុណ្ណោ មន្តាណីបុត្តោ អន្ធវនំ អជ្ឈោគាហេត្វា អញ្ញតរស្មឹ រុក្ខមូលេ ទិវាវិហារំ និសីទិ អាយស្មាបិ ខោ សារីបុត្តោ អន្ធវនំ អជ្ឈោគាហេត្វា អញ្ញតរស្មឹ រុក្ខមូលេ ទិវាវិហារំ និសីទិ។
[៣៤] អថខោ អាយស្មា សារីបុត្តោ សាយណ្ហសមយំ បដិសល្លានា វុដ្ឋិតោ យេនាយស្មា បុណ្ណោ មន្តាណីបុត្តោ តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា អាយស្មតា បុណ្ណេន មន្តាណីបុត្តេន សទ្ធឹ សម្មោទិ សម្មោទនីយំ កថំ សារាណីយំ វីតិសារេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។ ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ អាយស្មា សារីបុត្តោ អាយស្មន្តំ បុណ្ណំ មន្តាណីបុត្តំ ឯតទវោច ភគវតិ នោ អាវុសោ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ ឯវមាវុសោតិ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ សីលវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កឹ បនាវុសោ ចិត្តវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ ទិដ្ឋិវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កឹ បនាវុសោ កង្ខាវិតរណវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ មគ្គាមគ្គញ្ញាណទស្សនវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កឹ បនាវុសោ បដិបទាញាណទស្សនវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ ញាណទស្សនវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ សីលវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ ឥតិ បុដ្ឋោ សមានោ នោ ហិទំ អាវុសោតិ វទេសិ កឹ បនាវុសោ ចិត្តវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ ឥតិ បុដ្ឋោ សមានោ នោ ហិទំ អាវុសោតិ វទេសិ កិន្នុ ខោ អាវុសោ ទិដ្ឋិវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ ឥតិ បុដ្ឋោ សមានោ នោ ហិទំ អាវុសោតិ វទេសិ កឹ បនាវុសោ កង្ខាវិតរណវិសុទ្ធត្ថំ… កិន្នុ ខោ អាវុសោ មគ្គាមគ្គញ្ញាណទស្សនវិសុទ្ធត្ថំ… កឹ បនាវុសោ បដិបទាញាណទស្សនវិសុទ្ធត្ថំ… កិន្នុ ខោ អាវុសោ ញាណទស្សនវិសុទ្ធត្ថំ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ ឥតិ បុដ្ឋោ សមានោ នោ ហិទំ អាវុសោតិ វទេសិ កិមត្ថំ ចរហាវុសោ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ អនុបាទាបរិនិព្វានត្ថំ ខោ អាវុសោ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ សីលវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កឹ បនាវុសោ ចិត្តវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ ទិដ្ឋិវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កឹ បនាវុសោ កង្ខាវិតរណវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ មគ្គាមគ្គញ្ញាណទស្សនវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កឹ បនាវុសោ បដិបទាញាណទស្សនវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ ញាណទស្សនវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កឹ បនាវុសោ អញ្ញត្រ ឥមេហិ ធម្មេហិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ។ នោ ហិទំ អាវុសោ។ កិន្នុ ខោ អាវុសោ សីលវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ ឥតិ បុដ្ឋោ សមានោ នោ ហិទំ អាវុសោតិ វទេសិ កឹ បនាវុសោ ចិត្តវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ ឥតិ បុដ្ឋោ សមានោ នោ ហិទំ អាវុសោតិ វទេសិ កិន្នុ ខោ អាវុសោ ទិដ្ឋិវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ។បេ។ កឹ បនាវុសោ កង្ខាវិតរណវិសុទ្ធិ… កិន្នុ ខោ អាវុសោ មគ្គាមគ្គញ្ញាណទស្សនវិសុទ្ធិ… កឹ អាវុសោ បនាវុសោ បដិបទាញាណទស្សនវិសុទ្ធិ… កិន្នុ ខោ អាវុសោ ញាណទស្សនវិសុទ្ធិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ ឥតិ បុដ្ឋោ សមានោ នោ ហិទំ អាវុសោតិ វទេសិ កឹ បនាវុសោ អញ្ញត្រ ឥមេហិ ធម្មេហិ អនុបាទាបរិនិព្វានន្តិ ឥតិ បុដ្ឋោ សមានោ នោ ហិទំ អាវុសោតិ វទេសិ យថាកថំ បនាវុសោ ឥមស្ស ភាសិតស្ស អត្ថោ ទដ្ឋព្វោតិ។
[៣៥] សីលវិសុទ្ធឹ ចេ អាវុសោ ភគវា អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស [ម. បញ្ញាបេយ្យ។] សឧបាទានញ្ញេវ [ឱ.ម. សឧបាទានំយេវ។] សមានំ អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស។ ចិត្តវិសុទ្ធឹ ចេ អាវុសោ ភគវា អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស សឧបាទានញ្ញេវ សមានំ អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស។ ទិដ្ឋិវិសុទ្ធឹ ចេ អាវុសោ ភគវា អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស សឧបាទានញ្ញេវ សមានំ អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស។ កង្ខាវិតរណវិសុទ្ធឹ ចេ អាវុសោ ភគវា អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស សឧបាទានញ្ញេវ សមានំ អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស។ មគ្គាមគ្គញ្ញាណទស្សនវិសុទ្ធឹ ចេ អាវុសោ ភគវា អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស សឧបាទានញ្ញេវ សមានំ អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស។ បដិបទាញាណទស្សនវិសុទ្ធឹ ចេ អាវុសោ ភគវា អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស សឧបាទានញ្ញេវ សមានំ អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស។ ញាណទស្សនវិសុទ្ធឹ ចេ អាវុសោ ភគវា អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស សឧបាទានញ្ញេវ សមានំ អនុបាទាបរិនិព្វានំ បញ្ញាបេស្ស។ អញ្ញត្រ ចេ អាវុសោ ឥមេហិ ធម្មេហិ អនុបាទាបរិនិព្វានំ អភវិស្ស បុថុជ្ជនោ បរិនិព្វាយេយ្យ បុថុជ្ជនោ ហិ អាវុសោ អញ្ញត្រ ឥមេហិ ធម្មេហិ។ តេនហាវុសោ ឧបមន្តេ ករិស្សាមិ ឧបមាយបិធេកច្ចេ វិញ្ញូ បុរិសា ភាសិតស្ស អត្ថំ អាជានន្តិ។
[៣៦] សេយ្យថាបិ អាវុសោ រញ្ញោ បសេនទិស្ស កោសលស្ស សាវត្ថិយំ បដិវសន្តស្ស សាកេតេ កិញ្ចិទេវ អច្ចាយិកំ ករណីយំ ឧប្បជ្ជេយ្យ តស្ស អន្តរា ច សាវត្ថឹ អន្តរា ច សាកេតំ សត្ត រថវិនីតានិ ឧបដ្ឋបេយ្យុំ អថខោ អាវុសោ រាជា បសេនទិ កោសលោ សាវត្ថិយា និក្ខមិត្វា អន្តេបុរទ្វារេ [ម. អន្តេបុរទ្វារា។] បឋមំ រថវិនីតំ អភិរូហេយ្យ បឋមេន រថវិនីតេន ទុតិយំ រថវិនីតំ បាបុណេយ្យ បឋមំ រថវិនីតំ វិស្សជ្ជេយ្យ ទុតិយំ រថវិនីតំ អភិរូហេយ្យ ទុតិយេន រថវិនីតេន តតិយំ រថវិនីតំ បាបុណេយ្យ ទុតិយំ រថវិនីតំ វិស្សជ្ជេយ្យ តតិយំ រថវិនីតំ អភិរូហេយ្យ តតិយេន រថវិនីតេន ចតុត្ថំ រថវិនីតំ បាបុណេយ្យ តតិយំ រថវិនីតំ វិស្សជ្ជេយ្យ ចតុត្ថំ រថវិនីតំ អភិរូហេយ្យ ចតុត្ថេន រថវិនីតេន បញ្ចមំ រថវិនីតំ បាបុណេយ្យ ចតុត្ថំ រថវិនីតំ វិស្សជ្ជេយ្យ បញ្ចមំ រថវិនីតំ អភិរូហេយ្យ បញ្ចមេន រថវិនីតេន ឆដ្ឋំ រថវិនីតំ បាបុណេយ្យ បញ្ចមំ រថវិនីតំ វិស្សជ្ជេយ្យ ឆដ្ឋំ រថវិនីតំ អភិរូហេយ្យ ឆដ្ឋេន រថវិនីតេន សត្តមំ រថវិនីតំ បាបុណេយ្យ ឆដ្ឋំ រថវិនីតំ វិស្សជ្ជេយ្យ សត្តមំ រថវិនីតំ អភិរូហេយ្យ សត្តមេន រថវិនីតេន សាកេតំ អនុបាបុណេយ្យ អន្តេបុរទ្វារំ តមេនំ អន្តេបុរទ្វារគតំ សមានំ មិត្តាមច្ចា ញាតិសាលោហិតា ឯវំ បុច្ឆេយ្យុំ ឥមិនា ត្វំ មហារាជ រថវិនីតេន សាវត្ថិយំ សាកេតំ អនុប្បត្តោ អន្តេបុរទ្វារន្តិ កថំ ព្យាករមានោ នុ ខោ អាវុសោ មហារាជា បសេនទិ កោសលោ សម្មា ព្យាករមានោ ព្យាករេយ្យាតិ។ ឯវំ ព្យាករមានោ ខោ អាវុសោ រាជា បសេនទិ កោសលោ សម្មា ព្យាករមានោ ព្យាករេយ្យ ឥធ មេ សាវត្ថិយំ បដិវសន្តស្ស សាកេតេ កិញ្ចិទេវ អច្ចាយិកំ ករណីយំ ឧប្បជ្ជិ តស្ស មេ អន្តរា ច សាវត្ថឹ អន្តរា ច សាកេតំ សត្ត រថវិនីតានិ ឧបដ្ឋបេសុំ អថខ្វាហំ សាវត្ថិយា និក្ខមិត្វា អន្តេបុរទ្វារេ បឋមំ រថវិនីតំ អភិរុយ្ហឹ [ម. អភិរូហឹ។] បឋមេន រថវិនីតេន ទុតិយំ រថវិនីតំ បាបុណឹ បឋមំ រថវិនីតំ និស្សជ្ជឹ ទុតិយំ រថវិនីតំ អភិរុយ្ហឹ ទុតិយេន រថវិនីតេន តតិយំ រថវិនីតំ បាបុណឹ ទុតិយំ រថវិនីតំ និស្សជ្ជឹ តតិយំ រថវិនីតំ អភិរុយ្ហឹ តតិយេន រថវិនីតេន ចតុត្ថំ រថវិនីតំ បាបុណឹ តតិយំ រថវិនីតំ និស្សជ្ជឹ ចតុត្ថំ រថវិនីតំ អភិរុយ្ហឹ ចតុត្ថេន រថវិនីតេន បញ្ចមំ រថវិនីតំ បាបុណឹ ចតុត្ថំ រថវិនីតំ និស្សជ្ជឹ បញ្ចមំ រថវិនីតំ អភិរុយ្ហឹ បញ្ចមេន រថវិនីតេន ឆដ្ឋំ រថវិនីតំ បាបុណឹ បញ្ចមំ រថវិនីតំ និស្សជ្ជឹ ឆដ្ឋំ រថវិនីតំ អភិរុយ្ហឹ ឆដ្ឋេន រថវិនីតេន សត្តមំ រថវិនីតំ បាបុណឹ ឆដ្ឋំ រថវិនីតំ និស្សជ្ជឹ សត្តមំ រថវិនីតំ អភិរុយ្ហឹ សត្តមេន រថវិនីតេន សាកេតំ អនុប្បត្តោ អន្តេបុរទ្វារន្តិ ឯវំ ព្យាករមានោ ខោ អាវុសោ រាជា បសេនទិ កោសលោ សម្មា ព្យាករមានោ ព្យាករេយ្យាតិ ឯវមេវ ខោ អាវុសោ សីលវិសុទ្ធិ យាវទេវ ចិត្តវិសុទ្ធត្ថា ចិត្តវិសុទ្ធិ យាវទេវ ទិដ្ឋិវិសុទ្ធត្ថា ទិដ្ឋិវិសុទ្ធិ យាវទេវ កង្ខាវិតរណវិសុទ្ធត្ថា កង្ខាវិតរណវិសុទ្ធិ យាវទេវ មគ្គាមគ្គញ្ញាណទស្សនវិសុទ្ធត្ថា មគ្គាមគ្គញ្ញាណទស្សនវិសុទ្ធិ យាវទេវ បដិបទាញាណទស្សនវិសុទ្ធត្ថា បដិបទាញាណទស្សនវិសុទ្ធិ យាវទេវ ញាណទស្សនវិសុទ្ធត្ថា ញាណទស្សនវិសុទ្ធិ យាវទេវ អនុបាទាបរិនិព្វានត្ថា អនុបាទាបរិនិព្វានត្ថំ ខោ អាវុសោ ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ វុស្សតីតិ។
[៣៧] ឯវំ វុត្តេ អាយស្មា សារីបុត្តោ អាយស្មន្តំ បុណ្ណំ មន្តាណីបុត្តំ ឯតទវោច កោនាមោ អាយស្មា កថញ្ច បនាយស្មន្តំ ព្រហ្មចារី ជានន្តីតិ។ បុណ្ណោតិ ខោ មេ អាវុសោ នាមំ មន្តាណីបុត្តោតិ ច បន មំ សព្រហ្មចារី ជានន្តីតិ។ អច្ឆរិយំ អាវុសោ អព្ភុតំ អាវុសោ យថាតំ សុតវតា សាវកេន សម្មទេវ សត្ថុ សាសនំ អាជានន្តេន ឯវមេវំ អាយស្មតា បុណ្ណេន មន្តាណីបុត្តេន គម្ភីរា គម្ភីរា បញ្ញា [ឱ.ម. បញ្ហា។] អនុមាស្ស អនុមាស្ស ព្យាកតា លាភា សព្រហ្មចារីនំ សុលទ្ធំ [ឱ.ម. សុលទ្ធលាភា។] សព្រហ្មចារីនំ យេ អាយស្មន្តំ បុណ្ណំ មន្តាណីបុត្តំ លភន្តិ ទស្សនាយ លភន្តិ បយិរុបាសនាយ វេលណ្ឌុកេន [ឱ.ម. ចេណ្ឌុកេន។] ចេបិ សព្រហ្មចារី អាយស្មន្តំ មន្តាណីបុត្តំ មុទ្ធនា បរិហរន្តា លភេយ្យុំ ទស្សនាយ លភេយ្យុំ បយិរុបាសនាយ តេសម្បិ លាភា តេសម្បិ សុលទ្ធំ អម្ហាកម្បិ លាភា អម្ហាកម្បិ សុលទ្ធំ យេ មយំ អាយស្មន្តំ បុណ្ណំ មន្តាណីបុត្តំ លភាម ទស្សនាយ លភាម បយិរុបាសនាយាតិ។
[៣៨] ឯវំ វុត្តេ អាយស្មា បុណ្ណោ មន្តាណីបុត្តោ អាយស្មន្តំ សារីបុត្តំ ឯតទវោច កោនាមោ អាយស្មា កថញ្ច បនាយស្មន្តំ សព្រហ្មចារី ជានន្តីតិ។ ឧបតិស្សោតិ ខោ មេ អាវុសោ នាមំ សារីបុត្តោតិ ច បន មំ សព្រហ្មចារី ជានន្តីតិ។ សត្ថុកប្បេន វត កិរ ភោ សាវកេន សទ្ធឹ មន្តយមានា ន ជានិម្ហ អាយស្មា សារីបុត្តោតិ សចេ ហិ មយំ ជានេយ្យាម អាយស្មា សារីបុត្តោតិ ឯត្តកម្បិ នោ នប្បដិភាសេយ្យ អច្ឆរិយំ អាវុសោ អព្ភុតំ អាវុសោ យថាតំ សុតវតា សាវកេន សម្មទេវ សត្ថុ សាសនំ អាជានន្តេន ឯវមេវំ អាយស្មតា សារីបុត្តេន គម្ភីរា គម្ភីរា បញ្ញា អនុមាស្ស អនុមាស្ស បុច្ឆិតា លាភា សព្រហ្មចារីនំ សុលទ្ធំ សព្រហ្មចារីនំ យេ អាយស្មន្តំ សារីបុត្តំ លភន្តិ ទស្សនាយ លភន្តិ បយិរុបាសនាយ វេលណ្ឌុកេន ចេបិ សព្រហ្មចារី អាយស្មន្តំ សារីបុត្តំ មុទ្ធនា បរិហរន្តា លភេយ្យុំ ទស្សនាយ លភេយ្យុំ បយិរុបាសនាយ តេសម្បិ លាភា តេសម្បិ សុលទ្ធំ អម្ហាកម្បិ លាភា អម្ហាកម្បិ សុលទ្ធំ យេ មយំ អាយស្មន្តំ សារីបុត្តំ លភាម ទស្សនាយ លភាម បយិរុបាសនាយាតិ។ ឥតិហ តេ ឧភោបិ មហានាគា អញ្ញមញ្ញស្ស សុភាសិតំ សមនុមោទឹសូតិ។
រថវិនីតសុត្តំ ចតុត្ថំ និដ្ឋិតំ។
បញ្ចមំ និវាបសុត្តំ
[៣៩] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តត្រ ខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ ភិក្ខវោតិ។ ភទន្តេតិ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ បច្ចស្សោសុំ។ ភគវា ឯតទវោច ន ភិក្ខវេ នេវាបិកោ និវាបំ និវបតិ មិគជាតានំ ឥមំ មេ និវាបំ និវុត្តំ មិគជាតា បរិភុញ្ជន្តា ទីឃាយុកា វណ្ណវន្តោ ចិរំ ទីឃមទ្ធានំ យាបេន្តូតិ។ ឯវញ្ច ខោ ភិក្ខវេ នេវាបិកោ និវាបំ និវបតិ មិគជាតានំ ឥមំ មេ និវាបំ និវុត្តំ មិគជាតា អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជិស្សន្តិ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា មទំ អាបជ្ជិស្សន្តិ មត្តា សមានា បមាទំ អាបជ្ជិស្សន្តិ បមត្តា សមានា យថាកាមករណីយា ភវិស្សន្តិ ឥមស្មឹ និវាបេតិ។
[៤០] តត្រ ភិក្ខវេ បឋមា មិគជាតា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភុញ្ជមានា មទំ អាបជ្ជឹសុ មត្តា សមានា បមាទំ អាបជ្ជឹសុ បមត្តា សមានា យថាកាមករណីយា អហេសុំ នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេ ឯវញ្ហិ តេ ភិក្ខវេ បឋមា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា។
[៤១] តត្រ ភិក្ខវេ ទុតិយា មិគជាតា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា មិគជាតា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា មទំ អាបជ្ជឹសុ មត្តា សមានា បមាទំ អាបជ្ជឹសុ បមត្តា សមានា យថាកាមករណីយា អហេសុំ នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ សព្វសោ និវាបភោជនា បដិវិរមេយ្យាម ភយភោគា បដិវិរតា អរញ្ញាយតនានិ អជ្ឈោគាហេត្វា [ឱ. អជ្ឈោគាហិត្វា។] វិហរេយ្យាមាតិ តេ សព្វសោ និវាបភោជនា បដិវិរមឹសុ ភយភោគា បដិវិរតា អរញ្ញាយតនានិ អជ្ឈោគាហេត្វា វិហរឹសុ។ តេសំ គិម្ហានំ បច្ឆិមេ មាសេ តិណោទកសង្ខយេ អធិមត្តកសិមានំ បត្តោ កាយោ ហោតិ តេសំ អធិមត្តកសិមានំ [អធិមត្តកសិមានន្តិប្យត្ថិ] បត្តកាយានំ ពលវីរិយំ បរិហាយិ ពលវីរិយេ បរិហីនេ តមេវ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស បច្ចាគមឹសុ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា មទំ អាបជ្ជឹសុ មត្តា សមានា បមាទំ អាបជ្ជឹសុ បមត្តា សមានា យថាកាមករណីយា អហេសុំ នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេ ឯវញ្ហិ តេ ភិក្ខវេ ទុតិយាបិ មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា។
[៤២] តត្រ ភិក្ខវេ តតិយា មិគជាតា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា មិគជាតា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យេបិ តេ ទុតិយា មិគជាតា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា មិគជាតា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ សព្វសោ និវាបភោជនា បដិវិរមេយ្យាម ភយភោគា បដិវិរតា អរញ្ញាយតនានិ អជ្ឈោគាហេត្វា វិហរេយ្យាមាតិ តេ សព្វសោ និវាបភោជនា បដិវិរមឹសុ ភយភោគា បដិវិរតា អរញ្ញាយតនានិ អជ្ឈោគាហេត្វា វិហរឹសុ តេសំ គិម្ហានំ បច្ឆិមេ មាសេ តិណោទកសង្ខយេ អធិមត្តកសិមានំ បត្តោ កាយោ ហោតិ តេសំ អធិមត្តកសិមានំ បត្តកាយានំ ពលវីរិយំ បរិហាយិ ពលវីរិយេ បរិហីនេ តមេវ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស បច្ចាគមឹសុ តេ តត្រ [ឱ.ម. តត្ថ។] អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្រ [ឱ.ម. តត្ថ។] អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា មទំ អាបជ្ជឹសុ មត្តា សមានា បមាទំ អាបជ្ជឹសុ បមត្តា សមានា យថាកាមករណីយា អហេសុំ នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេ ឯវញ្ហិ តេ ទុតិយាបិ មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស ឧបនិស្សាយ អាសយំ កប្បេយ្យាម តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជិស្សាម អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជិស្សាម អមត្តា សមានា នប្បមាទំ អាបជ្ជិស្សាម អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា ភវិស្សាម នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេតិ។ តេ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស ឧបនិស្សាយ អាសយំ កប្បយឹសុ តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្រ [ឱ.ម. តត្ថ។] អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជឹសុ អមត្តា សមានា នប្បមាទំ អាបជ្ជឹសុ អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា អហេសុំ នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេតិ។ តត្រ ភិក្ខវេ នេវាបិកស្ស ច នេវាបិកបរិសាយ ច ឯតទហោសិ អបិស្សុ [ឱ. សឋស្ស។] នាមិមេ តតិយា មិគជាតា កេដុភិនោ ឥទ្ធិមន្តស្សុ នាមិមេ តតិយា មិគជាតា បរជនា ឥមញ្ច នាម និវាបំ និវុត្តំ បរិភុញ្ជន្តិ ន ច នេសំ ជានាម អាគតឹ វា គតឹ វា យន្នូន មយំ ឥមំ និវាបំ និវុត្តំ មហតីហិ ទណ្ឌវាគុរាហិ [ឱ.ម. ទណ្ឌវាករោហិ។] សមន្តា សប្បទេសំ អនុបរិវារេយ្យាម អប្បេវ នាម តតិយានំ មិគជាតានំ អាសយំ បស្សេយ្យាម យត្ថ [ឱ.ម. យត្ថ តេ។] គាហំ គច្ឆេយ្យុន្តិ។ តេ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មហតីហិ ទណ្ឌវាគុរាហិ សមន្តា សប្បទេសំ អនុបរិវារេសុំ។ អទ្ទសាសុំ [ម. អទ្ទសំសុ។] ខោ ភិក្ខវេ នេវាបិកោ ច នេវាបិកបរិសា ច តតិយានំ មិគជាតានំ អាសយំ យត្ថ តេ គាហំ អគមំសុ។ ឯវញ្ហិ តេ ភិក្ខវេ តតិយាបិ មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា។
[៤៣] តត្រ ភិក្ខវេ ចតុត្ថា មិគជាតា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា មិគជាតា។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យេបិ តេ ទុតិយា មិគជាតា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា មិគជាតា។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ ទុតិយា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យេបិ តេ តតិយា មិគជាតា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា មិគជាតា។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យេបិ តេ ទុតិយា មិគជាតា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា មិគជាតា។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ ទុតិយា មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស ឧបនិស្សាយ អាសយំ កប្បេយ្យាម តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជិស្សាម អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជិស្សាម អមត្តា សមានា នប្បមាទំ អាបជ្ជិស្សាម អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា ភវិស្សាម នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេតិ តេ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស ឧបនិស្សាយ អាសយំ កប្បយឹសុ តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជឹសុ អមត្តា សមានា នប្បមាទំ អាបជ្ជឹសុ អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា អហេសុំ នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេ។ តត្រ នេវាបិកស្ស ច នេវាបិកបរិសាយ ច ឯតទហោសិ អបិស្សុ នាមិមេ តតិយា មិគជាតា កេដុភិនោ ឥទ្ធិមន្តស្សុ នាមិមេ តតិយា មិគជាតា បរជនា។បេ។ អទ្ទសាសុំ ខោ នេវាបិកោ ច នេវាបិកបរិសា ច តតិយានំ មិគជាតានំ អាសយំ យត្ថ តេ គាហំ អគមំសុ ឯវញ្ហិ តេ តតិយាបិ មិគជាតា ន បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយម្បិ យត្ថ អគតិ នេវាបិកស្ស ច នេវាបិកបរិសាយ ច តត្រាសយំ កប្បេយ្យាម តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជិស្សាម អមត្តា សមានា នប្បមាទំ អាបជ្ជិស្សាម អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា ភវិស្សាម នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេតិ។ តេ យត្ថ អគតិ នេវាបិកស្ស ច នេវាបិកបរិសាយ ច តត្រាសយំ កប្បយឹសុ តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ នេវាបិកស្ស អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជឹសុ អមត្តា សមានា នប្បមាទំ អាបជ្ជឹសុ អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា អហេសុំ នេវាបិកស្ស អមុស្មឹ និវាបេ។ តត្រ ភិក្ខវេ នេវាបិកស្ស ច នេវាបិកបរិសាយ ច ឯតទហោសិ អបិស្សុ នាមិមេ ចតុត្ថា មិគជាតា កេដុភិនោ ឥទ្ធិមន្តស្សុ នាមិមេ ចតុត្ថា មិគជាតា បរជនា ឥមញ្ច នាម និវាបំ និវុត្តំ បរិភុញ្ជន្តិ ន ច នេសំ ជានាម អាគតឹ វា គតឹ វា យន្នូន មយំ ឥមំ និវាបំ និវុត្តំ មហតីហិ ទណ្ឌវាគុរាហិ សមន្តា សប្បទេសំ អនុបរិវារេយ្យាម អប្បេវ នាម ចតុត្ថានំ មិគជាតានំ អាសយំ បស្សេយ្យាម យត្ថ តេ គាហំ គច្ឆេយ្យុន្តិ តេ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មហតីហិ ទណ្ឌវាគុរាហិ សមន្តា សប្បទេសំ អនុបរិវារេសុំ។ នេវ ខោ ភិក្ខវេ អទ្ទសាសុំ នេវាបិកោ ច នេវាបិកបរិសា ច ចតុត្ថានំ មិគជាតានំ អាសយំ យត្ថ តេ គាហំ គច្ឆេយ្យុំ។ តត្រ ភិក្ខវេ នេវាបិកស្ស ច នេវាបិកបរិសាយ ច ឯតទហោសិ សចេ ខោ មយំ ចតុត្ថេ មិគជាតេ ឃដ្ដេស្សាម តេ ឃដ្ដិតា អញ្ញេ ឃដ្ដេស្សន្តិ ឯវំ ឥមំ និវាបំ និវុត្តំ សព្វសោ មិគជាតា រិញ្ចិស្សន្តិ យន្នូន មយំ ចតុត្ថេ មិគជាតេ អជ្ឈុបេក្ខេយ្យាមាតិ។ អជ្ឈុបេក្ខឹសុ ខោ ភិក្ខវេ នេវាបិកោ ច នេវាបិកបរិសា ច ចតុត្ថេ មិគជាតេ ឯវញ្ហិ តេ ភិក្ខវេ ចតុត្ថាបិ មិគជាតា បរិមុច្ចឹសុ នេវាបិកស្ស ឥទ្ធានុភាវា។
[៤៤] ឧបមា ខោ មេ អយំ ភិក្ខវេ កតា អត្ថស្ស វិញ្ញាបនាយ។ អយញ្ចេវេត្ថ អត្ថោ។ និវាបោតិ ខោ ភិក្ខវេ បញ្ចន្នេតំ កាមគុណានំ អធិវចនំ។ នេវាបិកោតិ ខោ ភិក្ខវេ មារស្សេតំ បាបិមតោ អធិវចនំ។ នេវាបិកបរិសាតិ ខោ ភិក្ខវេ មារបរិសាយេតំ អធិវចនំ។ មិគជាតាតិ ខោ ភិក្ខវេ សមណព្រាហ្មណានមេតំ អធិវចនំ។
[៤៥] តត្រ ភិក្ខវេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា មទំ អាបជ្ជឹសុ មត្តា សមានា បមាទំ អាបជ្ជឹសុ បមត្តា សមានា យថាកាមករណីយា អហេសុំ មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេ ឯវញ្ហិ តេ ភិក្ខវេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា។ សេយ្យថាបិ តេ ភិក្ខវេ បឋមា មិគជាតា តថូបមេ អហំ ឥមេ បឋមេ សមណព្រាហ្មណេ វទាមិ។
[៤៦] តត្រ ភិក្ខវេ ទុតិយា សមណព្រាហ្មណា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា មទំ អាបជ្ជឹសុ មត្តា សមានា បមាទំ អាបជ្ជឹសុ បមត្តា សមានា យថាកាមករណីយា អហេសុំ មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ សព្វសោ និវាបភោជនា លោកាមិសា បដិវិរមេយ្យាម ភយភោគា បដិវិរតា អរញ្ញាយតនានិ អជ្ឈោគាហេត្វា វិហរេយ្យាមាតិ តេ សព្វសោ និវាបភោជនា លោកាមិសា បដិវិរមឹសុ តេ សព្វសោ និវាបភោជនា លោកាមិសា បដិវិរតា [ឱ.ម. តេ សព្វសោ និវាបភោជនា លោកាមិសា បដិវិរតាតិ ឥមេ បាឋោ ន ទិស្សន្តិ។] ភយភោគា បដិវិរតា អរញ្ញាយតនានិ អជ្ឈោគាហេត្វា វិហរឹសុ តេ តត្ថ សាកភក្ខាបិ អហេសុំ សាមាកភក្ខាបិ អហេសុំ និវារភក្ខាបិ អហេសុំ ទទ្ទុលភក្ខាបិ អហេសុំ ហដភក្ខាបិ អហេសុំ កណភក្ខាបិ អហេសុំ អាចាមភក្ខាបិ អហេសុំ បិញ្ញាកភក្ខាបិ អហេសុំ តិណភក្ខាបិ អហេសុំ គោមយភក្ខាបិ អហេសុំ វនមូលផលាហារា យាបេសុំ បវត្តផលភោជី តេសំ គិម្ហានំ បច្ឆិមេ មាសេ តិណោទកសង្ខយេ អធិមត្តកសិមានំ បត្តោ កាយោ ហោតិ តេសំ អធិមត្តកសិមានំ បត្តកាយានំ ពលវីរិយំ បរិហាយិ ពលវីរិយេ បរិហីនេ ចេតោវិមុត្តិ បរិហាយិ ចេតោវិមុត្តិយា បរិហីនាយ តមេវ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស បច្ចាគមឹសុ តានិ ច លោកាមិសានិ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា មទំ អាបជ្ជឹសុ មត្តា សមានា បមាទំ អាបជ្ជឹសុ បមត្តា សមានា យថាកាមករណីយា អហេសុំ មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេ ឯវញ្ហិ តេ ភិក្ខវេ ទុតិយាបិ សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា។ សេយ្យថាបិ តេ ភិក្ខវេ ទុតិយា មិគជាតា តថូបមេ អហំ ឥមេ ទុតិយេ សមណព្រាហ្មណេ វទាមិ។
[៤៧] តត្រ ភិក្ខវេ តតិយា សមណព្រាហ្មណា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យេបិ តេ ទុតិយា សមណព្រាហ្មណា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា ។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ សព្វសោ និវាបភោជនា លោកាមិសា បដិវិរមេយ្យាម ភយភោគា បដិវិរតា អរញ្ញាយតនានិ អជ្ឈោគាហេត្វា វិហរេយ្យាមាតិ តេ សព្វសោ និវាបភោជនា លោកាមិសា បដិវិរមឹសុ ភយភោគា បដិវិរតា អរញ្ញាយតនានិ អជ្ឈោគាហេត្វា វិហរឹសុ តេ តត្ថ សាកភក្ខាបិ អហេសុំ។បេ។ បវត្តផលភោជី តេសំ គិម្ហានំ បច្ឆិមេ មាសេ តិណោទកសង្ខយេ អធិមត្តកសិមានំ បត្តោ កាយោ ហោតិ តេសំ អធិមត្តកសិមានំ បត្តកាយានំ ពលវីរិយំ បរិហាយិ ពលវីរិយេ បរិហីនេ ចេតោវិមុត្តិ បរិហាយិ ចេតោវិមុត្តិយា បរិហីនាយ តមេវ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស បច្ចាគមឹសុ តានិ ច លោកាមិសានិ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អនុប្បខជ្ជ មុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា មទំ អាបជ្ជឹសុ មត្តា សមានា បមាទំ អាបជ្ជឹសុ បមត្តា សមានា យថាកាមករណីយា អហេសុំ មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេ ឯវញ្ហិ តេ ទុតិយាបិ សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ ឧបនិស្សាយ អាសយំ កប្បេយ្យាម តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជិស្សាម អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជិស្សាម អមត្តា សមានា ន បមាទំ អាបជ្ជិស្សាម អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា ភវិស្សាម មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេតិ តេ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ ឧបនិស្សាយ អាសយំ កប្បយឹសុ។ តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជឹសុ អមត្តា សមានា ន បមាទំ អាបជ្ជឹសុ អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា អហេសុំ មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេ។ អបិច ខោ ឯវំ ទិដ្ឋិកា អហេសុំ សស្សតោ លោកោ ឥតិបិ អសស្សតោ លោកោ ឥតិបិ អន្តវា លោកោ ឥតិបិ អនន្តវា លោកោ ឥតិបិ តំ ជីវំ តំ សរីរំ ឥតិបិ អញ្ញំ ជីវំ អញ្ញំ សរីរំ ឥតិបិ ហោតិ តថាគតោ បរម្មរណា ឥតិបិ ន ហោតិ តថាគតោ បរម្មរណា ឥតិបិ ហោតិ ច ន ច ហោតិ តថាគតោ បរម្មរណា ឥតិបិ នេវ ហោតិ ន ន ហោតិ តថាគតោ បរម្មរណា ឥតិបិ ឯវញ្ហិ តេ ភិក្ខវេ តតិយាបិ សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា។ សេយ្យថាបិ តេ ភិក្ខវេ តតិយា មិគជាតា តថូបមេ អហំ ឥមេ តតិយេ សមណព្រាហ្មណេ វទាមិ។
[៤៨] តត្រ ភិក្ខវេ ចតុត្ថា សមណព្រាហ្មណា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យេបិ តេ ទុតិយា សមណព្រាហ្មណា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ ទុតិយា សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យេបិ តេ តតិយា សមណព្រាហ្មណា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យេបិ តេ ទុតិយា សមណព្រាហ្មណា ឯវំ សមចិន្តេសុំ យេ ខោ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ បឋមា សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ។បេ។ ឯវញ្ហិ តេ ទុតិយាបិ សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ ឧបនិស្សាយ អាសយំ កប្បេយ្យាម តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ។បេ។ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជិស្សាម អមត្តា សមានា ន បមាទំ អាបជ្ជិស្សាម អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា ភវិស្សាម មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេតិ តេ អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ ឧបនិស្សាយ អាសយំ កប្បយឹសុ តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជឹសុ អមត្តា សមានា ន បមាទំ អាបជ្ជឹសុ អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា អហេសុំ មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេ។ អបិច ខោ ឯវំ ទិដ្ឋិកា អហេសុំ សស្សតោ លោកោ ឥតិបិ។បេ។ នេវ ហោតិ ន ន ហោតិ តថាគតោ បរម្មរណា ឥតិបិ ឯវញ្ហិ តេ តតិយាបិ សមណព្រាហ្មណា ន បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា យន្នូន មយំ យត្ថ អគតិ មារស្ស ច មារបរិសាយ ច តត្រាសយំ កប្បេយាម តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជិស្សាម អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជិស្សាម អមត្តា សមានា ន បមាទំ អាបជ្ជិស្សាម អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា ភវិស្សាម មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេតិ តេ យត្ថ អគតិ មារស្ស ច មារបរិសាយ ច តត្រាសយំ កប្បយឹសុ តត្រាសយំ កប្បេត្វា អមុំ និវាបំ និវុត្តំ មារស្ស អមូនិ ច លោកាមិសានិ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជឹសុ តេ តត្ថ អននុប្បខជ្ជ អមុច្ឆិតា ភោជនានិ ភុញ្ជមានា ន មទំ អាបជ្ជឹសុ អមត្តា សមានា ន បមាទំ អាបជ្ជឹសុ អប្បមត្តា សមានា ន យថាកាមករណីយា អហេសុំ មារស្ស អមុស្មឹ និវាបេ អមុស្មឹ ច លោកាមិសេ ឯវញ្ហិ តេ ភិក្ខវេ ចតុត្ថាបិ សមណព្រាហ្មណា បរិមុច្ចឹសុ មារស្ស ឥទ្ធានុភាវា។ សេយ្យថាបិ តេ ភិក្ខវេ ចតុត្ថា មិគជាតា តថូបមេ អហំ ឥមេ ចតុត្ថេ សមណព្រាហ្មណេ វទាមិ។
[៤៩] កថញ្ច ភិក្ខវេ អគតិ មារស្ស ច មារបរិសាយ ច។ ឥធ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ វិវិច្ចេវ កាមេហិ វិវិច្ច អកុសលេហិ ធម្មេហិ សវិតក្កំ សវិចារំ វិវេកជំ បីតិសុខំ បឋមំ ឈានំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អន្ធមកាសិ មារំ អបទំ វធិត្វា មារចក្ខុំ អទស្សនំ គតោ បាបិមតោ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ វិតក្កវិចារានំ វូបសមា អជ្ឈត្តំ សម្បសាទនំ ចេតសោ ឯកោទិភាវំ អវិតក្កំ អវិចារំ សមាធិជំ បីតិសុខំ ទុតិយំ ឈានំ។បេ។ តតិយំ ឈានំ។បេ។ ចតុត្ថំ ឈានំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អន្ធមកាសិ មារំ អបទំ វធិត្វា មារចក្ខុំ អទស្សនំ គតោ បាបិមតោ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សព្វសោ រូបសញ្ញានំ សមតិក្កមា បដិឃសញ្ញានំ អដ្ឋង្គមា នានត្តសញ្ញានំ អមនសិការា អនន្តោ អាកាសោតិ អាកាសានញ្ចាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អន្ធមកាសិ មារំ អបទំ វធិត្វា មារចក្ខុំ អទស្សនំ គតោ បាបិមតោ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សព្វសោ អាកាសានញ្ចាយតនំ សមតិក្កម្ម អនន្តំ វិញ្ញាណន្តិ វិញ្ញាណញ្ចាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។បេ។ សព្វសោ វិញ្ញាណញ្ចាយតនំ សមតិក្កម្ម នត្ថិ កិញ្ចីតិ អាកិញ្ចញ្ញាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។បេ។ សព្វសោ អាកិញ្ចញ្ញាយតនំ សមតិក្កម្ម នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។បេ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សព្វសោ នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនំ សមតិក្កម្ម សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ បញ្ញាយ ចស្ស ទិស្វា អាសវា បរិក្ខីណា ហោន្តិ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អន្ធមកាសិ មារំ អបទំ វធិត្វា មារចក្ខុំ អទស្សនំ គតោ បាបិមតោ តិណ្ណោ លោកេ វិសត្តិកន្តិ។ ឥទមវោច ភគវា អត្តមនា តេ ភិក្ខូ ភគវតោ ភាសិតំ អភិនន្ទុន្តិ។
និវាបសុត្តំ បញ្ចមំ និដ្ឋិតំ។
ឆដ្ឋំ បាសរាសិសុត្តំ [ឱ. អរិយបរិយេសនសុត្តន្តិ ទិស្សតិ។]
[៥០] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ អថខោ ភគវា បុព្វណ្ហសមយំ និវាសេត្វា បត្តចីវរមាទាយ សាវត្ថឹ បិណ្ឌាយ បាវិសិ។ អថខោ សម្ពហុលា ភិក្ខូ យេន អាយស្មា អានន្ទោ តេនុបសង្កមឹសុ ឧបសង្កមិត្វា អាយស្មន្តំ អានន្ទំ ឯតទវោចុំ ចិរស្សុតា នោ អាវុសោ អានន្ទ ភគវតោ សម្មុខា ធម្មី កថា សាធុ មយំ អាវុសោ អានន្ទ លភេយ្យាម ភគវតោ សម្មុខា ធម្មឹ [ឱ. ធម្មិកំ។] កថំ សវនាយាតិ។ តេន ហាយស្មន្តោ យេន រម្មកស្ស ព្រាហ្មណស្ស អស្សមោ តេនុបសង្កមថ អប្បេវ នាម លភេយ្យាថ ភគវតោ សម្មុខា ធម្មឹ កថំ សវនាយាតិ។ ឯវមាវុសោតិ ខោ តេ ភិក្ខូ អាយស្មតោ អានន្ទស្ស បច្ចស្សោសុំ។ អថខោ ភគវា សាវត្ថិយំ បិណ្ឌាយ ចរិត្វា បច្ឆាភត្តំ បិណ្ឌបាតប្បដិក្កន្តោ អាយស្មន្តំ អានន្ទំ អាមន្តេសិ អាយាមានន្ទ យេន បុព្វារាមោ មិគារមាតុបាសាទោ តេនុបសង្កមិស្សាម ទិវាវិហារាយាតិ។ ឯវំ ភន្តេតិ ខោ អាយស្មា អានន្ទោ ភគវតោ បច្ចស្សោសិ។ អថខោ ភគវា អាយស្មតា អានន្ទេន សទ្ធឹ យេន បុព្វារាមោ មិគារមាតុ បាសាទោ តេនុបសង្កមិ ទិវាវិហារាយ។ អថខោ ភគវា សាយណ្ហសមយំ បដិសល្លានា វុដ្ឋិតោ អាយស្មន្តំ អានន្ទំ អាមន្តេសិ អាយាមានន្ទ យេន បុព្វកោដ្ឋកោ តេនុបសង្កមិស្សាម គត្តានិ បរិសិញ្ចិតុន្តិ។ ឯវំ ភន្តេតិ ខោ អាយស្មា អានន្ទោ ភគវតោ បច្ចស្សោសិ។ អថខោ ភគវា អាយស្មតា អានន្ទេន សទ្ធឹ យេន បុព្វកោដ្ឋកោ តេនុបសង្កមិ គត្តានិ បរិសិញ្ចិតុំ បុព្វកោដ្ឋកេ គត្តានិ បរិសិញ្ចិត្វា បច្ចុត្តរិត្វា ឯកចីវរោ អដ្ឋាសិ គត្តានិ បុព្វាបយមានោ។ អថខោ អាយស្មា អានន្ទោ ភគវន្តំ ឯតទវោច អយំ ភន្តេ រម្មកស្ស ព្រាហ្មណស្ស អស្សមោ អវិទូរេ រមណីយោ ភន្តេ រម្មកស្ស ព្រាហ្មណស្ស អស្សមោ បាសាទិកោ ភន្តេ រម្មកស្ស ព្រាហ្មណស្ស អស្សមោ សាធុ ភន្តេ ភគវា យេន រម្មកស្ស ព្រាហ្មណស្ស អស្សមោ តេនុបសង្កមតុ អនុកម្បំ ឧបាទាយាតិ។ អធិវាសេសិ ភគវា តុណ្ហីភាវេន។ អថខោ ភគវា យេន រម្មកស្ស ព្រាហ្មណស្ស អស្សមោ តេនុបសង្កមិ។ តេន ខោ បន សមយេន សម្ពហុលា ភិក្ខូ រម្មកស្ស ព្រាហ្មណស្ស អស្សមេ ធម្មិយា កថាយ សន្និសិន្នា ហោន្តិ។ អថខោ ភគវា ពហិទ្វារកោដ្ឋកេ អដ្ឋាសិ កថាបរិយោសានំ អាគមយមានោ។
[៥១] អថខោ ភគវា កថាបរិយោសានំ វិទិត្វា ឧក្កាសិត្វា អគ្គឡំ អាកោដ្តេសិ។ វិវរឹសុ ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ ទ្វារំ។ អថខោ ភគវា រម្មកស្ស ព្រាហ្មណស្ស អស្សមំ បវិសិត្វា បញ្ញត្តេ អាសនេ និសីទិ។ និសជ្ជ ខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ កាយនុត្ថ ភិក្ខវេ ឯតរហិ កថាយ សន្និសិន្នា កា ច បន វោ អន្តរា កថា វិប្បកតាតិ។ ភគវន្តមេវ ខោ នោ ភន្តេ អារព្ភ ធម្មី កថា វិប្បកតា អថ ភគវា អនុប្បត្តោតិ។ សាធុ ភិក្ខវេ ឯតំ ខោ ភិក្ខវេ តុម្ហាកំ បដិរូបំ កុលបុត្តានំ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតានំ យំ តុម្ហេ ធម្មិយា កថាយ សន្និសីទេយ្យាថ។ សន្និបតិតានំ វោ ភិក្ខវេ ទ្វយំ ករណីយំ ធម្មី វា កថា អរិយោ វា តុណ្ហីភាវោ។ ទ្វេមា ភិក្ខវេ បរិយេសនា អនរិយា ច បរិយេសនា អរិយា ច បរិយេសនា [ឱ.ម. អរិយា ច បរិយេសនា អនរិយា ច បរិយេសនាតិ ទិស្សន្តិ។]។
[៥២] កតមា ច ភិក្ខវេ អនរិយា បរិយេសនា។ ឥធ ភិក្ខវេ ឯកច្ចោ អត្តនា ជាតិធម្មោ សមានោ ជាតិធម្មញ្ញេវ [ម. សព្វត្ថ ជាតិធម្មំយេវាតិ ទិស្សតិ។] បរិយេសតិ អត្តនា ជរាធម្មោ សមានោ ជរាធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ អត្តនា ព្យាធិធម្មោ សមានោ ព្យាធិធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ អត្តនា មរណធម្មោ សមានោ មរណធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ អត្តនា សោកធម្មោ សមានោ សោកធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ អត្តនា សង្កិលេសធម្មោ សមានោ សង្កិលេសធម្មញ្ញេយេវ បរិយេសតិ។ កិញ្ច ភិក្ខវេ ជាតិធម្មំ វទេថ។ បុត្តភរិយំ ភិក្ខវេ ជាតិធម្មំ ទាសីទាសំ ជាតិធម្មំ អជេឡកំ ជាតិធម្មំ កុក្កុដសូករំ ជាតិធម្មំ ហត្ថិគវាស្សវឡវំ ជាតិធម្មំ ជាតរូបរជតំ ជាតិធម្មំ។ ជាតិធម្មា ហេតេ ភិក្ខវេ ឧបធយោ ឯត្ថាយំ គធិតោ មុច្ឆិតោ អជ្ឈាបន្នោ [ឱ.ម. អជ្ឈោបន្នោ។] អត្តនា ជាតិធម្មោ សមានោ ជាតិធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ។ កិញ្ច ភិក្ខវេ ជរាធម្មំ វទេថ។ បុត្តភរិយំ ភិក្ខវេ ជរាធម្មំ ទាសីទាសំ ជរាធម្មំ អជេឡកំ ជរាធម្មំ កុក្កុដសូករំ ជរាធម្មំ ហត្ថិគវាស្សវឡវំ ជរាធម្មំ ជាតរូបរជតំ ជរាធម្មំ។ ជរាធម្មា ហេតេ ភិក្ខវេ ឧបធយោ ឯត្ថាយំ គធិតោ មុច្ឆិតោ អជ្ឈាបន្នោ [ឱ.ម. អជ្ឈោបន្នោ។] អត្តនា ជរាធម្មោ សមានោ ជរាធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ។ កិញ្ច ភិក្ខវេ ព្យាធិធម្មំ វទេថ។ បុត្តភរិយំ ភិក្ខវេ ព្យាធិធម្មំ ទាសីទាសំ ព្យាធិធម្មំ អជេឡកំ ព្យាធិធម្មំ កុក្កុដសូករំ ព្យាធិធម្មំ ហត្ថិគវាស្សវឡវំ ព្យាធិធម្មំ ជាតរូបរជតំ ព្យាធិធម្មំ។ ព្យាធិធម្មា ហេតេ ភិក្ខវេ ឧបធយោ ឯត្ថាយំ គធិតោ មុច្ឆិតោ អជ្ឈាបន្នោ អត្តនា ព្យាធិធម្មោ សមានោ ព្យាធិធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ។ កិញ្ច ភិក្ខវេ មរណធម្មំ វទេថ។ បុត្តភរិយំ ភិក្ខវេ មរណធម្មំ ទាសីទាសំ មរណធម្មំ អជេឡកំ មរណធម្មំ កុក្កុដសូករំ មរណធម្មំ ហត្ថិគវាស្សវឡវំ មរណធម្មំ ជាតរូបរជតំ មរណធម្មំ។ មរណធម្មា ហេតេ ភិក្ខវេ ឧបធយោ ឯត្ថាយំ គធិតោ មុច្ឆិតោ អជ្ឈាបន្នោ អត្តនា មរណធម្មោ សមានោ មរណធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ។ កិញ្ច ភិក្ខវេ សោកធម្មំ វទេថ។ បុត្តភរិយំ ភិក្ខវេ សោកធម្មំ ទាសីទាសំ សោកធម្មំ អជេឡកំ សោកធម្មំ កុក្កុដសូករំ សោកធម្មំ ហត្ថិគវាស្សវឡវំ សោកធម្មំ ជាតរូបរជតំ សោកធម្មំ។ សោកធម្មា ហេតេ ភិក្ខវេ ឧបធយោ ឯត្ថាយំ គធិតោ មុច្ឆិតោ អជ្ឈាបន្នោ អត្តនា សោកធម្មោ សមានោ សោកធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ។ កិញ្ច ភិក្ខវេ សង្កិលេសធម្មំ វទេថ។ បុត្តភរិយំ ភិក្ខវេ សង្កិលេសធម្មំ ទាសីទាសំ សង្កិលេសធម្មំ អជេឡកំ សង្កិលេសធម្មំ កុក្កុដសូករំ សង្កិលេសធម្មំ ហត្ថិគវាស្សវឡវំ សង្កិលេសធម្មំ ជាតរូបរជតំ សង្កិលេសធម្មំ។ សង្កិលេសធម្មា ហេតេ ភិក្ខវេ ឧបធយោ ឯត្ថាយំ គធិតោ មុច្ឆិតោ អជ្ឈាបន្នោ អត្តនា សង្កិលេសធម្មោ សមានោ សង្កិលេសធម្មញ្ញេវ បរិយេសតិ។ អយំ ភិក្ខវេ អនរិយា បរិយេសនា។
[៥៣] កតមា ច ភិក្ខវេ អរិយា បរិយេសនា។ ឥធ ភិក្ខវេ ឯកច្ចោ អត្តនា ជាតិធម្មោ សមានោ ជាតិធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អជាតំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសតិ អត្តនា ជរាធម្មោ សមានោ ជរាធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អជរំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសតិ អត្តនា ព្យាធិធម្មោ សមានោ ព្យាធិធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អព្យាធឹ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសតិ អត្តនា មរណធម្មោ សមានោ មរណធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អមតំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសតិ អត្តនា សោកធម្មោ សមានោ សោកធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អសោកំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសតិ អត្តនា សង្កិលេសធម្មោ សមានោ សង្កិលេសធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អសង្កិលិដ្ឋំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសតិ។ អយម្បិ ភិក្ខវេ អរិយា បរិយេសនា។
[៥៤] អហម្បិ សុទំ ភិក្ខវេ បុព្វេវ សម្ពោធា អនភិសម្ពុទ្ធោ ពោធិសត្តោវ សមានោ អត្តនា ជាតិធម្មោ សមានោ ជាតិធម្មញ្ញេវ បរិយេសាមិ អត្តនា ជរាធម្មោ សមានោ ជរាធម្មញ្ញេវ បរិយេសាមិ អត្តនា ព្យាធិធម្មោ សមានោ ព្យាធិធម្មញ្ញេវ បរិយេសាមិ អត្តនា មរណធម្មោ សមានោ មរណធម្មញ្ញេវ បរិយេសាមិ អត្តនា សោកធម្មោ សមានោ សោកធម្មញ្ញេវ បរិយេសាមិ អត្តនា សង្កិលេសធម្មោ សមានោ សង្កិលេសធម្មញ្ញេវ បរិយេសាមិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ កិន្នុ ខោ អហំ អត្តនា ជាតិធម្មោ សមានោ ជាតិធម្មញ្ញេវ បរិយេសាមិ អត្តនា ជរាធម្មោ សមានោ… ព្យាធិធម្មោ សមានោ… មរណធម្មោ សមានោ… សោកធម្មោ សមានោ… អត្តនា សង្កិលេសធម្មោ សមានោ សង្កិលេសធម្មញ្ញេវ បរិយេសាមិ យន្នូនាហំ អត្តនា ជាតិធម្មោ សមានោ ជាតិធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អជាតំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសេយ្យំ អត្តនា ជរាធម្មោ សមានោ ជរាធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អជរំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសេយ្យំ អត្តនា ព្យាធិធម្មោ សមានោ ព្យាធិធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អព្យាធឹ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសេយ្យំ អត្តនា មរណធម្មោ សមានោ មរណធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អមតំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសេយ្យំ អត្តនា សោកធម្មោ សមានោ សោកធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អសោកំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសេយ្យំ អត្តនា សង្កិលេសធម្មោ សមានោ សង្កិលេសធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អសង្កិលិដ្ឋំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសេយ្យន្តិ។
[៥៥] សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ អបរេន សមយេន ទហរោវ សមានោ សុសុកាឡកេសោ ភទ្រេន យោព្វនេន សមន្នាគតោ បឋមេន វយសា អកាមកានំ មាតាបិតូនំ អស្សុមុខានំ រោទន្តានំ កេសមស្សុំ ឱហារេត្វា កាសាយានិ វត្ថានិ អច្ឆាទេត្វា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជឹ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ កឹ កុសលគវេសី អនុត្តរំ សន្តិវរបទំ បរិយេសមានោ យេន អាឡារោ កាលាមោ តេនុបសង្កមឹ ឧបសង្កមិត្វា អាឡារំ កាលាមំ ឯតទវោចំ ឥច្ឆាមហំ អាវុសោ កាលាម ឥមស្មឹ ធម្មវិនយេ ព្រហ្មចរិយំ ចរិតុន្តិ។ ឯវំ វុត្តេ ភិក្ខវេ អាឡារោ កាលាមោ មំ ឯតទវោច វិហរតាយស្មា តាទិសោ អយំ ធម្មោ យត្ថ វិញ្ញូ បុរិសោ នចិរស្សេវ សកំ អាចរិយកំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរេយ្យាតិ។ សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ នចិរស្សេវ ខិប្បមេវ តំ ធម្មំ បរិយាបុណឹ សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ តាវតកេនេវ ឱដ្ឋបហតមត្តេន លបិតលាបនមត្តេន ញាណវាទញ្ច វទាមិ ថេរវាទញ្ច ជានាមិ បស្សាមីតិ ច បដិជានាមិ អហញ្ចេវ អញ្ញេ ច។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ ន ខោ អាឡារោ កាលាមោ ឥមំ ធម្មំ កេវលំ សទ្ធាមត្តកេន សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរាមីតិ បវេទេតិ អទ្ធា អាឡារោ កាលាមោ ឥមំ ធម្មំ ជានំ បស្សំ វិហរតីតិ។ អថខ្វាហំ ភិក្ខវេ យេន អាឡារោ កាលាមោ តេនុបសង្កមឹ ឧបសង្កមិត្វា អាឡារំ កាលាមំ ឯតទវោចំ កិត្តាវតា នោ អាវុសោ កាលាម ឥមំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេសីតិ។ ឯវំ វុត្តេ ភិក្ខវេ អាឡារោ កាលាមោ អាកិញ្ចញ្ញាយតនំ បវេទេសិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ ន ខោ អាឡារស្សេវ កាលាមស្ស អត្ថិ សទ្ធា មយ្ហំបត្ថិ សទ្ធា ន ខោ អាឡារស្សេវ កាលាមស្ស អត្ថិ វីរិយំ មយ្ហំបត្ថិ វីរិយំ ន ខោ អាឡារស្សេវ កាលាមស្ស អត្ថិ សតិ មយ្ហំបត្ថិ សតិ ន ខោ អាឡារស្សេវ កាលាមស្ស អត្ថិ សមាធិ មយ្ហំបត្ថិ សមាធិ ន ខោ អាឡារស្សេវ កាលាមស្ស អត្ថិ បញ្ញា មយ្ហំបត្ថិ បញ្ញា យន្នូនាហំ យំ ធម្មំ អាឡារោ កាលាមោ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរាមីតិ បវេទេតិ តស្ស ធម្មស្ស សច្ឆិកិរិយាយ បទហេយ្យន្តិ។ សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ នចិរស្សេវ ខិប្បមេវ តំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហាសឹ។ អថខ្វាហំ ភិក្ខវេ យេន អាឡារោ កាលាមោ តេនុបសង្កមឹ ឧបសង្កមិត្វា អាឡារំ កាលាមំ ឯតទវោចំ ឯត្តាវតា ខោ អាវុសោ កាលាម ឥមំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេសីតិ។ ឯត្តាវតា ខោ អហំ អាវុសោ ឥមំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេមីតិ។ អហម្បិ ខោ អាវុសោ កាលាម [ឱ.ម. កាលាមាតិ ន ទិស្សតិ។] ឯត្តាវតា ឥមំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរាមីតិ។ លាភា នោ អាវុសោ សុលទ្ធំ នោ អាវុសោ យេ មយំ អាយស្មន្តំ តាទិសំ សព្រហ្មចារឹ បស្សាម ឥតិ យាហំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេមិ តំ ត្វំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរសិ យំ ត្វំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរសិ តមហំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេមិ ឥតិ យាហំ ធម្មំ ជានាមិ តំ ត្វំ ធម្មំ ជានាសិ យំ ត្វំ ធម្មំ ជានាសិ តមហំ ធម្មំ ជានាមិ ឥតិ យាទិសោ អហំ តាទិសោ ត្វំ យាទិសោ ត្វំ តាទិសោ អហំ ឯហិទានិ អាវុសោ ឧភោ វសន្តា ឥមំ គណំ បរិហរាមាតិ។ ឥតិ ខោ ភិក្ខវេ អាឡារោ កាលាមោ អាចរិយោ មេ សមានោ អន្តេវាសឹ មំ សមានំ អត្តនា [ឱ. អត្តនោ។] សមសមំ ឋបេតិ ឧឡារាយ ច មំ បូជាយ បូជេសិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ អយំ ធម្មោ ន និព្វិទាយ ន វិរាគាយ ន និរោធាយ ន ឧបសមាយ ន អភិញ្ញាយ ន សម្ពោធាយ ន និព្វានាយ សំវត្តតិ យាវទេវ អាកិញ្ចញ្ញាយតនូបបត្តិយាតិ។ សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ តំ ធម្មំ អនលង្ករិត្វា តម្ហា [ឱ.ម. តស្មា។] ធម្មា និព្វិជ្ជ អបក្កមឹ។
[៥៦] សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ កឹកុសលគវេសី អនុត្តរំ សន្តិវរបទំ បរិយេសមានោ យេន ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោ តេនុបសង្កមឹ ឧបសង្កមិត្វា ឧទ្ទកំ រាមបុត្តំ ឯតទវោចំ ឥច្ឆាមហំ អាវុសោ រាម ឥមស្មឹ ធម្មវិនយេ ព្រហ្មចរិយំ ចរិតុន្តិ។ ឯវំ វុត្តេ ភិក្ខវេ ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោ មំ ឯតទវោច វិហរតាយស្មា តាទិសោ អយំ ធម្មោ យត្ថ វិញ្ញូ បុរិសោ នចិរស្សេវ សកំ អាចរិយកំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរេយ្យាតិ។ សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ នចិរស្សេវ ខិប្បមេវ តំ ធម្មំ បរិយាបុណឹ។ សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ តាវតកេនេវ ឱដ្ឋបហតមត្តកេន លបិតលាបនមត្តកេន [ឱ.ម. ឱដ្ឋបហតមត្តេន លបិតលាបនមត្តេន] ញាណវាទញ្ច វទាមិ ថេរវាទញ្ច បជានាមិ បស្សាមីតិ បដិជានាមិ អហញ្ចេវ អញ្ញេ ច។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ ន ខោ រាមោ ឥមំ ធម្មំ កេវលំ សទ្ធាមត្តកេន សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរាមីតិ បវេទេតិ អទ្ធា រាមោ ឥមំ ធម្មំ ជានំ បស្សំ វិហាសីតិ។ អថខ្វាហំ ភិក្ខវេ យេន ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោ តេនុបសង្កមឹ ឧបសង្កមិត្វា ឧទ្ទកំ រាមបុត្តំ ឯតទវោចំ កិត្តាវតា នោ អាវុសោ រាម ឥមំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេសីតិ [ម. ឧបសម្បជ្ជ វិហរាមីតិ បវេទេសីតីតិ ទិស្សន្តិ។]។ ឯវំ វុត្តេ ភិក្ខវេ ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោ នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនំ បវេទេសិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ ន ខោ រាមស្សេវ អហោសិ សទ្ធា មយ្ហំបត្ថិ សទ្ធា ន ខោ រាមស្សេវ អហោសិ វីរិយំ។បេ។ សតិ… សមាធិ… បញ្ញា យន្នូនាហំ យំ ធម្មំ រាមោ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរាមីតិ បវេទេតិ តស្ស ធម្មស្ស សច្ឆិកិរិយាយ បទហេយ្យន្តិ។ សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ នចិរស្សេវ ខិប្បមេវ តំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហាសឹ។ អថខ្វាហំ ភិក្ខវេ យេន ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោ តេនុបសង្កមឹ ឧបសង្កមិត្វា ឧទ្ទកំ រាមបុត្តំ ឯតទវោចំ ឯត្តាវតា ខោ អាវុសោ រាម ឥមំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេសីតិ។ ឯត្តាវតា ខោ អហំ អាវុសោ ឥមំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេមីតិ។ អហម្បិ ខោ អាវុសោ រាម ឯត្តាវតា ឥមំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរាមីតិ។ លាភា នោ អាវុសោ សុលទ្ធំ នោ អាវុសោ យេ មយំ អាយស្មន្តំ តាទិសំ សព្រហ្មចារឹ បស្សាម ឥតិ យំ ធម្មំ រាមោ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេតិ តំ ត្វំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហាសិ យំ ត្វំ ធម្មំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរសិ តំ ធម្មំ រាមោ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ បវេទេតិ ឥតិ យំ ធម្មំ រាមោ អញ្ញាសិ តំ ត្វំ ធម្មំ ជានាសិ យំ ត្វំ ធម្មំ ជានាសិ តំ ធម្មំ រាមោ អញ្ញាសិ ឥតិ យាទិសោ រាមោ អហោសិ តាទិសោ ត្វំ [ឱ.ម. តុវំ។] យាទិសោ ត្វំ [ឱ.ម. តុវំ។] តាទិសោ រាមោ អហោសិ ឯហិទានិ អាវុសោ ត្វំ [ឱ. ត្វំ ឥមំ។] គណំ បរិហរាតិ។ ឥតិ ខោ ភិក្ខវេ ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោ សព្រហ្មចារី មេ សមានោ អាចរិយដ្ឋានេ ច មំ ឋបេសិ ឧឡារាយ ច មំ បូជាយ បូជេសិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ នាយំ ធម្មោ និព្វិទាយ ន វិរាគាយ ន និរោធាយ ន ឧបសមាយ ន អភិញ្ញាយ ន សម្ពោធាយ ន និព្វានាយ សំវត្តតិ យាវទេវ នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនូបបត្តិយាតិ។ សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ តំ ធម្មំ អនលង្ករិត្វា តស្មា ធម្មា និព្វិជ្ជ អបក្កមឹ។
[៥៧] សោ ខោ [សោ សោតិប្យត្ថិ។] អហំ ភិក្ខវេ កឹកុសលគវេសី អនុត្តរំ សន្តិវរបទំ បរិយេសមានោ មគធេសុ អនុបុព្វេន ចារិកញ្ចរមានោ យេន ឧរុវេលា សេនានិគមោ [សេនានិគាមោតិបិ បាឋោ។ សេនានិនាម សុជាតាយ បិតាតស្ស គាមោតិ អត្ថោតិ ឥទដ្ឋកថា។] តទវសរឹ។ តត្ថទ្ទសំ រមណីយំ ភូមិភាគំ បាសាទិកញ្ច វនសណ្ឌំ នទិញ្ច សន្ទន្តឹ សេតកំ សុបតិត្ថំ រមណីយំ សមន្តា ច គោចរគ្គាមំ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ រមណីយោ វត [ឱ. យោ វត ភោ។] ភូមិភាគោ បាសាទិកោ ច វនសណ្ឌោ នទី ច សន្ទតិ សេតកា សុបតិត្ថា រមណីយា សមន្តា ច គោចរគ្គាមោ អលំ វតិទំ កុលបុត្តស្ស បធានត្ថិកស្ស បធានាយាតិ។ សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ តត្ថេវ និសីទឹ អលមិទំ បធានាយាតិ។
[៥៨] សោ ខោ អហំ ភិក្ខវេ អត្តនា ជាតិធម្មោ សមានោ ជាតិធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អជាតំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសមានោ អជាតំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ អជ្ឈគមំ អត្តនា ជរាធម្មោ សមានោ… ព្យាធិធម្មោ សមានោ… អត្តនា មរណធម្មោ សមានោ… អត្តនា សោកធម្មោ សមានោ… អត្តនា សង្កិលេសធម្មោ សមានោ សង្កិលេសធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អសង្កិលិដ្ឋំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសមានោ អសង្កិលិដ្ឋំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ អជ្ឈគមំ ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ អកុប្បា មេ វិមុត្តិ អយមន្តិមា ជាតិ នត្ថិទានិ បុនព្ភវោតិ។
[៥៩] តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ អធិគតោ ខោ ម្យាយំ ធម្មោ គម្ភីរោ ទុទ្ទសោ ទុរនុពោធោ សន្តោ បណីតោ អតក្កាវចរោ និបុណោ បណ្ឌិតវេទនីយោ អាលយរាមា ខោ បនាយំ បជា អាលយរតា អាលយសម្មុទិតា អាលយរាមាយ ខោ [ឱ.ម. ខោ បន។] បជាយ អាលយរតាយ អាលយសម្មុទិតាយ ទុទ្ទសំ ឥទំ ឋានំ យទិទំ ឥទប្បច្ចយតាបដិច្ចសមុប្បាទោ ឥទម្បិ ខោ ឋានំ ទុទ្ទសំ យទិទំ សព្វសង្ខារសមថោ សព្វូបធិប្បដិនិស្សគ្គោ តណ្ហក្ខយោ វិរាគោ និរោធោ និព្វានំ អហញ្ចេវ ខោ បន ធម្មំ ទេសេយ្យំ បរេ ច មេ ន អាជានេយ្យុំ សោ មមស្ស កិលមថោ សា មមស្ស វិហេសាតិ។ អបិស្សុ មំ ភិក្ខវេ ឥមា អនច្ឆរិយា គាថា បដិភំសុ បុព្វេ អស្សុតបុព្វា
កិច្ឆេន មេ អធិគតំ
ហលន្ទានិ បកាសិតុំ
រាគទោសបរេតេហិ
នាយំ ធម្មោ សុសម្ពុធោ
បដិសោតគាមឹ និបុណំ
គម្ភីរំ ទុទ្ទសំ អណុំ
រាគរត្តា ន ទក្ខន្តិ
តមោក្ខន្ធេន អាវុតាតិ [ម. អាវុដាតិ។ ឱ. អាវដាតិ។]
ឥតិហ មេ [ម. ឥតិ មេ។] ភិក្ខវេ បដិសញ្ចិក្ខតោ អប្បោស្សុក្កតាយ ចិត្តំ នមតិ នោ ធម្មទេសនាយាតិ។
[៦០] អថខោ ភិក្ខវេ ព្រហ្មុនោ សហម្បតិស្ស មម ចេតសា ចេតោបរិវិតក្កមញ្ញាយ ឯតទហោសិ នស្សតិ វត ភោ លោកោ វិនស្សតិ វត ភោ លោកោ យត្រ ហិ នាម តថាគតស្ស អរហតោ សម្មាសម្ពុទ្ធស្ស អប្បោស្សុក្កតាយ ចិត្តំ នមតិ នោ ធម្មទេសនាយាតិ។ អថខោ ភិក្ខវេ ព្រហ្មា សហម្បតិ សេយ្យថាបិ នាម ពលវា បុរិសោ សម្មិញ្ជិតំ វា ពាហំ បសារេយ្យ បសារិតំ វា ពាហំ សម្មិញ្ជេយ្យ ឯវមេវ [ឱ. ឯវមេវំ។] ខោ ព្រហ្មលោកេ អន្តរហិតោ មម បុរតោ បាតុរហោសិ។ អថខោ ភិក្ខវេ ព្រហ្មា សហម្បតិ ឯកំសំ ឧត្តរាសង្គំ ករិត្វា យេនាហំ តេនញ្ជលិម្បណាមេត្វា មំ ឯតទវោច ទេសេតុ មេ [ឱ.ម. មេតិ ន ទិស្សតិ។] ភន្តេ ភគវា ធម្មំ ទេសេតុ សុគតោ ធម្មំ សន្តិ សត្តា អប្បរជក្ខជាតិកា អស្សវនតា ធម្មស្ស បរិហាយន្តិ ភវិស្សន្តិ ធម្មស្ស អញ្ញាតារោតិ។ ឥទមវោច ភិក្ខវេ ព្រហ្មា សហម្បតិ ឥទំ វត្វាន [ឱ.ម. វត្វា។] អថាបរំ ឯតទវោច
បាតុរហោសិ មគធេសុ បុព្វេ
ធម្មោ អសុទ្ធោ សមលេហិ ចិន្តិតោ
អបាបុរេតំ អមតស្ស ទ្វារំ
សុណន្តុ ធម្មំ វិមលេនានុពុទ្ធំ
សេលេ យថា បព្វតមុទ្ធនិដ្ឋិតោ
យថាបិ បស្សេ ជនតំ សមន្តតោ
តថូបមំ ធម្មមយំ សុមេធ
បាសាទមារុយ្ហ សមន្តចក្ខុ
សោកាវកិណ្ណំ [ឱ.ម. សោកាវតិណ្ណំ។] ជនតមបេតសោកោ
អវេក្ខស្សុ ជាតិជរាភិភូតំ
ឧដ្ឋេហិ វីរ វិជិតសង្គាម
សត្ថវាហ អនណ វិចរ លោកេ
ទេសេតុ [ឱ.ទេសស្ស។] ភគវា ធម្មំ អញ្ញាតារោ ភវិស្សន្តីតិ។
[៦១] អថខ្វាហំ [ម. អថខោ អហំ។] ភិក្ខវេ ព្រហ្មុនោ ច អជ្ឈេសនំ វិទិត្វា សត្តេសុ ច ការុញ្ញតំ បដិច្ច ពុទ្ធចក្ខុនា លោកំ វោលោកេសឹ។ អទ្ទសំ ខោ អហំ ភិក្ខវេ ពុទ្ធចក្ខុនា លោកំ វោលោកេន្តោ សត្តេ អប្បរជក្ខេ មហារជក្ខេ តិក្ខិន្ទ្រិយេ មុទិន្ទ្រិយេ ស្វាការេ ទ្វាការេ សុវិញ្ញាបយេ ទុវិញ្ញាបយេ [ឯត្ថន្តរេ ភព្វេ អភព្វេតិ កត្ថចិ បោត្ថកេ ទិស្សតិ។] អប្បេកច្ចេ បរលោកវជ្ជភយទស្សាវិនោ វិហរន្តេ។ សេយ្យថាបិ នាម ឧប្បលិនិយំ វា បទុមិនិយំ វា បុណ្ឌរីកិនិយំ វា អប្បេកច្ចានិ ឧប្បលានិ វា បទុមានិ វា បុណ្ឌរីកានិ វា ឧទកេ ជាតានិ ឧទកេ សំវទ្ធានិ ឧទកានុគ្គតានិ អន្តោនិមុគ្គបោសិតានិ [ឱ.ម. អន្តោនិមុគ្គបោសីនិ។] អប្បេកច្ចានិ ឧប្បលានិ វា បទុមានិ វា បុណ្ឌរីកានិ វា ឧទកេ ជាតានិ ឧទកេ សំវឌ្ឍានិ ឧទកានុគ្គតានិ សមោទកណ្ឋិតានិ [ឱ. សំវឌ្ឍានិ សមោទកេ ឋិតានិ។] អប្បេកច្ចានិ ឧបលានិ វា បទុមានិ វា បុណ្ឌរីកានិ វា ឧទកេ ជាតានិ ឧទកេ សំវឌ្ឍានិ ឧទកំ [ឱ. ឧទកា។] អច្ចុគ្គម្ម តិដ្ឋន្តិ អនុប្បលិត្តានិ ឧទកេន ឯវមេវ ខោ អហំ ភិក្ខវេ ពុទ្ធចក្ខុនា លោកំ វោលោកេន្តោ អទ្ទសំ សត្តេ អប្បរជក្ខេ មហារជក្ខេ តិក្ខិន្ទ្រិយេ មុទិន្ទ្រិយេ ស្វាការេ ទ្វាការេ សុវិញ្ញាបយេ ទុវិញ្ញាបយេ អប្បេកច្ចេ បរលោកវជ្ជភយទស្សាវិនោ វិហរន្តេ។ អថខ្វាហំ ភិក្ខវេ ព្រហ្មានំ សហម្បតឹ គាថាយ អជ្ឈភាសឹ
អបារុតា តេ អមតស្ស ទ្វារា
យេ សោតវន្តោ បមុញ្ចន្តុ សទ្ធំ
វិហឹសសញ្ញី បគុណំ ន ភាសឹ
ធម្មំ បណីតំ មនុជេសុ ព្រហ្មេតិ។
អថខោ ភិក្ខវេ ព្រហ្មា សហម្បតិ កតាវកាសោ ខោម្ហិ ភគវតា ធម្មទេសនាយាតិ មំ អភិវាទេត្វា បទក្ខិណំ កត្វា តត្ថេវន្តរធាយិ។
[៦២] តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ កស្ស នុ ខោ អហំ បឋមំ ធម្មំ ទេសេយ្យំ កោ ឥមំ ធម្មំ ខិប្បមេវ អាជានិស្សតីតិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ អយំ ខោ អាឡារោ កាលាមោ បណ្ឌិតោ វិយត្តោ មេធាវី ទីឃរត្តំ អប្បរជក្ខជាតិកោ យន្នូនាហំ អាឡារស្ស កាលាមស្ស បឋមំ ធម្មំ ទេសេយ្យំ សោ ឥមំ ធម្មំ ខិប្បមេវ អាជានិស្សតីតិ។ អថខោ មំ ភិក្ខវេ ទេវតា ឧបសង្កមិត្វា ឯតទវោច សត្តាហកាលកតោ ភន្តេ អាឡារោ កាលាមោតិ។ ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ សត្តាហកាលកតោ អាឡារោ កាលាមោតិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ មហាជានិយោ ខោ អាឡារោ កាលាមោ សចេ ហិ សោ ឥមំ ធម្មំ សុណេយ្យ ខិប្បមេវ អាជានេយ្យាតិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ កស្ស នុ ខោ បឋមំ ធម្មំ ទេសេយ្យំ កោ ឥមំ ធម្មំ ខិប្បមេវ អាជានិស្សតីតិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ អយំ ខោ ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោ បណ្ឌិតោ វិយត្តោ មេធាវី ទីឃរត្តំ អប្បរជក្ខជាតិកោ យន្នូនាហំ ឧទ្ទកស្ស រាមបុត្តស្ស បឋមំ ធម្មំ ទេសេយ្យំ សោ ឥមំ ធម្មំ ខិប្បមេវ អាជានិស្សតីតិ។ អថខោ មំ ភិក្ខវេ ទេវតា ឧបសង្កមិត្វា ឯតទវោច [ឱ.ម. ឯតទវោចុំ។] អភិទោសកាលកតោ ភន្តេ ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោតិ។ ញាណញ្ច បន មេ ទស្សនំ ឧទបាទិ អភិទោសកាលកតោ ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោតិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ មហាជានិយោ ខោ ឧទ្ទកោ រាមបុត្តោ សចេ ហិ សោ ឥមំ ធម្មំ សុណេយ្យ ខិប្បមេវ អាជានេយ្យាតិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ កស្ស នុ ខោ អហំ បឋមំ ធម្មំ ទេសេយ្យំ កោ ឥមំ ធម្មំ ខិប្បមេវ អាជានិស្សតីតិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ ពហុការា ខោ មេ បញ្ចវគ្គិយា ភិក្ខូ យេ មំ បធានបហិតត្តំ ឧបដ្ឋហឹសុ យន្នូនាហំ បញ្ចវគ្គិយានំ ភិក្ខូនំ បឋមំ ធម្មំ ទេសេយ្យន្តិ។ តស្ស មយ្ហំ ភិក្ខវេ ឯតទហោសិ កហំ នុ ខោ ឯតរហិ បញ្ចវគ្គិយា ភិក្ខូ វិហរន្តីតិ។ អទ្ទសំ ខោ ភិក្ខវេ ទិព្វេន ចក្ខុនា វិសុទ្ធេន អតិក្កន្តមានុសកេន បញ្ចវគ្គិយេ ភិក្ខូ ពារាណសិយំ វិហរន្តេ ឥសិបតនេ មិគទាយេ។ អថខ្វាហំ ភិក្ខវេ ឧរុវេលាយំ យថាភិរន្តំ វិហរិត្វា យេន ពារាណសី តេន ចារិកំ បក្កាមឹ។
[៦៣] អទ្ទសា ខោ មំ ភិក្ខវេ ឧបកោ អាជីវកោ អន្តរា ច គយំ អន្តរា ច ពោធឹ អទ្ធានមគ្គប្បដិបន្នំ ទិស្វាន មំ ឯតទវោច វិប្បសន្នានិ ខោ តេ អាវុសោ ឥន្ទ្រិយានិ បរិសុទ្ធោ ឆវិវណ្ណោ បរិយោទាតោ កំសិ ត្វំ អាវុសោ ឧទ្ទិស្ស បព្វជិតោ កោ វា តេ សត្ថា កស្ស វា តំ ធម្មំ រោចេសីតិ។ ឯវំ វុត្តេ អហំ ភិក្ខវេ ឧបកំ អាជីវកំ គាថាយ អជ្ឈភាសឹ
សព្វាភិភូ សព្វវិទូហមស្មិ
សព្វេសុ ធម្មេសុ អនូបលិត្តោ
សព្វញ្ជហោ តណ្ហក្ខយេ វិមុត្តោ
សយំ អភិញ្ញាយ កមុទ្ទិសេយ្យំ
ន មេ អាចរិយោ អត្ថិ សទិសោ មេ ន វិជ្ជតិ
សទេវកស្មិ លោកស្មឹ នត្ថិ មេ បដិបុគ្គលោ
អហញ្ហិ អរហា លោកេ អហំ សត្ថា អនុត្តរោ
ឯកោម្ហិ សម្មាសម្ពុទ្ធោ សីតិភូតោស្មិ និព្វុតោ
ធម្មចក្កំ បវត្តេតុំ គច្ឆាមិ កាសិនំ បុរំ
អន្ធភូតស្មិ លោកស្មឹ អាហញ្ញឹ អមតទុន្ទុភិន្តិ។
យថា ខោ ត្វំ អាវុសោ បដិជានាសិ អរហសិ អនន្តជិនោតិ។
មាទិសា វេ ជិនា ហោន្តិ
យេ បត្តា អាសវក្ខយំ
ជិតា មេ បាបកា ធម្មា
តស្មាហំ ឧបក ជិនោតិ។
ឯវំ វុត្តេ ភិក្ខវេ សោ ឧបកោ ហុវេយ្យាវុសោតិ [ឱ. ហុយ្យេបាវុសោតីតិ ទិស្សតិ។] វត្វា សីសំ ឱកម្បេត្វា ឧម្មគ្គំ គហេត្វា បក្កាមិ។
[៦៤] អថខ្វាហំ ភិក្ខវេ អនុបុព្វេន ចារិកញ្ចរមានោ យេន ពារាណសី យេន ឥសិបតនំ មិគទាយោ យេន បញ្ចវគ្គិយា ភិក្ខូ តេនុបសង្កមឹ។ អទ្ទសាសុំ ខោ មំ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយា ភិក្ខូ ទូរតោវ អាគច្ឆន្តំ ទិស្វាន អញ្ញមញ្ញំ សណ្ឋបេសុំ អយំ ខោ [ឱ. ខោតិ ន ទិស្សតិ។] អាវុសោ សមណោ គោតមោ អាគច្ឆតិ ពាហុល្លិកោ បធានវិព្ភន្តោ អាវត្តោ ពាហុល្លាយ សោ នេវ អភិវាទេតព្វោ ន បច្ចុដ្ឋាតព្វោ នាស្ស បត្តចីវរំ បដិគ្គហេតព្វំ អបិច ខោ អាសនំ ឋបេតព្វំ សចេ អាកង្ខិស្សតិ និសីទិស្សតីតិ។ យថា យថា ខោ អហំ ភិក្ខវេ ឧបសង្កមឹ [ឧបសង្កមាមិ។] តថា តថា បញ្ចវគ្គិយា ភិក្ខូ នាសក្ខឹសុ សកាយ កតិកាយ សណ្ឋាតុំ អប្បេកច្ចេ មំ បច្ចុគ្គន្ត្វា បត្តចីវរំ បដិគ្គហេសុំ អប្បេកច្ចេ អាសនំ បញ្ញាបេសុំ អប្បេកច្ចេ បាទោទកំ ឧបដ្ឋបេសុំ អបិច ខោ មំ នាមេន ច អាវុសោវាទេន ច សមុទាចរន្តិ។ [ឱ.ម. ឯត្ថន្តរេ ឯវំ វុត្តេតិ ទិស្សតិ។] អហំ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយេ ភិក្ខូ ឯតទវោចំ មា ភិក្ខវេ តថាគតំ នាមេន ច អាវុសោវាទេន ច សមុទាចរិត្ថ អរហំ ភិក្ខវេ តថាគតោ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ឱទហថ ភិក្ខវេ សោតំ អមតមធិគតំ អហមនុសាសាមិ អហំ ធម្មំ ទេសេមិ យថានុសិដ្ឋំ បដិបជ្ជមានា [ឱ.ម. តថាបដិបជ្ជមានា។] ន ចិរស្សេវ យស្សត្ថាយ កុលបុត្តោ សម្មទេវ អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជន្តិ តទនុត្តរំ ព្រហ្មចរិយបរិយោសានំ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរិស្សថាតិ។ ឯវំ វុត្តេ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយា ភិក្ខូ មំ ឯតទវោចុំ តាយបិ ខោ ត្វំ អាវុសោ គោតម ឥរិយាយ តាយ បដិបទាយ តាយ ទុក្ករការិកាយ នាជ្ឈគមា ឧត្តរិមនុស្សធម្មា អលមរិយញ្ញាណទស្សនវិសេសំ កឹ បន ត្វំ ឯតរហិ ពាហុល្លិកោ បធានវិព្ភន្តោ អាវត្តោ ពាហុល្លាយ អធិគមិស្សសិ ឧត្តរិ មនុស្សធម្មា អលមរិយញ្ញាណទស្សនវិសេសន្តិ។ ឯវំ វុត្តេ អហំ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយេ ភិក្ខូ ឯតទវោចំ ន ភិក្ខវេ តថាគតោ ពាហុល្លិកោ ន បធានវិព្ភន្តោ ន អាវត្តោ ពាហុល្លាយ អរហំ ភិក្ខវេ តថាគតោ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ឱទហថ ភិក្ខវេ សោតំ អមតមធិគតំ អហមនុសាសាមិ អហំ ធម្មំ ទេសេមិ យថានុសិដ្ឋំ បដិបជ្ជមានា ន ចិរស្សេវ យស្សត្ថាយ កុលបុត្តា សម្មទេវ អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជន្តិ តទនុត្តរំ ព្រហ្មចរិយបរិយោសានំ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរិស្សថាតិ។ ទុតិយម្បិ ខោ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយា ភិក្ខូ មំ ឯតទវោចុំ តាយបិ ខោ ត្វំ អាវុសោ គោតម ឥរិយាយ តាយ បដិបទាយ តាយ ទុក្ករការិកាយ នាជ្ឈគមា ឧត្តរិ មនុស្សធម្មា អលមរិយញ្ញាណទស្សនវិសេសំ កឹ បន ត្វំ ឯតរហិ ពាហុល្លិកោ បធានវិព្ភន្តោ អាវត្តោ ពាហុល្លាយ អធិគមិស្សសិ ឧត្តរិ មនុស្សធម្មា អលមរិយញ្ញាណទស្សនវិសេសន្តិ។ ទុតិយម្បិ ខោ អហំ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយេ ភិក្ខូ ឯតទវោចំ ន ភិក្ខវេ តថាគតោ ពាហុល្លិកោ។បេ។ ឧបសម្បជ្ជ វិហរិស្សថាតិ វា។ តតិយម្បិ ខោ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយា ភិក្ខូ មំ ឯតទវោចុំ តាយបិ ខោ ត្វំ អាវុសោ គោតម ឥរិយាយ តាយ បដិបទាយ តាយ ទុក្ករការិកាយ នាជ្ឈគមា ឧត្តរិ មនុស្សធម្មា អលមរិយញ្ញាណទស្សនវិសេសំ កឹ បន ត្វំ ឯតរហិ ពាហុល្លិកោ បធានវិព្ភន្តោ អាវត្តោ ពាហុល្លាយ អធិគមិស្សសិ ឧត្តរិ មនុស្សធម្មា អលមរិយញ្ញាណទស្សនវិសេសន្តិ។ ឯវំ វុត្តេ អហំ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយេ ភិក្ខូ ឯតទវោចំ អភិជានាថ មេ នោ តុម្ហេ ភិក្ខវេ ឥតោ បុព្វេ ឯវរូបំ ភាសិតមេតន្តិ។ នោ ហេតំ ភន្តេ។ ន ភិក្ខវេ តថាគតោ ពាហុល្លិកោ ន បធានវិព្ភន្តោ ន អាវត្តោ ពាហុល្លាយ អរហំ ភិក្ខវេ តថាគតោ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ឱទហថ ភិក្ខវេ សោតំ អមតមធិគតំ អហមនុសាសាមិ អហំ ធម្មំ ទេសេមិ យថានុសិដ្ឋំ បដិបជ្ជមានា នចិរស្សេវ យស្សត្ថាយ កុលបុត្តា សម្មទេវ អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជន្តិ តទនុត្តរំ ព្រហ្មចរិយបរិយោសានំ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរិស្សថាតិ។ អសក្ខឹ ខោ អហំ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយេ ភិក្ខូ សញ្ញាបេតុំ។ ទ្វេបិ សុទំ ភិក្ខវេ ភិក្ខូ ឱវទាមិ តយោ ភិក្ខូ បិណ្ឌាយ ចរន្តិ យំ តយោ ភិក្ខុ បិណ្ឌាយ ចរិត្វា អាហរន្តិ តេន ឆព្វគ្គា យាបេម។ តយោបិ សុទំ ភិក្ខវេ ភិក្ខូ ឱវទាមិ ទ្វេបិ ភិក្ខូ បិណ្ឌាយ ចរន្តិ យំ ទ្វេបិ ភិក្ខូ បិណ្ឌាយ ចរិត្វា អាហរន្តិ តេន ឆព្វគ្គា យាបេម។ អថខោ ភិក្ខវេ បញ្ចវគ្គិយា ភិក្ខូ មយា ឯវំ ឱវទិយមានា ឯវំ អនុសាសិយមានា អត្តនា ជាតិធម្មា សមានា ជាតិធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អជាតំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសមានា អជាតំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ អជ្ឈគមំសុ អត្តនា ជរាធម្មា សមានា ជរាធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អជរំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសមានា អជរំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ អជ្ឈគមំសុ អត្តនា ព្យាធិធម្មា សមានា។បេ។ អត្តនា មរណធម្មា សមានា… អត្តនា សោកធម្មា សមានា… អត្តនា សង្កិលេសធម្មា សមានា សង្កិលេសធម្មេ អាទីនវំ វិទិត្វា អសង្កិលិដ្ឋំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ បរិយេសមានា អសង្កិលិដ្ឋំ អនុត្តរំ យោគក្ខេមំ និព្វានំ អជ្ឈគមំសុ។ ញាណញ្ច បន នេសំ ទស្សនំ ឧទបាទិ អកុប្បា នោ [ម. នេសំ។] វិមុត្តិ អយមន្តិមា ជាតិ នត្ថិទានិ បុនព្ភវោតិ។
[៦៥] បញ្ចិមេ ភិក្ខវេ កាមគុណា កតមេ បញ្ច ចក្ខុវិញ្ញេយ្យា រូបា ឥដ្ឋា កន្តា មនាបា បិយរូបា កាមូបសញ្ហិតា រជនីយា សោតវិញ្ញេយ្យា សទ្ទា។បេ។ ឃានវិញ្ញេយ្យា គន្ធា… ជិវ្ហាវិញ្ញេយ្យា រសា… កាយវិញ្ញេយ្យា ផោដ្ឋព្វា ឥដ្ឋា កន្តា មនាបា បិយរូបា កាមូបសញ្ហិតា រជនីយា ឥមេ ខោ ភិក្ខវេ បញ្ច កាមគុណា។ យេ កេចិ [ឱ.ម. យេ ហិ កេចិ។] ភិក្ខវេ សមណា វា ព្រាហ្មណា វា ឥមេ បញ្ច កាមគុណេ គធិតា មុច្ឆិតា អជ្ឈាបន្នា អនាទីនវទស្សាវិនោ អនិស្សរណប្បញ្ញា បរិភុញ្ជន្តិ តេ ឯវមស្សុ វេទិតព្វា អនយមាបន្នា ព្យសនមាបន្នា យថាកាមករណីយា បាបិមតោ។
[៦៦] សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ អារញ្ញកោ មិគោ ពន្ធោ [ឱ.ម. ពទ្ធោ។] បាសរាសឹ អធិសយេយ្យ សោ ឯវមស្ស វេទិតព្វោ អនយមាបន្នោ ព្យសនមាបន្នោ យថាកាមករណីយោ លុទ្ទស្ស អាគច្ឆន្តេ ច លុទ្ទេ ន យេនកាមំ បក្កមិស្សតីតិ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ យេ កេចិ សមណា វា ព្រាហ្មណា វា ឥមេ បញ្ច កាមគុណេ គធិតា មុច្ឆិតា អជ្ឈាបន្នា អនាទីនវទស្សាវិនោ អនិស្សរណប្បញ្ញា បរិភុញ្ជន្តិ តេ ឯវមស្សុ វេទិតព្វា អនយមាបន្នា ព្យសនមាបន្នា យថាកាមករណីយា បាបិមតោ។ យេ កេចិ ភិក្ខវេ សមណា វា ព្រាហ្មណា វា ឥមេ បញ្ច កាមគុណេ អគធិតា អមុច្ឆិតា អនជ្ឈាបន្នា អាទីនវទស្សាវិនោ និស្សរណប្បញ្ញា បរិភុញ្ជន្តិ តេ ឯវមស្សុ វេទិតព្វា ន អនយមាបន្នា ន ព្យសនមាបន្នា ន យថាកាមករណីយា បាបិមតោ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ អារញ្ញកោ មិគោ អពន្ធោ បាសរាសឹ អធិសយេយ្យ សោ ឯវមស្ស វេទិតព្វោ ន អនយមាបន្នោ ន ព្យសនមាបន្នោ ន យថាកាមករណីយោ លុទ្ទស្ស អាគច្ឆន្តេ ច បន លុទ្ទេ យេនកាមំ បក្កមិស្សតីតិ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ យេ កេចិ សមណា វា ព្រាហ្មណា វា ឥមេ បញ្ច កាមគុណេ អគធិតា អមុច្ឆិតា អនជ្ឈាបន្នា អាទីនវទស្សាវិនោ និស្សរណប្បញ្ញា បរិភុញ្ជន្តិ តេ ឯវមស្សុ វេទិតព្វា ន អនយមាបន្នា ន ព្យសនមាបន្នា ន យថាកាមករណីយា បាបិមតោ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ អារញ្ញកោ មិគោ អញ្ញេ បវនេ ចរមានោ វិសដ្ឋោ គច្ឆតិ វិសដ្ឋោ តិដ្ឋតិ វិសដ្ឋោ និសីទតិ វិសដ្ឋោ សេយ្យំ កប្បេតិ តំ កិស្ស ហេតុ អនាបាថគតោ ភិក្ខវេ លុទ្ទស្ស ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ វិវិច្ចេវ កាមេហិ វិវិច្ច អកុសលេហិ ធម្មេហិ សវិតក្កំ សវិចារំ វិវេកជំ បីតិសុខំ បឋមំ ឈានំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អន្ធមកាសិ មារំ អបទំ វធិត្វា មារចក្ខុំ អទស្សនំ គតោ បាបិមតោ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ វិតក្កវិចារានំ វូបសមា អជ្ឈត្តំ សម្បសាទនំ ចេតសោ ឯកោទិភាវំ អវិតក្កំ អវិចារំ សមាធិជំ បីតិសុខំ ទុតិយំ ឈានំ… តតិយំ ឈានំ… ចតុត្ថំ ឈានំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អន្ធមកាសិ មារំ អបទំ វធិត្វា មារចក្ខុំ អទស្សនំ គតោ បាបិមតោ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សព្វសោ រូបសញ្ញានំ សមតិក្កមា បដិឃសញ្ញានំ អដ្ឋង្គមា នានត្តសញ្ញានំ អមនសិការា អនន្តោ អាកាសោតិ អាកាសានញ្ចាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អន្ធមកាសិ មារំ អបទំ វធិត្វា មារចក្ខុំ អទស្សនំ គតោ បាបិមតោ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សព្វសោ អាកាសានញ្ចាយតនំ សមតិក្កម្ម អនន្តំ វិញ្ញាណន្តិ វិញ្ញាណញ្ចាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។បេ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សព្វសោ វិញ្ញាណញ្ចាយតនំ សមតិក្កម្ម នត្ថិ កិញ្ចីតិ អាកិញ្ចញ្ញាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។បេ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សព្វសោ អាកិញ្ចញ្ចាយតនំ សមតិក្កម្ម នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។បេ។ បុន ចបរំ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សព្វសោ នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនំ សមតិក្កម្ម សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។ បញ្ញាយបស្ស [ឱ.ម. បញ្ញាយចស្ស។] ទិស្វា អាសវា បរិក្ខីណា ហោន្តិ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ អន្ធមកាសិ មារំ អបទំ វធិត្វា មារចក្ខុំ អទស្សនំ គតោ បាបិមតោ។ តិណ្ណោ លោកេ វិសត្តិកំ សោ វិសដ្ឋោ គច្ឆតិ វិសដ្ឋោ តិដ្ឋតិ វិសដ្ឋោ និសីទតិ វិសដ្ឋោ សេយ្យំ កប្បេតិ តំ កិស្ស ហេតុ អនាបាថគតោ ភិក្ខវេ បាបិមតោតិ។ ឥទមវោច ភគវា អត្តមនា តេ ភិក្ខូ ភគវតោ ភាសិតំ អភិនន្ទុន្តិ។
បាសរាសិសុត្តំ ឆដ្ឋំ និដ្ឋិតំ។
សត្តមំ ចូឡហត្ថិបទោបមសុត្តំ
[៦៧] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ជាណុស្សោណិ ព្រាហ្មណោ សព្វសេតេន វឡវាភិរថេន [ឱ. វឡភីរថេន។] សាវត្ថិយា និយ្យាតិ ទិវាទិវស្ស។ អទ្ទសា ខោ ជាណុស្សោណិ ព្រាហ្មណោ បិលោតិកំ បរិព្វាជកំ ទូរតោ វ អាគច្ឆន្តំ ទិស្វាន បិលោតិកំ បរិព្វាជកំ ឯតទវោច ហន្ទ កុតោ នុ ភវំ វច្ឆាយនោ អាគច្ឆតិ ទិវាទិវស្សាតិ។ ឥតោ ហិ ខោ អហំ ភោ អាគច្ឆាមិ សមណស្ស គោតមស្ស សន្តិកាតិ។ កឹ ភវំ [ឱ. តំ កឹ មញ្ញត្តិ ភវំ វច្ឆាយនោ។] គោតមស្ស បញ្ញាវេយ្យត្តិយំ បណ្ឌិតោ មញ្ញតីតិ។ កោ ចាហំ ភោ [ឱ. កោ ចាហំ ភោ កោ ច។] សមណស្ស គោតមស្ស បញ្ញាវេយ្យត្តិយំ ជានិស្សាមិ សោបិ នូនស្ស តាទិសោ វ យោ សមណស្ស គោតមស្ស បញ្ញាវេយ្យត្តិយំ ជានេយ្យាតិ។ ឧឡារាយ ខលុ ភវំ វច្ឆាយនោ សមណំ គោតមំ បសំសាយ បសំសតីតិ។ កោ ចាហំ ភោ សមណំ គោតមំ បសំសិស្សាមិ បសដ្ឋប្បសដ្ឋោ វ សោ ភវំ គោតមោ សេដ្ឋោ ទេវមនុស្សានន្តិ។ កំ បន ភវំ វច្ឆាយនោ អត្ថវសំ បស្សមានោ សមណេ គោតមេ ឯវំ អភិប្បសន្នោហោតីតិ [ឱ. អភិប្បសន្នោតិ។]។
[៦៨] កោ ចាហំ ភោ សមណេ គោតមេ ឯវំ អភិប្បសន្នោម្ហិ [ឱ.ម. កោ ចាហំ ភោ សមណេ គោតមេ ឯវំ អភិប្បសន្នោម្ហីតិ ន ទិស្សតិ។] សេយ្យថាបិ ភោ កុសលោ នាគវនិកោ នាគវនំ បវិសេយ្យ សោ បស្សេយ្យ នាគវនេ មហន្តំ ហត្ថិបទំ ទីឃតោ ច អាយតំ តិរិយញ្ច វិត្ថតំ។ សោ និដ្ឋំ គច្ឆេយ្យ មហា វត ភោ នាគោតិ ឯវមេវ ខោ អហំ [ឱ.ម. អហំ កោ។] យតោ អទ្ទសំ សមណេ គោតមេ ចត្តារិ បទានិ អថាហំ និដ្ឋមគមំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ [កត្ថចិ បោត្ថកេ សុប្បដិបន្នោ សង្ឃោតិ ទិស្សតិ។]។ កតមានិ ចត្តារិ។ ឥធាហំ ភោ បស្សាមិ ឯកច្ចេ ខត្តិយបណ្ឌិតេ និបុណេ កតបរប្បវាទេ វាលវេធិរូបេ តេ [ឱ. វោ។] ភិន្ទន្តា មញ្ញេ ចរន្តិ បញ្ញាគតេន ទិដ្ឋិគតានិ តេ សុណន្តិ សមណោ ខលុ ភោ គោតមោ អមុកំ នាម គាមំ វា និគមំ វា ឱសរិស្សតីតិ។ តេ បញ្ហំ អភិសង្ខរោន្តិ ឥមំ មយំ បញ្ហំ សមណំ គោតមំ ឧបសង្កមិត្វា បុច្ឆិស្សាម ឯវញ្ចេ [កត្ថចិ បោត្ថកេ ឯវំ ចេតិ ទិស្សតិ។] នោ បុដ្ឋោ ឯវំ ព្យាករិស្សតិ ឯវមស្ស មយំ វាទំ អារោបេស្សាម ឯវញ្ចេបិ នោ បុដ្ឋោ ឯវំ ព្យាករិស្សតិ ឯវម្បិស្ស មយំ វាទំ អារោបេស្សាមាតិ។ តេ សុណន្តិ សមណោ ខលុ ភោ គោតមោ អមុកំ នាម គាមំ វា និគមំ វា ឱសដោតិ [កត្ថចិ បោត្ថកេ ឱសរិតោតីតិ។] តេ យេន សមណោ គោតមោ តេនុបសង្កមន្តិ។ តេ សមណោ គោតមោ ធម្មិយា កថាយ សន្ទស្សេតិ សមាទបេតិ សមុត្តេជេតិ សម្បហំសេតិ តេ សមណេន គោតមេន ធម្មិយា កថាយ សន្ទស្សិតា សមាទបិតា សមុត្តេជិតា សម្បហំសិតា ន ចេវ សមណំ គោតមំ បញ្ហំ បុច្ឆន្តិ កុតស្ស [ម. កុតោស្ស។] វាទំ អារោបេស្សន្តិ អញ្ញទត្ថុំ [ឱ.ម. អញ្ញទត្ថុ។] សមណស្សេវ គោតមស្ស សាវកា សម្បជ្ជន្តិ។ យទាហំ ភោ សមណេ គោតមេ ឥមំ បឋមំ បទំ អទ្ទសំ អថាហំ និដ្ឋមគមំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ។ បុន ចបរាហំ ភោ បស្សាមិ ឥធេកច្ចេ ព្រាហ្មណបណ្ឌិតេ។បេ។ គហបតិបណ្ឌិតេ។បេ។ សមណបណ្ឌិតេ និបុណេ កតបរប្បវាទេ វាលវេធិរូបេ តេ ភិន្ទន្តា មញ្ញេ ចរន្តិ បញ្ញាគតេន ទិដ្ឋិគតានិ តេ សុណន្តិ សមណោ ខលុ ភោ គោតមោ អមុកំ នាម គាមំ វា និគមំ វា ឱសរិស្សតីតិ។ តេ បញ្ហំ អភិសង្ខរោន្តិ ឥមំ មយំ បញ្ហំ សមណំ គោតមំ ឧបសង្កមិត្វា បុច្ឆិស្សាម ឯវញ្ចេ នោ បុដ្ឋោ ឯវំ ព្យាករិស្សតិ ឯវមស្ស មយំ វាទំ អារោបេស្សាម ឯវញ្ចេបិ នោ បុដ្ឋោ ឯវំ ព្យាករិស្សតិ ឯវម្បិស្ស មយំ វាទំ អារោបេស្សាមាតិ។ តេ សុណន្តិ សមណោ ខលុ ភោ គោតមោ អមុកំ នាម គាមំ វា និគមំ វា ឱសដោតិ តេ យេន សមណោ គោតមោ តេនុបសង្កមន្តិ។ តេ សមណោ គោតមោ ធម្មិយា កថាយ សន្ទស្សេតិ សមាទបេតិ សមុត្តេជេតិ សម្បហំសេតិ តេ សមណេន គោតមេន ធម្មិយា កថាយ សន្ទស្សិតា សមាទបិតា សមុត្តេជិតា សម្បហំសិតា ន ចេវ សមណំ គោតមំ បញ្ហំ បុច្ឆន្តិ កុតស្ស វាទំ អារោបេស្សន្តិ អញ្ញទត្ថុំ សមណំយេវ គោតមំ ឱកាសំ យាចន្តិ អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជ្ជាយ។ តេ សមណោ គោតមោ បព្វាជេតិ តេ តត្ថ បព្វជិតា សមានា [ឱ. បព្វាជិតា ឯកេ។] វូបកដ្ឋា អប្បមត្តា អាតាបិនោ បហិតត្តា វិហរន្តា នចិរស្សេវ យស្សត្ថាយ កុលបុត្តា សម្មទេវ អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជន្តិ តទនុត្តរំ ព្រហ្មចរិយបរិយោសានំ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរន្តិ។ តេ ឯវមាហំសុ មនំ វត ភោ អនស្សាម មនំ វត ភោ បនស្សាម មយញ្ហិ បុព្វេ អស្សមណាវ សមានា សមណម្ហាតិ បដិជានិម្ហ អព្រាហ្មណាវ សមានា ព្រាហ្មណម្ហាតិ បដិជានិម្ហ អនរហន្តា វ [ឱ.ម. អនរហន្តោ វ។] សមានា អរហន្តម្ហាតិ បដិជានិម្ហ ឥទានិ ខោម្ហា [ឱ. ខោម្ហ។] សមណា ឥទានិ ខោម្ហា ព្រាហ្មណា ឥទានិ ខោម្ហា អរហន្តោតិ។ យទាហំ ភោ សមណេ គោតមេ ឥមំ ចតុត្ថំ បទំ អទ្ទសំ អថាហំ និដ្ឋមគមំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ។ យតោ ខោ អហំ ភោ សមណេ គោតមេ ឥមានិ ចត្តារិ បទានិ អទ្ទសំ អថាហំ និដ្ឋមគមំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ។
[៦៩] ឯវំ វុត្តេ ជាណុស្សោណិ ព្រាហ្មណោ សព្វសេតា វឡវាភិរថា [ឱ. វឡភីរថា។] ឱរោហិត្វា ឯកំសំ ឧត្តរាសង្គំ ករិត្វា យេន ភគវា តេនញ្ជលិម្បណាមេត្វា តិក្ខត្តុំ ឧទានំ ឧទានេសិ នមោ តស្ស ភគវតោ អរហតោ សម្មាសម្ពុទ្ធស្ស នមោ តស្ស ភគវតោ អរហតោ សម្មាសម្ពុទ្ធស្ស នមោ តស្ស ភគវតោ អរហតោ សម្មាសម្ពុទ្ធស្ស អប្បេវ នាម កទាចិ ករហចិ តេន សមណេន គោតមេន សទ្ធឹ សមាគច្ឆេយ្យាម អប្បេវនាម សិយា កោចិទេវ កថាសល្លាបោតិ។ អថខោ ជាណុស្សោណិ ព្រាហ្មណោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ភគវតា សទ្ធឹ សម្មោទិ សម្មោទនីយំ កថំ សារាណីយំ វីតិសារេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។ ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ ជាណុស្សោណិ ព្រាហ្មណោ យាវតកោ អហោសិ បិលោតិកេន បរិព្វាជកេន សទ្ធឹ កថាសល្លាបោ តំ សព្វំ ភគវតោ អារោចេសិ។ ឯវំ វុត្តេ ភគវា ជាណុស្សោណឹ ព្រាហ្មណំ ឯតទវោច ន ខោ ព្រាហ្មណ ឯត្តាវតា ហត្ថិបទោបមោ វិត្ថារេន បរិបូរោ ហោតិ អបិច ព្រាហ្មណ យថា ហត្ថិបទោបមោ វិត្ថារេន បរិបូរោ ហោតិ តំ សុណាហិ សាធុកំ មនសិករោហិ ភាសិស្សាមីតិ។ ឯវំ ភោតិ ខោ ជាណុស្សោណិ ព្រាហ្មណោ ភគវតោ បច្ចស្សោសិ។
[៧០] ភគវា ឯតទវោច សេយ្យថាបិ ព្រាហ្មណ នាគវនិកោ នាគវនំ បវិសេយ្យ សោ បស្សេយ្យ នាគវនេ មហន្តំ ហត្ថិបទំ ទីឃតោ ច អាយតំ តិរិយញ្ច វិត្ថតំ យោ ហោតិ កុសលោ នាគវនិកោ នេវ តាវ និដ្ឋំ គច្ឆតិ មហា វត ភោ នាគោតិ។ តំ កិស្ស ហេតុ។ សន្តិ ហិ ព្រាហ្មណ នាគវនេ វាមនិកា នាម ហត្ថិនិយោ មហាបទា តាសម្បេតំ បទំ អស្សាតិ។ សោ តមនុគច្ឆតិ តមនុគច្ឆន្តោ បស្សតិ នាគវនេ មហន្តំ ហត្ថិបទំ ទីឃតោ ច អាយតំ តិរិយញ្ច វិត្ថតំ ឧច្ចា ច និសេវិតំ យោ ហោតិ កុសលោ នាគវនិកោ នេវ តាវ និដ្ឋំ គច្ឆតិ មហា វត ភោ នាគោតិ។ តំ កិស្ស ហេតុ។ សន្តិ ហិ ព្រាហ្មណ នាគវនេ ឧច្ចាកឡារិកា នាម [ឱ.ម. ឧច្ចាកាឡារិកា នាម។] ហត្ថិនិយោ មហាបទា តាសម្បេតំ បទំ អស្សាតិ។ សោ តមនុគច្ឆតិ តមនុគច្ឆន្តោ បស្សតិ នាគវនេ មហន្តំ ហត្ថិបទំ ទីឃតោ ច អាយតំ តិរិយញ្ច វិត្ថតំ ឧច្ចា ច និសេវិតំ ឧច្ចា ច ទន្តេហិ អារញ្ជិតានិ យោ ហោតិ កុសលោ នាគវនិកោ នេវ តាវ និដ្ឋំ គច្ឆតិ មហា វត ភោ នាគោតិ។ តំ កិស្ស ហេតុ។ សន្តិ ហិ ព្រាហ្មណ នាគវនេ ឧច្ចាកណេរុកា [កត្ថចិ បោត្ថកេ ឧច្ចាករេណុកាតិ បាឋោ ទិស្សតិ។] នាម ហត្ថិនិយោ មហាបទា តាសម្បេតំ បទំ អស្សាតិ។ សោ តមនុគច្ឆតិ តមនុគច្ឆន្តោ បស្សតិ នាគវនេ មហន្តំ ហត្ថិបទំ ទីឃតោ ច អាយតំ តិរិយញ្ច វិត្ថតំ ឧច្ចា ច និសេវិតំ ឧច្ចា ច ទន្តេហិ អារញ្ជិតានិ ឧច្ចា ច សាខាភង្គំ តញ្ច នាគំ បស្សតិ រុក្ខមូលគតំ វា អព្ភោកាសគតំ វា គច្ឆន្តំ វា ឋិតំ វា [ម. តិដ្ឋន្តំ វា។] និសិន្នំ វា និបន្នំ វា។ សោ និដ្ឋំ គច្ឆតិ អយមេវ [ឱ. អយំ វ។] សោ មហានាគោតិ។ ឯវមេវ ខោ ព្រាហ្មណ ឥធ តថាគតោ លោកេ ឧប្បជ្ជតិ អរហំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ វិជ្ជាចរណសម្បន្នោ សុគតោ លោកវិទូ អនុត្តរោ បុរិសទម្មសារថិ សត្ថា ទេវមនុស្សានំ ពុទ្ធោ ភគវា សោ ឥមំ លោកំ សទេវកំ សមារកំ សព្រហ្មកំ សស្សមណព្រាហ្មណឹ បជំ សទេវមនុស្សំ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា បវេទេតិ សោ ធម្មំ ទេសេតិ អាទិកល្យាណំ មជ្ឈេកល្យាណំ បរិយោសាណកល្យាណំ សាត្ថំ សព្យញ្ជនំ កេវលបរិបុណ្ណំ បរិសុទ្ធំ ព្រហ្មចរិយំ បកាសេតិ តំ ធម្មំ សុណាតិ គហបតិ វា គហបតិបុត្តោ វា អញ្ញតរស្មឹ វា កុលេ បច្ឆា ជាតោ សោ តំ ធម្មំ សុត្វា តថាគតេ សទ្ធំ បដិលភតិ សោ តេន សទ្ធាបដិលាភេន សមន្នាគតោ ឥតិ បដិសញ្ចិក្ខតិ សម្ពាធោ ឃរាវាសោ រជោបថោ អព្ភោកាសោ បព្វជ្ជា នយិទំ សុករំ អគារំ អជ្ឈាវសតា ឯកន្តបរិបុណ្ណំ ឯកន្តបរិសុទ្ធំ សង្ខលិខិតំ ព្រហ្មចរិយំ ចរិតុំ យន្នូនាហំ កេសមស្សុំ ឱហារេត្វា កាសាយានិ វត្ថានិ អច្ឆាទេត្វា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជេយ្យន្តិ។ សោ អបរេន សមយេន អប្បំ វា ភោគក្ខន្ធំ បហាយ មហន្តំ វា ភោគក្ខន្ធំ បហាយ អប្បំ វា ញាតិបរិវដ្ដំ បហាយ មហន្តំ វា ញាតិបរិវដ្ដំ បហាយ កេសមស្សុំ ឱហារេត្វា កាសាយានិ វត្ថានិ អច្ឆាទេត្វា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជតិ។
[៧១] សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ ភិក្ខូនំ សិក្ខាសាជីវសមាបន្នោ បាណាតិបាតំ បហាយ បាណាតិបាតា បដិវិរតោ ហោតិ និហិតទណ្ឌោ និហិតសត្ថោ លជ្ជី ទយាបន្នោ សព្វបាណភូតហិតានុកម្បី វិហរតិ។ អទិន្នាទានំ បហាយ អទិន្នាទានា បដិវិរតោ ហោតិ ទិន្នាទាយី ទិន្នបាដិកង្ខី អថេនេន សុចិភូតេន អត្តនា វិហរតិ។ អព្រហ្មចរិយំ បហាយ ព្រហ្មចារី ហោតិ អារាចារី វិរតោ មេថុនា គាមធម្មា។ មុសាវាទំ បហាយ មុសាវាទា បដិវិរតោ ហោតិ សច្ចវាទី សច្ចសន្ធោ ឋេតោ បច្ចយិកោ អវិសំវាទកោ លោកស្ស។ បិសុណំ វាចំ បហាយ បិសុណាយ វាចាយ បដិវិរតោ ហោតិ ឥតោ សុត្វា ន អមុត្រ អក្ខាតា ឥមេសំ ភេទាយ អមុត្រ វា សុត្វា ន ឥមេសំ អក្ខាតា អមូសំ ភេទាយ ឥតិ ភិន្នានំ វា សន្ធាតា សហិតានំ វា អនុប្បទាតា សមគ្គារាមោ សមគ្គរតោ សមគ្គនន្ទី សមគ្គករណឹ វាចំ ភាសិតា ហោតិ។ ផរុសំ វាចំ បហាយ ផរុសាយ វាចាយ បដិវិរតោ ហោតិ យា សា វាចា នេលា កណ្ណសុខា បេមនីយា ហទយង្គមា បោរី ពហុជនកន្តា ពហុជនមនាបា តថារូបឹ វាចំ ភាសិតា ហោតិ។ សម្ផប្បលាបំ បហាយ សម្ផប្បលាបា បដិវិរតោ ហោតិ កាលវាទី ភូតវាទី អត្ថវាទី ធម្មវាទី វិនយវាទី និធានវតឹ វាចំ ភាសិតា កាលេន សាបទេសំ បរិយន្តវតឹ [ឱ.ម. បរិយន្តវតឹ អត្ថសំហិតន្តិ ទិស្សតិ។]។ សោ វីជគាមភូតគាមសមារម្ភា បដិវិរតោ ហោតិ។ ឯកភត្តិកោ ហោតិ រត្តូបរតោ វិរតោ វិកាលភោជនា។ នច្ចគីតវាទិតវិសូកទស្សនា បដិវិរតោ ហោតិ។ មាលាគន្ធវិលេបនធារណមណ្ឌនវិភូសនដ្ឋានា បដិវិរតោ ហោតិ។ ឧច្ចាសយនមហាសយនា បដិវិរតោ ហោតិ។ ជាតរូបរជតប្បដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតិ។ អាមកធញ្ញប្បដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតិ។ អាមកមំសប្បដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតិ។ ឥត្ថីកុមារិកប្បដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតិ។ ទាសីទាសប្បដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតិ។ អជេឡកប្បដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតិ។ កុក្កុដសូករប្បដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតិ។ ហត្ថិគវាស្សវឡវប្បដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតិ។ ខេត្តវត្ថុប្បដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតិ។ ទូតេយ្យប្បហិណគមនានុយោគា បដិវិរតោ ហោតិ។ កយវិក្កយា បដិវិរតោ ហោតិ។ តុលាកូដកំសកូដមានកូដា បដិវិរតោ ហោតិ។ ឧក្កោដនវញ្ចននិកតិសាវិយោគា [ឱ.ម. ឧក្កោដនវញ្ចននិកតិសាចិយោគា។] បដិវិរតោ ហោតិ។ ឆេទនវធពន្ធនវិបរាមាសអាលោបសហសាការា បដិវិរតោ ហោតិ។ សោ សន្តុដ្ឋោ ហោតិ កាយបរិហារិកេន ចីវរេន កុច្ឆិបរិហារិកេន បិណ្ឌបាតេន យេន យេនេវ [ម. យេន ច។] បក្កមតិ សមាទាយេវ បក្កមតិ។ សេយ្យថាបិ នាម បក្ខី សកុណោ យេន យេនេវ ឌេតិ សបត្តភារោវ ឌេតិ ឯវមេវ [ឱ. ឯវមេវំ។] ភិក្ខុ សន្តុដ្ឋោ ហោតិ កាយបរិហារិកេន ចីវរេន កុច្ឆិបរិហារិកេន បិណ្ឌបាតេន យេន យេនេវ បក្កមតិ សមាទាយេវ បក្កមតិ។ សោ ឥមិនា អរិយេន សីលក្ខន្ធេន សមន្នាគតោ អជ្ឈត្តំ អនវជ្ជសុខំ បដិសំវេទេតិ។ សោ ចក្ខុនា រូបំ ទិស្វា ន និមិត្តគ្គាហី ហោតិ នានុព្យញ្ជនគ្គាហី យត្វាធិករណមេនំ ចក្ខុន្ទ្រិយំ អសំវុតំ វិហរន្តំ អភិជ្ឈាទោមនស្សា បាបកា អកុសលា ធម្មា អន្វាស្សវេយ្យុំ តស្ស សំវរាយ បដិបជ្ជតិ រក្ខតិ ចក្ខុន្ទ្រិយំ ចក្ខុន្ទ្រិយេ សំវរំ អាបជ្ជតិ។ សោតេន សទ្ទំ សុត្វា… ឃានេន គន្ធំ ឃាយិត្វា… ជិវ្ហាយ រសំ សាយិត្វា… កាយេន ផោដ្ឋព្វំ ផុសិត្វា… មនសា ធម្មំ វិញ្ញាយ ន និមិត្តគ្គាហី ហោតិ នានុព្យញ្ជនគ្គាហី យត្វាធិករណមេនំ មនិន្ទ្រិយំ អសំវុតំ វិហរន្តំ អភិជ្ឈាទោមនស្សា បាបកា អកុសលា ធម្មា អន្វាស្សវេយ្យុំ តស្ស សំវរាយ បដិបជ្ជតិ រក្ខតិ មនិន្ទ្រិយំ មនិន្ទ្រិយេ សំវរំ អាបជ្ជតិ។ សោ ឥមិនា អរិយេន ឥន្ទ្រិយសំវរេន សមន្នាគតោ អជ្ឈត្តំ អព្យាសេកសុខំ បដិសំវេទេតិ។ សោ អភិក្កន្តេ បដិក្កន្តេ សម្បជានការី ហោតិ អាលោកិតេ វិលោកិតេ សម្បជានការី ហោតិ សម្មិញ្ជិតេ បសារិតេ សម្បជានការី ហោតិ សង្ឃាដិបត្តចីវរធារណេ សម្បជានការី ហោតិ អសិតេ បីតេ ខាយិតេ សាយិតេ សម្បជានការី ហោតិ ឧច្ចារប្បស្សាវកម្មេ សម្បជានការី ហោតិ គតេ ឋិតេ និសិន្នេ សុត្តេ ជាគរិតេ ភាសិតេ តុណ្ហីភាវេ សម្បជានការី ហោតិ។
[៧២] សោ ឥមិនា ច អរិយេន សីលក្ខន្ធេន សមន្នាគតោ ឥមិនា ច អរិយេន ឥន្ទ្រិយសំវរេន សមន្នាគតោ ឥមិនា ច អរិយេន សតិសម្បជញ្ញេន សមន្នាគតោ វិវិត្តំ សេនាសនំ ភជតិ អរញ្ញំ រុក្ខមូលំ បព្វតំ កន្ទរំ គិរិគុហំ សុសានំ វនបត្ថំ អព្ភោកាសំ បលាលបុញ្ជំ។ សោ បច្ឆាភត្តំ បិណ្ឌបាតប្បដិក្កន្តោ និសីទតិ បល្លង្កំ អាភុជិត្វា ឧជុំ កាយំ បណិធាយ បរិមុខំ សតឹ ឧបដ្ឋបេត្វា។ សោ អភិជ្ឈំ លោកេ បហាយ វិគតាភិជ្ឈេន ចេតសា វិហរតិ អភិជ្ឈាយ ចិត្តំ បរិសោធេតិ។ ព្យាបាទបទោសំ បហាយ អព្យាបន្នចិត្តោ វិហរតិ សព្វប្បាណភូតហិតានុកម្បី ព្យាបាទបទោសា ចិត្តំ បរិសោធេតិ។ ថីនមិទ្ធំ បហាយ វិគតថីនមិទ្ធោ វិហរតិ អាលោកសញ្ញី សតោ សម្បជានោ ថីនមិទ្ធា ចិត្តំ បរិសោធេតិ។ ឧទ្ធច្ចកុក្កុច្ចំ បហាយ អនុទ្ធតោ វិហរតិ អជ្ឈត្តំ វូបសន្តចិត្តោ ឧទ្ធច្ចកុក្កុច្ចា ចិត្តំ បរិសោធេតិ។ វិចិកិច្ឆំ បហាយ តិណ្ណវិចិកិច្ឆោ វិហរតិ អកថំកថី កុសលេសុ ធម្មេសុ វិចិកិច្ឆាយ ចិត្តំ បរិសោធេតិ។
[៧៣] សោ ឥមេ បញ្ច នីវរណេ បហាយ ចេតសោ ឧបក្កិលេសេ បញ្ញាយ ទុព្វលីករណេ វិវិច្ចេវ កាមេហិ វិវិច្ច អកុសលេហិ ធម្មេហិ សវិតក្កំ សវិចារំ វិវេកជំ បីតិសុខំ បឋមំ ឈានំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។ ឥទំ [ឱ.ម. ឥទម្បិ។] វុច្ចតិ ព្រាហ្មណ តថាគតបទំ ឥតិបិ តថាគតនិសេវិតំ ឥតិបិ តថាគតារញ្ជិតំ ឥតិបិ។ ន ត្វេវ តាវ អរិយស្សាវកោ និដ្ឋំ គច្ឆតិ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ។ បុន ចបរំ ព្រាហ្មណ ភិក្ខុ វិតក្កវិចារានំ វូបសមា អជ្ឈត្តំ សម្បសាទនំ ចេតសោ ឯកោទិភាវំ អវិតក្កំ អវិចារំ សមាធិជំ បីតិសុខំ ទុតិយំ ឈានំ។បេ។ តតិយំ ឈានំ… ចតុត្ថំ ឈានំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។ ឥទំ វុច្ចតិ ព្រាហ្មណ តថាគតបទំ ឥតិបិ តថាគតនិសេវិតំ ឥតិបិ តថាគតារញ្ជិតំ ឥតិបិ។ នត្វេវ តាវ អរិយស្សាវកោ និដ្ឋំ គច្ឆតិ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ។
[៧៤] សោ ឯវំ សមាហិតេ ចិត្តេ បរិសុទ្ធេ បរិយោទាតេ អនង្គណេ វិគតូបក្កិលេសេ មុទុភូតេ កម្មនីយេ ឋិតេ អានេញ្ជប្បត្តេ បុព្វេនិវាសានុស្សតិញ្ញាណាយ ចិត្តំ អភិនិន្នាមេតិ។ សោ [ម. សោ ឯវំ។] អនេកវិហិតំ បុព្វេនិវាសំ អនុស្សរតិ សេយ្យថីទំ ឯកម្បិ ជាតឹ ទ្វេបិ ជាតិយោ។បេ។ ឥតិ សាការំ សឧទ្ទេសំ អនេកវិហិតំ បុព្វេនិវាសំ អនុស្សរតិ។ ឥទម្បិ វុច្ចតិ ព្រាហ្មណ តថាគតបទំ ឥតិបិ តថាគតនិសេវិតំ ឥតិបិ តថាគតារញ្ជិតំ ឥតិបិ។ នត្វេវ តាវ អរិយស្សាវកោ និដ្ឋំ គច្ឆតិ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ។
[៧៥] សោ ឯវំ សមាហិតេ ចិត្តេ បរិសុទ្ធេ បរិយោទាតេ អនង្គណេ វិគតូបក្កិលេសេ មុទុភូតេ កម្មនីយេ ឋិតេ អានេញ្ជប្បត្តេ សត្តានំ ចុតូបបាតញ្ញាណាយ ចិត្តំ អភិនិន្នាមេតិ។ សោ ទិព្វេន ចក្ខុនា វិសុទ្ធេន អតិក្កន្តមានុសកេន។បេ។ យថាកម្មូបគេ សត្តេ បជានាតិ។ ឥទម្បិ វុច្ចតិ ព្រាហ្មណ តថាគតបទំ ឥតិបិ តថាគតនិសេវិតំ ឥតិបិ តថាគតារញ្ជិតំ ឥតិបិ។ នត្វេវ តាវ អរិយស្សាវកោ និដ្ឋំ គច្ឆតិ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ។
[៧៦] សោ ឯវំ សមាហិតេ ចិត្តេ បរិសុទ្ធេ បរិយោទាតេ អនង្គណេ វិគតូបក្កិលេសេ មុទុភូតេ កម្មនីយេ ឋិតេ អានេញ្ជប្បត្តេ អាសវានំ ខយញ្ញាណាយ ចិត្តំ អភិនិន្នាមេតិ។ សោ ឥទំ ទុក្ខន្តិ យថាភូតំ បជានាតិ អយំ ទុក្ខសមុទយោតិ យថាភូតំ បជានាតិ អយំ ទុក្ខនិរោធោតិ យថាភូតំ បជានាតិ អយំ ទុក្ខនិរោធគាមិនី បដិបទាតិ យថាភូតំ បជានាតិ។ ឥមេ អាសវាតិ យថាភូតំ បជានាតិ អយំ អាសវសមុទយោតិ យថាភូតំ បជានាតិ អយំ អាសវនិរោធោតិ យថាភូតំ បជានាតិ អយំ អាសវនិរោធគាមិនី បដិបទាតិ យថាភូតំ បជានាតិ។ ឥទម្បិ វុច្ចតិ ព្រាហ្មណ តថាគតបទំ ឥតិបិ តថាគតនិសេវិតំ ឥតិបិ តថាគតារញ្ជិតំ ឥតិបិ។ នត្វេវ តាវ អរិយសាវកោ និដ្ឋង្គតោ ហោតិ។ អបិច ខោ និដ្ឋំ គច្ឆតិ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ។ តស្ស ឯវំ ជានតោ ឯវំ បស្សតោ កាមាសវាបិ ចិត្តំ វិមុច្ចតិ ភវាសវាបិ ចិត្តំ វិមុច្ចតិ អវិជ្ជាសវាបិ ចិត្តំ វិមុច្ចតិ វិមុត្តស្មឹ វិមុត្តមិតិ ញាណំ ហោតិ ខីណា ជាតិ វុសិតំ ព្រហ្មចរិយំ កតំ ករណីយំ នាបរំ ឥត្ថត្តាយាតិ បជានាតិ។ ឥទម្បិ វុច្ចតិ ព្រាហ្មណ តថាគតបទំ ឥតិបិ តថាគតនិសេវិតំ ឥតិបិ តថាគតារញ្ជិតំ ឥតិបិ។ ឯត្តាវតា ខោ ព្រាហ្មណ អរិយស្សាវកោ និដ្ឋង្គតោ ហោតិ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភគវា ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោតិ។ ឯត្តាវតា ខោ ព្រាហ្មណ ហត្ថិបទោបមោ វិត្ថារេន បរិបូរោ ហោតិ។
[៧៧] ឯវំ វុត្តេ ជាណុស្សោណិ ព្រាហ្មណោ ភគវន្តំ ឯតទវោច អភិក្កន្តំ ភោ គោតម អភិក្កន្តំ ភោ គោតម សេយ្យថាបិ ភោ គោតម និក្កុជ្ជិតំ វា ឧក្កុជ្ជេយ្យ បដិច្ឆន្នំ វា វិវរេយ្យ មូឡ្ហស្ស មគ្គំ អាចិក្ខេយ្យ អន្ធការេ វា តេលប្បជ្ជោតំ ធារេយ្យ ចក្ខុមន្តោ រូបានិ ទក្ខន្តីតិ ឯវមេវំ ភោតា គោតមេន អនេកបរិយាយេន ធម្មោ បកាសិតោ ឯសាហំ ភគវន្តំ គោតមំ សរណំ គច្ឆាមិ ធម្មញ្ច ភិក្ខុសង្ឃញ្ច ឧបាសកំ មំ ភវំ គោតមោ ធារេតុ អជ្ជតគ្គេ បាណុបេតំ សរណង្គតន្តិ។
ចូឡហត្ថិបទោបមសុត្តំ សត្តមំ និដ្ឋិតំ។
អដ្ឋមំ មហាហត្ថិបទោបមសុត្តំ
[៧៨] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តត្រ ខោ អាយស្មា សារីបុត្តោ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ អាវុសោ ភិក្ខវេតិ។ អាវុសោតិ ខោ តេ ភិក្ខូ អាយស្មតោ សារីបុត្តស្ស បច្ចស្សោសុំ។ អាយស្មា សារីបុត្តោ ឯតទវោច សេយ្យថាបិ អាវុសោ យានិ កានិចិ ជង្គលានំ [ឱ.ម. ជង្គមានំ។] បាណានំ បទជាតានិ សព្វានិ តានិ ហត្ថិបទេ សមោធានំ គច្ឆន្តិ ហត្ថិបទំ តេសំ អគ្គមក្ខាយតិ យទិទំ មហន្តត្តេន ឯវមេវ ខោ អាវុសោ យេ កេចិ កុសលា ធម្មា សព្វេតេ ចតូសុ អរិយសច្ចេសុ សង្គហំ គច្ឆន្តិ កតមេសុ ចតូសុ ទុក្ខេ អរិយសច្ចេ ទុក្ខសមុទយេ អរិយសច្ចេ ទុក្ខនិរោធេ អរិយសច្ចេ ទុក្ខនិរោធគាមិនិយា បដិបទាយ អរិយសច្ចេ។
[៧៩] កតមញ្ចាវុសោ ទុក្ខំ អរិយសច្ចំ ជាតិបិ ទុក្ខា ជរាបិ ទុក្ខា មរណំ [ឱ. មរណម្បិ។] ទុក្ខំ សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសាបិ ទុក្ខា យម្បិច្ឆំ ន លភតិ តម្បិ ទុក្ខំ សង្ខិត្តេន បញ្ចុបាទានក្ខន្ធា [ម. បញ្ចុបាទានក្ខន្ធាបិ។] ទុក្ខា។ កតមេ ចាវុសោ បញ្ចុបាទានក្ខន្ធា សេយ្យថីទំ រូបូបាទានក្ខន្ធោ វេទនូបាទានក្ខន្ធោ សញ្ញូបាទានក្ខន្ធោ សង្ខារូបាទានក្ខន្ធោ វិញ្ញាណូបាទានក្ខន្ធោ។ កតមោ ចាវុសោ រូបូបាទានក្ខន្ធោ ចត្តារិ ច មហាភូតានិ ចតុន្នំ ច មហាភូតានំ ឧបាទារូបំ [ឱ.ម. ឧបាទាយរូបំ។]។ កតមេ ចាវុសោ ចត្តារោ មហាភូតា បឋវីធាតុ អាបោធាតុ តេជោធាតុ វាយោធាតុ។
[៨០] កតមា ចាវុសោ បឋវីធាតុ។ បឋវីធាតុ សិយា អជ្ឈត្តិកា សិយា ពាហិរា។ កតមា ចាវុសោ អជ្ឈត្តិកា បឋវីធាតុ។ យំ អជ្ឈត្តំ បច្ចត្តំ កក្ខលំ ខរិគតំ ឧបាទិន្នំ សេយ្យថីទំ កេសា លោមា នខា ទន្តា តចោ មំសំ ន្ហារូ អដ្ឋី អដ្ឋិមិញ្ជំ វក្កំ ហទយំ យកនំ កិលោមកំ បិហកំ បប្ផាសំ អន្តំ អន្តគុណំ ឧទរិយំ ករីសំ យំ វា បនញ្ញម្បិ កិញ្ចិ អជ្ឈត្តំ បច្ចត្តំ កក្ខលំ ខរិគតំ ឧបាទិន្នំ អយំ វុច្ចតាវុសោ អជ្ឈត្តិកា បឋវីធាតុ។ យា ចេវ ខោ បន អជ្ឈត្តិកា បឋវីធាតុ យា ច ពាហិរា បឋវីធាតុ បឋវីធាតុរេវេសា។ តំ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទដ្ឋព្វំ។ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទិស្វា បឋវីធាតុយា និព្វិន្ទតិ បឋវីធាតុយា ចិត្តំ វិរាជេតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ ពាហិរា អាបោធាតុ បកុប្បតិ អន្តរហិតា តស្មឹ សមយេ ពាហិរា បឋវីធាតុ ហោតិ។ តស្សា ហិ នាម អាវុសោ ពាហិរាយ បឋវីធាតុយា តាវ មហល្លិកាយ អនិច្ចតា បញ្ញាយិស្សតិ ខយធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ វយធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ វិបរិណាមធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ។ កឹ បនិមស្ស មត្តដ្ឋកស្ស កាយស្ស តណ្ហុបាទិន្នស្ស អហន្តិ វា មមន្តិ វា អស្មីតិ វា អថខ្វស្ស នោ តេវេត្ថ ហោតិ។ តញ្ចេ អាវុសោ ភិក្ខុំ បរេ អក្កោសន្តិ បរិភាសន្តិ រោសេន្តិ វិហេសេន្តិ។ សោ ឯវំ បជានាតិ ឧប្បន្នា ខោ មេ អយំ សោតសម្ផស្សជា ទុក្ខា វេទនា សា ច ខោ បដិច្ច នោ អប្បដិច្ច កឹ បដិច្ច ផស្សំ បដិច្ច។ សោបិ ខោ ផស្សោ [ឱ.ម. សោ ផស្សោ។] អនិច្ចោតិ បស្សតិ វេទនា អនិច្ចាតិ បស្សតិ សញ្ញា អនិច្ចាតិ បស្សតិ សង្ខារា អនិច្ចាតិ បស្សតិ វិញ្ញាណំ អនិច្ចន្តិ បស្សតិ តស្ស ធាតារម្មណមេវ ចិត្តំ បក្ខន្ទតិ បសីទតិ សន្តិដ្ឋតិ វិមុច្ចតិ [ឱ.ម. អធិមុច្ចតិ។]។ តញ្ចេ អាវុសោ ភិក្ខុំ បរេ អនិដ្ឋេហិ អកន្តេហិ អមនាបេហិ សមុទាចរន្តិ បាណិសម្ផស្សេនបិ លេឌ្ឌុសម្ផស្សេនបិ ទណ្ឌសម្ផស្សេនបិ សត្ថសម្ផស្សេនបិ។ សោ ឯវំ បជានាតិ តថាភូតោ ខោ អយំ កាយោ យថាភូតស្មឹ កាយេ បាណិសម្ផស្សាបិ កមន្តិ លេឌ្ឌុសម្ផស្សាបិ កមន្តិ ទណ្ឌសម្ផស្សាបិ កមន្តិ សត្ថសម្ផស្សាបិ កមន្តិ។ វុត្តំ ខោ បនេតំ ភគវតា កកចូបមេ [ឱ.ម. កកចូបមោវាទេតិ។] ឱវាទេ ឧភតោទណ្ឌកេន ចេបិ ភិក្ខវេ កកចេន ចោរា ឱចរកា អង្គមង្គានិ ឱក្កន្តេយ្យុំ តត្រាបិ [ឱ. តត្របិ។] យោ មនោ បទោសេយ្យ ន មេ សោ តេន សាសនំ ករោតិ។ អារទ្ធំ ខោ បន មេ វីរិយំ ភវិស្សតិ អសល្លីនំ ឧបដ្ឋិតា សតិ អប្បម្មុដ្ឋា [ឱ. អសម្មុដ្ឋាតិ ទិស្សតិ។] បស្សទ្ធោ កាយោ អសារទ្ធោ សមាហិតំ ចិត្តំ ឯកគ្គំ កាមំទានិ ឥមស្មឹ កាយេ បាណិសម្ផស្សាបិ កមន្តុ លេឌ្ឌុសម្ផស្សាបិ កមន្តុ ទណ្ឌសម្ផស្សាបិ កមន្តុ សត្ថសម្ផស្សាបិ កមន្តុ ករីយតិ ហិទំ ពុទ្ធានំ សាសនន្តិ។ តស្ស ចេ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា ន សណ្ឋាតិ។ សោ តេន សំវិជ្ជតិ សំវេគំ អាបជ្ជតិ អលាភា វត មេ ន វត មេ លាភា ទុល្លទ្ធំ វត មេ ន វត មេ សុលទ្ធំ យស្ស មេ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា ន សណ្ឋាតីតិ។ សេយ្យថាបិ អាវុសោ សុណិសា សស្សុរំ [ឱ.ម. សសុរំ។] ទិស្វា សំវិជ្ជតិ សំវេគំ អាបជ្ជតិ ឯវមេវ ខោ អាវុសោ តស្ស ចេ ភិក្ខុនោ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា ន សណ្ឋាតិ។ សោ តេន សំវិជ្ជតិ សំវេគំ អាបជ្ជតិ អលាភា វត មេ ន វត មេ លាភា ទុល្លទ្ធំ វត មេ ន វត មេ សុលទ្ធំ យស្ស មេ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា ន សណ្ឋាតីតិ។ តស្ស ចេ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា សណ្ឋាតិ។ សោ តេន អត្តមនោ ហោតិ។ ឯត្តាវតាបិ ខោ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ពហុកតំ ហោតិ។
[៨១] កតមា ចាវុសោ អាបោធាតុ។ អាបោធាតុ សិយា អជ្ឈត្តិកា សិយា ពាហិរា។ កតមា ចាវុសោ អជ្ឈត្តិកា អាបោធាតុ។ យំ អជ្ឈត្តំ បច្ចត្តំ អាបោ អាបោគតំ ឧបាទិន្នំ សេយ្យថីទំ បិត្តំ សេម្ហំ បុព្វោ លោហិតំ សេទោ មេទោ អស្សុ វសា ខេឡោ សិង្ឃាណិកា លសិកា មុត្តំ យំ វា បនញ្ញម្បិ កិញ្ចិ អជ្ឈត្តំ បច្ចត្តំ អាបោ អាបោគតំ ឧបាទិន្នំ អយំ វុច្ចតាវុសោ អជ្ឈត្តិកា អាបោធាតុ។ យា ចេវ ខោ បន អជ្ឈត្តិកា អាបោធាតុ យា ច ពាហិរា អាបោធាតុ អាបោធាតុរេវេសា។ តំ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទដ្ឋព្វំ។ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទិស្វា អាបោធាតុយា និព្វិន្ទតិ អាបោធាតុយា ចិត្តំ វិរាជេតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ ពាហិរា អាបោធាតុ បកុប្បតិ សា គាមម្បិ វហតិ និគមម្បិ វហតិ នគរម្បិ វហតិ ជនបទម្បិ វហតិ ជនបទប្បទេសម្បិ វហតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ មហាសមុទ្ទេ យោជនសតិកានិបិ ឧទកានិ ឱគ្គច្ឆន្តិ ទ្វិយោជនសតិកានិបិ ឧទកានិ ឱគ្គច្ឆន្តិ តិយោជនសតិកានិបិ ឧទកានិ ឱគ្គច្ឆន្តិ ចតុយោជនសតិកានិបិ ឧទកានិ ឱគ្គច្ឆន្តិ បញ្ចយោជនសតិកានិបិ ឧទកានិ ឱគ្គច្ឆន្តិ ឆយោជនសតិកានិបិ ឧទកានិ ឱគ្គច្ឆន្តិ សត្តយោជនសតិកានិបិ ឧទកានិ ឱគ្គច្ឆន្តិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ មហាសមុទ្ទេ សត្តតាលម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ ឆត្តាលម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ បញ្ចតាលម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ ចតុត្តាលម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ តិតាលម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ ទ្វិតាលម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ តាលមត្តម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ មហាសមុទ្ទេ សត្តបោរិសម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ ឆប្បោរិសម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ បញ្ចបោរិសម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ ចតុប្បោរិសម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ តិបោរិសម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ ទ្វិបោរិសម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ បោរិសមត្តម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ មហាសមុទ្ទេ អឌ្ឍបោរិសម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ កដិមត្តម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ ជន្នុមត្តម្បិ ឧទកំ សណ្ឋាតិ គោប្បកមត្តម្បិ [ឱ. គោប្ផមត្តម្បិ។ ម. គោប្ផកមត្តម្បិ។] ឧទកំ សណ្ឋាតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ មហាសមុទ្ទេ អង្គុលីបព្វតេមនមត្តម្បិ ឧទកំ ន ហោតិ។ តស្សា ហិ នាម អាវុសោ ពាហិរាយ អាបោធាតុយា តាវ មហល្លិកាយ អនិច្ចតា បញ្ញាយិស្សតិ ខយធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ វយធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ វិបរិណាមធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ។ កឹ បនិមស្ស មត្តដ្ឋកស្ស កាយស្ស តណ្ហុបាទិន្នស្ស អហន្តិ វា មមន្តិ វា អស្មីតិ វា អថ ខ្វស្ស នោ តេវេត្ថ ហោតិ។ តស្ស ចេ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា សណ្ឋាតិ។ សោ តេន អត្តមនោ ហោតិ។ ឯត្តាវតាបិ ខោ សោ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ពហុកតំ ហោតិ។
[៨២] កតមា ចាវុសោ តេជោធាតុ។ តេជោធាតុ សិយា អជ្ឈត្តិកា សិយា ពាហិរា។ កតមា ចាវុសោ អជ្ឈត្តិកា តេជោធាតុ។ យំ អជ្ឈត្តំ បច្ចត្តំ តេជោ តេជោគតំ ឧបាទិន្នំ សេយ្យថីទំ យេន ច សន្តប្បតិ យេន ច ជីរតិ [ឱ. ជិរិយតិ។ ម. ជិរីយតិ។] យេន ច បរិឌយ្ហតិ យេន ច អសិតបីតខាយិតសាយិតំ សម្មាបរិណាមំ គច្ឆតិ យំ វា បនញ្ញម្បិ កិញ្ចិ អជ្ឈត្តំ បច្ចត្តំ តេជោ តេជោគតំ ឧបាទិន្នំ អយំ វុច្ចតាវុសោ អជ្ឈត្តិកា តេជោធាតុ។ យា ចេវ ខោ បន អជ្ឈត្តិកា តេជោធាតុ យា ច ពាហិរា តេជោធាតុ តេជោធាតុរេវេសា។ តំ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទដ្ឋព្វំ។ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទិស្វា តេជោធាតុយា និព្វិន្ទតិ តេជោធាតុយា ចិត្តំ វិរាជេតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ ពាហិរា តេជោធាតុ បកុប្បតិ សា គាមម្បិ ឌហតិ នគរម្បិ ឌហតិ និគមម្បិ ឌហតិ ជនបទម្បិ ឌហតិ ជនបទប្បទេសម្បិ ឌហតិ។ សា ហរិតន្តំ វា បន្ថន្តំ វា សេលន្តំ វា ឧទកន្តំ វា រមណីយំ វា ភូមិភាគំ អាគម្ម អនាហារា និព្វាយតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ កុក្កុដបត្តេនបិ ន្ហារុទទ្ទុលេនបិ [ឱ. នហារុទទ្ទុលេនបិ។] អគ្គឹ គវេសន្តិ។ តស្សា ហិ នាម អាវុសោ ពាហិរាយ តេជោធាតុយា តាវ មហល្លិកាយ អនិច្ចតា បញ្ញាយិស្សតិ ខយធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ វយធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ វិបរិណាមធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ។ កឹ បនិមស្ស មត្តដ្ឋកស្ស កាយស្ស តណ្ហុបាទិន្នស្ស អហន្តិ វា មមន្តិ វា អស្មីតិ វា អថខ្វស្ស នោ តេវេត្ថ ហោតិ។ តស្ស ចេ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា សណ្ឋាតិ។ សោ តេន អត្តមនោ ហោតិ។ ឯត្តាវតាបិ ខោ សោ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ពហុកតំ ហោតិ។
[៨៣] កតមា ចាវុសោ វាយោធាតុ។ វាយោធាតុ សិយា អជ្ឈត្តិកា សិយា ពាហិរា។ កតមា ចាវុសោ អជ្ឈត្តិកា វាយោធាតុ។ យំ អជ្ឈត្តំ បច្ចត្តំ វាយោ វាយោគតំ ឧបាទិន្នំ សេយ្យថីទំ ឧទ្ធង្គមា វាតា អធោគមា វាតា កុច្ឆិសយា វាតា កោដ្ឋសយា វាតា អង្គមង្គានុសារិនោ វាតា អស្សាសោ បស្សាសោ ឥតិ វា យំ វា បនញ្ញម្បិ កិញ្ចិ អជ្ឈត្តំ បច្ចត្តំ វាយោ វាយោគតំ ឧបាទិន្នំ អយំ វុច្ចតាវុសោ អជ្ឈត្តិកា វាយោធាតុ។ យា ចេវ ខោ បន អជ្ឈត្តិកា វាយោធាតុ យា ច ពាហិរា វាយោធាតុ វាយោធាតុរេវេសា។ តំ នេតំ មម នេសោហមស្មិ ន មេសោ អត្តាតិ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទដ្ឋព្វំ។ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទិស្វា វាយោធាតុយា និព្វិន្ទតិ វាយោធាតុយា ចិត្តំ វិរាជេតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ ពាហិរា វាយោធាតុ បកុប្បតិ សា គាមម្បិ វហតិ និគមម្បិ វហតិ នគរម្បិ វហតិ ជនបទម្បិ វហតិ ជនបទប្បទេសម្បិ វហតិ។ ហោតិ ខោ សោ អាវុសោ សមយោ យំ គិម្ហានំ បច្ឆិមេ មាសេ តាលបណ្ណេនបិ វិធូបនេនបិ វាតំ បរិយេសន្តិ ឱស្សវនេបិ តិណានិ ន ឥញ្ជន្តិ [ឱ.ម. ន ឥច្ឆន្តិ។]។ តស្សា ហិ នាមាវុសោ ពាហិរាយ វាយោធាតុយា តាវ មហល្លិកាយ អនិច្ចតា បញ្ញាយិស្សតិ ខយធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ វយធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ វិបរិណាមធម្មតា បញ្ញាយិស្សតិ។ កឹ បនិមស្ស មត្តដ្ឋកស្ស កាយស្ស តណ្ហុបាទិន្នស្ស អហន្តិ វា មមន្តិ វា អស្មីតិ វា អថខ្វស្ស នោ តេវេត្ថ ហោតិ។ តញ្ចេ អាវុសោ ភិក្ខុំ បរេ អក្កោសន្តិ បរិភាសន្តិ រោសេន្តិ វិហេសេន្តិ។ សោ ឯវំ បជានាតិ ឧប្បន្នា ខោ មេ អយំ សោតសម្ផស្សជា ទុក្ខា វេទនា សា ច ខោ បដិច្ច នោ អប្បដិច្ច កឹ បដិច្ច ផស្សំ បដិច្ច។ សោបិ ខោ ផស្សោ អនិច្ចោតិ បស្សតិ វេទនា អនិច្ចាតិ បស្សតិ សញ្ញា អនិច្ចាតិ បស្សតិ សង្ខារា អនិច្ចាតិ បស្សតិ វិញ្ញាណំ អនិច្ចន្តិ បស្សតិ តស្ស ធាតារម្មណមេវ ចិត្តំ បក្ខន្ទតិ បសីទតិ សន្តិដ្ឋតិ វិមុច្ចតិ [ឱ.ម. អធិមុច្ចតិ។]។ តញ្ចេ អាវុសោ ភិក្ខុំ បរេ អនិដ្ឋេហិ អកន្តេហិ អមនាបេហិ សមុទាចរន្តិ បាណិសម្ផស្សេនបិ លេឌ្ឌុសម្ផស្សេនបិ ទណ្ឌសម្ផស្សេនបិ សត្ថសម្ផស្សេនបិ។ សោ ឯវំ បជានាតិ តថាភូតោ ខោ អយំ កាយោ យថាភូតស្មឹ កាយេ បាណិសម្ផស្សាបិ កមន្តិ លេឌ្ឌុសម្ផស្សាបិ កមន្តិ ទណ្ឌសម្ផស្សាបិ កមន្តិ សត្ថសម្ផស្សាបិ កមន្តិ។ វុត្តំ ខោ បនេតំ ភគវតា កកចូបមេ ឱវាទេ ឧភតោ ទណ្ឌកេន ចេបិ ភិក្ខវេ កកចេន ចោរា ឱចរកា អង្គមង្គានិ ឱក្កន្តេយ្យុំ តត្រាបិ យោ មនោ បទោសេយ្យ ន មេ សោ តេន សាសនករោតិ។ អារទ្ធំ ខោ បន មេ វីរិយំ ភវិស្សតិ អសល្លីនំ ឧបដ្ឋិតា សតិ អប្បម្មុដ្ឋា បស្សទ្ធោ កាយោ អសារទ្ធោ សមាហិតំ ចិត្តំ ឯកគ្គំ កាមំទានិ ឥមស្មឹ កាយេ បាណិសម្ផស្សាបិ កមន្តុ លេឌ្ឌុសម្ផស្សាបិ កមន្តុ ទណ្ឌសម្ផស្សាបិ កមន្តុ សត្ថសម្ផស្សាបិ កមន្តុ ករីយតិ ហីទំ ពុទ្ធានំ សាសនន្តិ។ តស្ស ចេ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា ន សណ្ឋាតិ។ សោ តេន សំវិជ្ជតិ សំវេគំ អាបជ្ជតិ អលាភា វត មេ ន វត មេ លាភា ទុល្លទ្ធំ វត មេ ន វត មេ សុលទ្ធំ យស្ស មេ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា ន សណ្ឋាតីតិ។ សេយ្យថាបិ អាវុសោ សុណិសា សស្សុរំ ទិស្វា សំវិជ្ជតិ សំវេគំ អាបជ្ជតិ ឯវមេវ ខោ អាវុសោ តស្ស ចេ ភិក្ខុនោ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា ន សណ្ឋាតិ។ សោ តេន សំវិជ្ជតិ សំវេគំ អាបជ្ជតិ អលាភា វត មេ ន វត មេ លាភា ទុល្លទ្ធំ វត មេ ន វត មេ សុលទ្ធំ យស្ស មេ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា ន សណ្ឋាតីតិ។ តស្ស ចេ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ឯវំ ពុទ្ធំ អនុស្សរតោ ឯវំ ធម្មំ អនុស្សរតោ ឯវំ សង្ឃំ អនុស្សរតោ ឧបេក្ខា កុសលនិស្សិតា សណ្ឋាតិ។ សោ តេន អត្តមនោ ហោតិ។ ឯត្តាវតាបិ ខោ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ពហុកតំ ហោតិ។
[៨៤] សេយ្យថាបិ អាវុសោ កដ្ឋញ្ច បដិច្ច វល្លិញ្ច បដិច្ច មត្តិកញ្ច បដិច្ច តិណញ្ច បដិច្ច អាកាសោ បរិវារិតោ អគារន្ត្វេវ [ឱ. អគារន្តេវ។ ម. អវគារំត្វេវ។] សំខ្យំ គច្ឆតិ ឯវមេវ ខោ អាវុសោ អដ្ឋិញ្ច បដិច្ច ន្ហារុញ្ច បដិច្ច មំសញ្ច បដិច្ច ចម្មញ្ច បដិច្ច អាកាសោ បរិវារិតោ រូបន្ត្វេវ សំខ្យំ គច្ឆតិ។ អជ្ឈត្តិកញ្ចេ [ម. អជ្ឈត្តិកញ្ចេវ។] អាវុសោ ចក្ខុំ អបរិភិន្នំ ហោតិ ពាហិរា ច រូបា ន អាបាថំ អាគច្ឆន្តិ នោ ច តជ្ជោ សមន្នាហារោ ហោតិ នេវ តាវ តជ្ជស្ស វិញ្ញាណភាគស្ស បាតុភាវោ ហោតិ។ អជ្ឈត្តិកញ្ចេ អាវុសោ ចក្ខុំ អបរិភិន្នំ ហោតិ ពាហិរា ច រូបា អាបាថំ អាគច្ឆន្តិ នោ ច តជ្ជោ សមន្នាហារោ ហោតិ នេវ តាវ តជ្ជស្ស វិញ្ញាណភាគស្ស បាតុភាវោ ហោតិ។ យតោ ច ខោ អាវុសោ អជ្ឈត្តិកញ្ចេវ ចក្ខុំ អបរិភិន្នំ ហោតិ ពាហិរា ច រូបា អាបាថំ អាគច្ឆន្តិ តជ្ជោ ច សមន្នាហារោ ហោតិ។ ឯវំ តជ្ជស្ស វិញ្ញាណភាគស្ស បាតុភាវោ ហោតិ។ យំ តថាភូតស្ស រូបំ តំ រូបូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆតិ។ យា តថាភូតស្ស វេទនា សា វេទនូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆតិ។ យា តថាភូតស្ស សញ្ញា សា សញ្ញូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆតិ។ យេ តថាភូតស្ស សង្ខារា តេ សង្ខារូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆន្តិ។ យំ តថាភូតស្ស វិញ្ញាណំ តំ វិញ្ញាណូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆតិ។ សោ ឯវំ បជានាតិ ឯវំ កិរិមេសំ [ឱ. កិរមេសំ។ ម. កិរ ឥមេសំ។] បញ្ចន្នំ ឧបាទានក្ខន្ធានំ សង្គហោ សន្និបាតោ សមវាយោ ហោតិ។ វុត្តំ ខោ បនេតំ ភគវតា យោ បដិច្ចសមុប្បាទំ បស្សតិ សោ ធម្មំ បស្សតិ យោ ធម្មំ បស្សតិ សោ បដិច្ចសមុប្បាទំ បស្សតីតិ។ បដិច្ចសមុប្បន្នា ខោ បនិមេ យទិទំ បញ្ចុបាទានក្ខន្ធា យោ ឥមេសុ បញ្ចសុ ឧបាទានក្ខន្ធេសុ ឆន្ទោ អាលយោ អនុនយោ អជ្ឈោសានំ សោ ទុក្ខសមុទយោ យោ ឥមេសុ បញ្ចសុ ឧបាទានក្ខន្ធេសុ ឆន្ទរាគវិនយោ ឆន្ទរាគប្បហានំ សោ ទុក្ខនិរោធោតិ [ឱ.ម. ឥតិសទ្ទោ នត្ថិ។]។ ឯត្តាវតាបិ ខោ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ពហុកតំ ហោតិ។ អជ្ឈត្តិកញ្ចេ អាវុសោ សោតំ អបរិភិន្នំ ហោតិ… ឃានំ អបរិភិន្នំ ហោតិ… ជិវ្ហា អបរិភិន្នា ហោតិ… កាយោ អបរិភិន្នោ ហោតិ… អជ្ឈត្តិកោ ច អាវុសោ មនោ អបរិភិន្នោ ហោតិ ពាហិរា ច ធម្មា ន អាបាថំ អាគច្ឆន្តិ នោ ច តជ្ជោ សមន្នាហារោ ហោតិ នេវ តាវ តជ្ជស្ស វិញ្ញាណភាគស្ស បាតុភាវោ ហោតិ។ អជ្ឈត្តិកោ ចេ អាវុសោ មនោ អបរិភិន្នោ ហោតិ ពាហិរា ច ធម្មា អាបាថំ អាគច្ឆន្តិ នោ ច តជ្ជោ សមន្នាហារោ ហោតិ នេវ តាវ តជ្ជស្ស វិញ្ញាណភាគស្ស បាតុភាវោ ហោតិ។ យតោ ច ខោ អាវុសោ អជ្ឈត្តិកោ ចេវ មនោ អបរិភិន្នោ ហោតិ ពាហិរា ច ធម្មា អាបាថំ អាគច្ឆន្តិ តជ្ជោ ច សមន្នាហារោ ហោតិ។ ឯវំ តជ្ជស្ស វិញ្ញាណភាគស្ស បាតុភាវោ ហោតិ។ យំ តថាភូតស្ស រូបំ តំ រូបូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆតិ។ យា តថាភូតស្ស វេទនា សា វេទនូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆតិ។ យា តថាភូតស្ស សញ្ញា សា សញ្ញូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆតិ។ យេ តថាភូតស្ស សង្ខារា តេ សង្ខារូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆន្តិ។ យំ តថាភូតស្ស វិញ្ញាណំ តំ វិញ្ញាណូបាទានក្ខន្ធេ សង្គហំ គច្ឆតិ។ សោ ឯវំ បជានាតិ ឯវំ កិរិមេសំ បញ្ចន្នំ ឧបាទានក្ខន្ធានំ សង្គហោ សន្និបាតោ សមវាយោ ហោតិ [ឱ.ម. ហោតីតិ។]។ វុត្តំ ខោ បនេតំ ភគវតា យោ បដិច្ចសមុប្បាទំ បស្សតិ សោ ធម្មំ បស្សតិ យោ ធម្មំ បស្សតិ សោ បដិច្ចសមុប្បាទំ បស្សតីតិ។ បដិច្ចសមុប្បន្នា ខោ បនិមេ យទិទំ បញ្ចុបាទានក្ខន្ធា យោ ឥមេសុ បញ្ចសុ ឧបាទានក្ខន្ធេសុ ឆន្ទោ អាលយោ អនុនយោ អជ្ឈោសានំ សោ ទុក្ខសមុទយោ យោ ឥមេសុ បញ្ចសុ ឧបាទានក្ខន្ធេសុ ឆន្ទរាគវិនយោ ឆន្ទរាគប្បហានំ សោ ទុក្ខនិរោធោតិ។ ឯត្តាវតាបិ ខោ អាវុសោ ភិក្ខុនោ ពហុកតំ ហោតីតិ។ ឥទមវោច អាយស្មា សារីបុត្តោ អត្តមនា តេ ភិក្ខូ អាយស្មតោ សារីបុត្តស្ស ភាសិតំ អភិនន្ទុន្តិ។
មហាហត្ថិបទោបមសុត្តំ អដ្ឋមំ និដ្ឋិតំ។
នវមំ មហាសារោបមសុត្តំ
[៨៥] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា រាជគហេ វិហរតិ គិជ្ឈកូដេ បព្វតេ។ អចិរប្បក្កន្តេ ទេវទត្តេ តត្រ ខោ ភគវា ទេវទត្តំ អារព្ភ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ ឥធ ភិក្ខវេ ឯកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ [កត្ថចិ បោត្ថកេ ជរាមរណេន សោកេហិ… ឧបាយាសេហីតិ ទិស្សន្តិ។] ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវនាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ លាភី សក្ការសិលោកវា ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ អប្បញ្ញាតា អប្បេសក្ខាតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន មជ្ជតិ បមជ្ជតិ បមាទំ អាបជ្ជតិ បមត្តោ សមានោ ទុក្ខំ វិហរតិ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ អតិក្កម្ម បប្បដិកំ សាខាបលាសំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ មញ្ញមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ ន វតាយំ ភវំ បុរិសោ អញ្ញាសិ សារំ ន អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ ន អញ្ញាសិ តចំ ន អញ្ញាសិ បប្បដិកំ ន អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ [ម. តថាបាយំ] ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ អតិក្កម្ម បប្បដិកំ សាខាបលាសំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ឥធេកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ លាភី សក្ការសិលោកវា ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ អប្បញ្ញាតា អប្បេសក្ខាតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន មជ្ជតិ បមជ្ជតិ បមាទំ អាបជ្ជតិ បមត្តោ សមានោ ទុក្ខំ វិហរតិ។ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ សាខាបលាសំ អគ្គហេសិ ព្រហ្មចរិយស្ស តេន ច វោសានំ អាបាទិ។
[៨៦] ឥធ បន ភិក្ខវេ ឯកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកេបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ សីលវា កល្យាណធម្មោ ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ ទុស្សីលា បាបធម្មាតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ មជ្ជតិ បមជ្ជតិ បមាទំ អាបជ្ជតិ បមត្តោ សមានោ ទុក្ខំ វិហរតិ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ បប្បដិកំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ មញ្ញមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ ន វតាយំ ភវំ បុរិសោ អញ្ញាសិ សារំ ន អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ ន អញ្ញាសិ តចំ ន អញ្ញាសិ បប្បដិកំ ន អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ បប្បដិកំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ឥធេកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ សីលវា កល្យាណធម្មោ ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ ទុស្សីលា បាបធម្មាតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ មជ្ជតិ បមជ្ជតិ បមាទំ អាបជ្ជតិ បមត្តោ សមានោ ទុក្ខំ វិហរតិ។ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ បប្បដិកំ អគ្គហេសិ ព្រហ្មចរិយស្ស តេន ច វោសានំ អាបាទិ។
[៨៧] ឥធ បន ភិក្ខវេ ឯកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សមាធិសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ សមាហិតោ ឯកគ្គចិត្តោ ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ អសមាហិតា វិព្ភន្តចិត្តាតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ មជ្ជតិ បមជ្ជតិ បមាទំ អាបជ្ជតិ បមត្តោ សមានោ ទុក្ខំ វិហរតិ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ តចំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ មញ្ញមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ ន វតាយំ ភវំ បុរិសោ អញ្ញាសិ សារំ ន អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ ន អញ្ញាសិ តចំ ន អញ្ញាសិ បប្បដិកំ ន អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ តចំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ឥធេកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សមាធិសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ សមាហិតោ ឯកគ្គចិត្តោ ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ អសមាហិតា វិព្ភន្តចិត្តាតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ មជ្ជតិ បមជ្ជតិ បមាទំ អាបជ្ជតិ បមត្តោ សមានោ ទុក្ខំ វិហរតិ។ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ តចំ អគ្គហេសិ ព្រហ្មចរិយស្ស តេន ច វោសានំ អាបាទិ។
[៨៨] ឥធ បន ភិក្ខវេ ឯកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សមាធិសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ ជានំ បស្សំ វិហរាមិ ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ អជានំ អបស្សំ វិហរន្តីតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន មជ្ជតិ បមជ្ជតិ បមាទំ អាបជ្ជតិ បមត្តោ សមានោ ទុក្ខំ វិហរតិ។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ ផេគ្គុំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ មញ្ញមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ ន វតាយំ ភវំ បុរិសោ អញ្ញាសិ សារំ ន អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ ន អញ្ញាសិ តចំ ន អញ្ញាសិ បប្បដិកំ ន អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ ផេគ្គុំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ឥធេកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សមាធិសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ ជានំ បស្សំ វិហរាមិ ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ អជានំ អបស្សំ វិហរន្តីតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន មជ្ជតិ បមជ្ជតិ បមាទំ អាបជ្ជតិ បមត្តោ សមានោ ទុក្ខំ វិហរតិ។ អយំ វុច្ចតិ ភិក្ខវេ ភិក្ខុ ផេគ្គុំ អគ្គហេសិ ព្រហ្មចរិយស្ស តេន ច វោសានំ អាបាទិ។
[៨៩] ឥធ បន ភិក្ខវេ ឯកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សមាធិសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សមយវិមោក្ខំ អារាធេតិ។ ឋានំ ខោ បនេតំ ភិក្ខវេ វិជ្ជតិ យំ សោ ភិក្ខុ តាយ សមយវិមុត្តិយា បរិហាយេថាតិ [ឱ. ឥតិសទ្ទោ ន ទិស្សតិ។]។ សេយ្យថាបិ ភិក្ខវេ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ សារំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ ជានមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ អញ្ញាសិ វតាយំ ភវំ បុរិសោ សារំ អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ អញ្ញាសិ តចំ អញ្ញាសិ បប្បដិកំ អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ សារញ្ញេវ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ ជានមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ អនុភវិស្សតីតិ ឯវមេវ ខោ ភិក្ខវេ ឥធេកច្ចោ កុលបុត្តោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ សមាធិសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន ន មជ្ជតិ ន បមជ្ជតិ ន បមាទំ អាបជ្ជតិ អប្បមត្តោ សមានោ អសមយវិមោក្ខំ អារាធេតិ។ អដ្ឋានមេតំ ភិក្ខវេ អនវកាសោ យំ សោ ភិក្ខុ តាយ អសមយវិមុត្តិយា បរិហាយេថាតិ។
[៩០] ឥតិ ខោ ភិក្ខវេ នយិទំ ព្រហ្មចរិយំ លាភសក្ការសិលោកានិសំសំ ន សីលសម្បទានិសំសំ ន សមាធិសម្បទានិសំសំ ន ញាណទស្សនានិសំសំ យា ច ខោ អយំ ភិក្ខវេ អកុប្បា ចេតោវិមុត្តិ ឯតទត្ថមិទំ ភិក្ខវេ ព្រហ្មចរិយំ ឯតំ សារំ ឯតំ បរិយោសានន្តិ។ ឥទមវោច ភគវា អត្តមនា តេ ភិក្ខូ ភគវតោ ភាសិតំ អភិនន្ទុន្តិ។
មហាសារោបមសុត្តំ នវមំ និដ្ឋិតំ។
ទសមំ ចូឡសារោបមសុត្តំ
[៩១] ឯវម្មេ សុតំ។ ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ អថខោ បិង្គលកោច្ឆោ ព្រាហ្មណោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ភគវតា សទ្ធឹ សម្មោទិ សម្មោទនីយំ កថំ សារាណីយំ វីតិសារេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។ ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ បិង្គលកោច្ឆោ ព្រាហ្មណោ ភគវន្តំ ឯតទវោច យេមេ ភោ គោតម សមណព្រាហ្មណា សង្ឃិនោ គណិនោ គណាចរិយា ញាតា យសស្សិនោ តិត្ថករា សាធុសម្មតា ពហុជនស្ស សេយ្យថីទំ បូរណោ កស្សបោ មក្ខលិ គោសាលោ អជិតោ កេសកម្ពលោ [ឱ. កេសកម្ពលី។] បកុធោ កច្ចាយនោ សញ្ជយោ វេលដ្ឋបុត្តោ [ឱ.ម. ពេលដ្ឋបុត្តោ។] និគន្ថោ នាដបុត្តោ សព្វេតេ សកាយ បដិញ្ញាយ អព្ភញ្ញឹសុ [ឱ.ម. អព្ភញ្ញំសុ។] សព្វេវ ន អព្ភញ្ញឹសុ ឧទាហុ ឯកច្ចេ អព្ភញ្ញឹសុ ឯកច្ចេ ន អព្ភញ្ញឹសូតិ។ អលំ ព្រាហ្មណ តិដ្ឋតេតំ សព្វេ តេ សកាយ បដិញ្ញាយ អព្ភញ្ញឹសុ សព្វេវ ន អព្ភញ្ញឹសុ ឧទាហុ ឯកច្ចេ អព្ភញ្ញឹសុ ឯកច្ចេ ន អព្ភញ្ញឹសូតិ ធម្មំ តេ [ឱ. អព្ភញ្ញំសុ ធម្មន្តេ។] ព្រាហ្មណ ទេសេស្សាមិ តំ សុណាហិ សាធុកំ មនសិករោហិ ភាសិស្សាមីតិ។ ឯវំ ភោតិ ខោ បិង្គលកោច្ឆោ ព្រាហ្មណោ ភគវតោ បច្ចស្សោសិ។
[៩២] ភគវា ឯតទវោច សេយ្យថាបិ ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ អតិក្កម្ម បប្បដិកំ សាខាបលាសំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ មញ្ញមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ ន វតាយំ ភវំ បុរិសោ អញ្ញាសិ សារំ ន អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ ន អញ្ញាសិ តចំ ន អញ្ញាសិ បប្បដិកំ ន អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ អតិក្កម្ម បប្បដិកំ សាខាបលាសំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ។ សេយ្យថាបិ វា បន ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ បប្បដិកំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ មញ្ញមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ ន វតាយំ ភវំ បុរិសោ អញ្ញាសិ សារំ ន អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ ន អញ្ញាសិ តចំ ន អញ្ញាសិ បប្បដិកំ ន អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ បប្បដិកំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ។ សេយ្យថាបិ វា បន ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ តចំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ មញ្ញមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ ន វតាយំ ភវំ បុរិសោ អញ្ញាសិ សារំ ន អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ ន អញ្ញាសិ តចំ ន អញ្ញាសិ បប្បដិកំ ន អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ តចំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ។ សេយ្យថាបិ វា បន ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ ផេគ្គុំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ មញ្ញមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ ន វតាយំ ភវំ បុរិសោ អញ្ញាសិ សារំ ន អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ ន អញ្ញាសិ តចំ ន អញ្ញាសិ បប្បដិកំ ន អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ ផេគ្គុំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ។ សេយ្យថាបិ វា បន ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ សារញ្ញេវ ឆេត្វា អាទាយ បក្កមេយ្យ សារន្តិ ជានមានោ។ តមេនំ ចក្ខុមា បុរិសោ ទិស្វា ឯវំ វទេយ្យ អញ្ញាសិ វតាយំ ភវំ បុរិសោ សារំ អញ្ញាសិ ផេគ្គុំ អញ្ញាសិ តចំ អញ្ញាសិ បប្បដិកំ អញ្ញាសិ សាខាបលាសំ តថាហយំ ភវំ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ សារញ្ញេវ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ ជានមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ អនុភវិស្សតីតិ។
[៩៣] ឯវមេវ ខោ ព្រាហ្មណ ឥធេកច្ចោ កុលបុត្តោ [ឱ.ម. បុគ្គលោ។] សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ លាភី សក្ការសិលោកវា ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ អប្បញ្ញាតា អប្បេសក្ខាតិ។ លាភសក្ការសិលោកេន ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ន ឆន្ទំ ជនេតិ ន វាយមតិ ឱលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ សាថិលិកោ [ឱ.ម. សាថលិកោ។]។ សេយ្យថាបិ សោ ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ អតិក្កម្ម បប្បដិកំ សាខាបលាសំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ។ តថូបមាហំ ព្រាហ្មណ ឥមំ បុគ្គលំ វទាមិ។
[៩៤] ឥធ បន ព្រាហ្មណ ឯកច្ចោ បុគ្គលោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ លាភសក្ការសិលោកេន ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ សោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ សីលវា កល្យាណធម្មោ ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ ទុស្សីលា បាបធម្មាតិ។ សីលសម្បទាយ ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ន ឆន្ទំ ជនេតិ ន វាយមតិ ឱលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ សាថិលិកោ។ សេយ្យថាបិ សោ ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ អតិក្កម្ម តចំ បប្បដិកំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ។ តថូបមាហំ ព្រាហ្មណ ឥមំ បុគ្គលំ វទាមិ។
[៩៥] ឥធ បន ព្រាហ្មណ ឯកច្ចោ។បេ។ អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ លាភសក្ការសិលោកេន ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ សោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សីលសម្បទាយ ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ សោ សមាធិសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ សមាហិតោ ឯកគ្គចិត្តោ ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ អសមាហិតា វិព្ភន្តចិត្តាតិ។ សមាធិសម្បទាយ ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ន ឆន្ទំ ជនេតិ ន វាយមតិ ឱលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ សាថិលិកោ។ សេយ្យថាបិ សោ ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ អតិក្កម្ម ផេគ្គុំ តចំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតីតិ។ តថូបមាហំ ព្រាហ្មណ ឥមំ បុគ្គលំ វទាមិ។
[៩៦] ឥធ បន ព្រាហ្មណ ឯកច្ចោ បុគ្គលោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន។បេ។ អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ លាភសក្ការសិលោកេន ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ សោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សីលសម្បទាយ ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ សោ សមាធិសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សមាធិសម្បទាយ ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ សោ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន អត្តមនោ ហោតិ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន អត្តានុក្កំសេតិ បរំ វម្ភេតិ អហមស្មិ ជានំ បស្សំ វិហរាមិ ឥមេ បនញ្ញេ ភិក្ខូ អជានំ អបស្សំ វិហរន្តីតិ។ ញាណទស្សនេន ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ន ឆន្ទំ ជនេតិ ន វាយមតិ ឱលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ សាថិលិកោ។ សេយ្យថាបិ សោ ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ អតិក្កម្មេវ សារំ ផេគ្គុំ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ មញ្ញមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ នានុភវិស្សតិ។ តថូបមាហំ ព្រាហ្មណ ឥមំ បុគ្គលំ វទាមិ។
[៩៧] ឥធ បន ព្រាហ្មណ ឯកច្ចោ បុគ្គលោ សទ្ធា អគារស្មា អនគារិយំ បព្វជិតោ ហោតិ ឱតិណ្ណោម្ហិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសេហិ ទុក្ខោតិណ្ណោ ទុក្ខបរេតោ អប្បេវ នាម ឥមស្ស កេវលស្ស ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អន្តកិរិយា បញ្ញាយេថាតិ។ សោ ឯវំ បព្វជិតោ សមានោ លាភសក្ការសិលោកំ អភិនិព្វត្តេតិ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តមនោ ហោតិ ន បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន លាភសក្ការសិលោកេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ លាភសក្ការសិលោកេន ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ សោ សីលសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សីលសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សីលសម្បទាយ ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ សោ សមាធិសម្បទំ អារាធេតិ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តាយ សមាធិសម្បទាយ ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ សមាធិសម្បទាយ ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ សោ ញាណទស្សនំ អារាធេតិ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន អត្តមនោ ហោតិ នោ ច ខោ បរិបុណ្ណសង្កប្បោ។ សោ តេន ញាណទស្សនេន ន អត្តានុក្កំសេតិ ន បរំ វម្ភេតិ។ ញាណទស្សនេន ច យេ អញ្ញេ ធម្មា ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច តេសំ ធម្មានំ សច្ឆិកិរិយាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ អនោលីនវុត្តិកោ ច ហោតិ អសាថិលិកោ។ កតមេ ច ព្រាហ្មណ ធម្មា ញាណទស្សនេន ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច។ ឥធ ព្រាហ្មណ ភិក្ខុ វិវិច្ចេវ កាមេហិ វិវិច្ច អកុសលេហិ ធម្មេហិ សវិតក្កំ សវិចារំ វិវេកជំ បីតិសុខំ បឋមំ ឈានំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។ អយម្បិ ខោ ព្រាហ្មណ ធម្មោ ញាណទស្សនេន ឧត្តរិតរោ ច បណីតតរោ ច។ បុន ចបរំ ព្រាហ្មណ ភិក្ខុ វិតក្កវិចារានំ វូបសមា អជ្ឈត្តំ សម្បសាទនំ ចេតសោ ឯកោទិភាវំ អវិតក្កំ អវិចារំ សមាធិជំ បីតិសុខំ ទុតិយំ ឈានំ។បេ។ តតិយំ ឈានំ។បេ។ ចតុត្ថំ ឈានំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។ អយម្បិ ខោ ព្រាហ្មណ ធម្មោ ញាណទស្សនេន ឧត្តរិតរោ ច បណីតតរោ ច។ បុន ចបរំ ព្រាហ្មណ ភិក្ខុ សព្វសោ រូបសញ្ញានំ សមតិក្កមា បដិឃសញ្ញានំ អត្ថង្គមា នានត្តសញ្ញានំ អមនសិការា អនន្តោ អាកាសោតិ អាកាសានញ្ចាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។ អយម្បិ ខោ ព្រាហ្មណ ធម្មោ ញាណទស្សនេន ឧត្តរិតរោ ច បណីតតរោ ច។ បុន ចបរំ ព្រាហ្មណ ភិក្ខុ សព្វសោ អាកាសានញ្ចាយតនំ សមតិក្កម្ម អនន្តំ វិញ្ញាណន្តិ វិញ្ញាណញ្ចាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។បេ។ សព្វសោ វិញ្ញាណញ្ចាយតនំ សមតិក្កម្ម នត្ថិ កិញ្ចីតិ អាកិញ្ចញ្ញាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។បេ។ សព្វសោ អាកិញ្ចញ្ញាយតនំ សមតិក្កម្ម នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។ អយម្បិ ខោ ព្រាហ្មណ ធម្មោ ញាណទស្សនេន ឧត្តរិតរោ ច បណីតតរោ ច។ បុន ចបរំ ព្រាហ្មណ ភិក្ខុ សព្វសោ នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនំ សមតិក្កម្ម សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ។ បញ្ញាយបស្ស ទិស្វា អាសវា បរិក្ខីណា ហោន្តិ។ អយម្បិ ខោ ព្រាហ្មណ ធម្មោ ញាណទស្សនេន ឧត្តរិតរោ ច បណីតតរោ ច។ ឥមេ ខោ ព្រាហ្មណ ធម្មា ញាណទស្សនេន ឧត្តរិតរា ច បណីតតរា ច។ សេយ្យថាបិ សោ ព្រាហ្មណ បុរិសោ សារត្ថិកោ សារគវេសី សារបរិយេសនំ ចរមានោ មហតោ រុក្ខស្ស តិដ្ឋតោ សារវតោ សារញ្ញេវ ឆេត្វា អាទាយ បក្កន្តោ សារន្តិ ជានមានោ យញ្ចស្ស សារេន សារករណីយំ តញ្ចស្ស អត្ថំ អនុភវិស្សតីតិ។ តថូបមាហំ ព្រាហ្មណ ឥមំ បុគ្គលំ វទាមិ។
[៩៨] ឥតិ ខោ ព្រាហ្មណ នយិទំ ព្រហ្មចរិយំ លាភសក្ការសិលោកានិសំសំ ន សីលសម្បទានិសំសំ ន សមាធិសម្បទានិសំសំ ន ញាណទស្សនានិសំសំ យា ច ខោ អយំ ព្រាហ្មណ អកុប្បា ចេតោវិមុត្តិ ឯតទត្ថមិទំ ព្រាហ្មណ ព្រហ្មចរិយំ ឯតំ សារំ ឯតំ បរិយោសានន្តិ។ ឯវំ វុត្តេ បិង្គលកោច្ឆោ ព្រាហ្មណោ ភគវន្តំ ឯតទវោច អភិក្កន្តំ ភោ គោតម អភិក្កន្តំ ភោ គោតម។បេ។ ឧបាសកំ មំ ភវំ គោតមោ ធារេតុ អជ្ជតគ្គេ បាណុបេតំ សរណង្គតន្តិ។
ចូឡសារោបមសុត្តំ ទសមំ និដ្ឋិតំ។
ឱបម្មវគ្គោ តតិយោ។
តស្សុទ្ទានំ
មោលិយតជ្ជនារិដ្ឋមានោ
អន្ធវនេកដិបុណ្ណនិវាបោ
រាសិករេណុមហាគជ្ជមានោ
សារវរោបុនបិង្គលកោច្ឆោ។
ចប់ ភាគ២១។
សូមអនុមោទនា !!!
